Mày đay mạn tính: Nhận diện đúng để điều trị hiệu quả

Triệu Quang (Phường Tây Hồ, Hà Nội)

Đáp: Mày đay là tình trạng xuất hiện các sẩn ngứa, quầng đỏ trên da với kích thước khác nhau. Khi các triệu chứng xuất hiện gần như hằng ngày hoặc kéo dài trên 6 tuần, bệnh được xếp vào nhóm mày đay mạn tính.

Về cơ chế bùng phát, khi gặp các yếu tố kích thích từ bên trong hoặc bên ngoài cơ thể, dưỡng bào trong cơ thể được hoạt hóa và phóng thích histamin cùng các chất trung gian hóa học. Histamin làm giãn mạch, tăng tính thấm mao mạch và kích thích các đầu tận cùng của dây thần kinh, từ đó gây ngứa dữ dội và xuất hiện các sẩn đỏ đặc trưng trên da.

Người bệnh mày đay mạn tính không nên tin vào những lời quảng cáo “chữa tận gốc” hoặc thực hiện các xét nghiệm khi chưa có chỉ định. Mục tiêu điều trị hiện nay là kiểm soát hoàn toàn triệu chứng, ổn định bệnh và giúp người bệnh trở lại sinh hoạt bình thường, thay vì kỳ vọng chữa khỏi vĩnh viễn, không tái phát.

Điều trị mày đay mạn tính đòi hỏi sự kiên trì và phối hợp chặt chẽ giữa người bệnh với bác sĩ theo phác đồ từng bước. Bước một là sử dụng thuốc kháng histamin thế hệ 2 với liều chuẩn. Thuốc giúp giảm ngứa, giảm tình trạng nổi sẩn và ít gây buồn ngủ. Bước hai là điều chỉnh tăng liều kháng histamin khi cần thiết. Với những trường hợp chưa kiểm soát tốt triệu chứng ở liều tiêu chuẩn, bác sĩ có thể cân nhắc tăng liều thuốc kháng histamin thế hệ 2, tối đa tới 4 lần liều chuẩn, tùy từng người bệnh và cần được theo dõi chặt chẽ về đáp ứng lâm sàng. Bước ba là sử dụng thuốc sinh học đối với nhóm bệnh khó kiểm soát. Khi bệnh vẫn dai dẳng dù đã sử dụng kháng histamin ở liều tối ưu, bác sĩ chuyên khoa có thể cân nhắc chỉ định thuốc sinh học.

Mày đay mạn tính là bệnh lý phức tạp nhưng có thể kiểm soát hiệu quả nếu được chẩn đoán, điều trị và theo dõi đúng hướng. Người bệnh nên chủ động đến khám tại các cơ sở chuyên khoa khi tình trạng nổi mẩn, ngứa xuất hiện liên tục hoặc ngắt quãng kéo dài trên 6 tuần; cơn ngứa gây mất ngủ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tâm lý và sinh hoạt hằng ngày; hoặc xuất hiện các dấu hiệu phù mạch như sưng môi, sưng mắt, ngứa rát họng, khó thở hay đau bụng dữ dội. Đặc biệt, khi có khó thở hoặc dấu hiệu phản ứng dị ứng nghiêm trọng, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế để được đánh giá và xử trí kịp thời.