Mở đường kiến tạo nền quản trị hiện đại, văn minh

Từ quản lý thủ công đến nền tảng dữ liệu quốc gia

“Trước đây, mỗi lần cần tra cứu thông tin là chúng tôi phải lật từng trang sổ, dò từng dòng chữ viết tay… có khi mất cả buổi mới xong một việc”- một cán bộ Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội nhớ lại. Khi đó, công tác quản lý dân cư gắn với sổ hộ khẩu, giấy tờ lưu trữ thủ công. Hồ sơ được xếp thành từng chồng, từng tủ. Muốn xác minh thông tin, cán bộ phải tự tay tìm kiếm, đối chiếu, mất thời gian, khó tránh sai sót.

Lực lượng Cảnh sát về Trật tự xã hội cấp sổ hộ khẩu cho người dân các xã biên giới năm xưa

Tại Hội nghị điển hình tiên tiến, các đại biểu ôn lại truyền thống vẻ vang 80 năm vinh quang của lực lượng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội

Giờ thì khác, chỉ cần vài thao tác là có thể tra cứu gần như ngay lập tức - người cán bộ ấy chia sẻ, không giấu được tự hào khi có gần 40 năm gắn bó với công tác quản lý hành chính về trật tự xã hội. Thay đổi đó không đến trong một sớm một chiều, mà là kết quả của cả một quá trình nỗ lực bền bỉ, âm thầm của lực lượng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội.

Chia sẻ về hành trình này, Cục trưởng C06, Thiếu tướng Vũ Văn Tấn cho biết: trong nhiều năm qua, lực lượng đã tham mưu xây dựng, hoàn thiện nhiều luật quan trọng như: Luật Cư trú, Luật Căn cước công dân, Luật Dữ liệu… tạo nền tảng chuyển từ quản lý thủ công sang quản lý bằng dữ liệu.

Cục trưởng C06, Thiếu tướng Vũ Văn Tấn phát biểu khai mạc hội nghị điển hình tiên tiến lực lượng QLHC về TTXH giai đoạn 2020-2025

Đặc biệt, giai đoạn 2020 - 2025 đánh dấu bước chuyển rõ rệt. Hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư được xây dựng, vận hành; việc cấp và quản lý căn cước công dân được triển khai đồng bộ; cùng với đó là Đề án số 06 - tạo nền tảng cho việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan.

Nhờ đó, nhiều thủ tục hành chính được rút gọn. Người dân không phải mang theo nhiều giấy tờ như trước. Doanh nghiệp giảm chi phí, thời gian. Cơ quan quản lý cũng làm việc hiệu quả hơn. Cụ thể, chỉ trong 4 năm triển khai Đề án số 06 giúp tiết kiệm 46.207 tỷ đồng từ dịch vụ công, tạo lập tra cứu dữ liệu, phát triển kinh tế. Riêng năm 2025, tiết kiệm hơn 12.000 tỷ đồng.

Theo Thiếu tướng Vũ Văn Tấn, hành trình chuyển đổi cho thấy bước tiến rất rõ nét: từ quản lý cư trú, định danh công dân chưa có pháp lý, từ quản lý thủ công manh mún đến quản lý bằng sổ hộ khẩu, tàng thư giấy đến nay quản lý hệ thống công nghệ thông tin với Cơ sở dữ liệu Quốc gia về dân cư tạo lập dữ liệu thời gian thực, kết nối khai thác và bỏ hồ sơ giấy.

Về định danh cá nhân, từ không có định danh công dân đến có định danh duy nhất bằng CMND, đến nay đã có định danh bằng thẻ căn cước gắn chip tích hợp nhiều loại giấy tờ chuẩn ICAO quốc tế bảo đảm liên thông sử dụng, liên thông quốc tế. Đỉnh cao của công nghệ hiện nay là thẻ căn cước điện tử trên nền tảng định danh Quốc gia, trên ứng dụng VNeID người dân ở nhà kết nối không cần phải xuất trình thẻ căn cước.

Số định danh cá nhân của công dân do Bộ Công an thống nhất quản lý trên toàn quốc

Những ngày chạy cùng tiến độ

Nếu chỉ nhìn vào kết quả hôm nay, ít ai hình dung hết những khó khăn trong giai đoạn đầu triển khai. Chiến dịch cấp Căn cước công dân gắn chip có lẽ là một trong những dấu mốc đáng nhớ nhất của lực lượng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội - một chiến dịch chưa từng có tiền lệ về quy mô, cường độ và áp lực.

Lãnh đạo C06 tuyên dương điển hình tiên tiến lực lượng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội

Cục trưởng C06, Thiếu tướng Vũ Văn Tấn chia sẻ, để có được tấm thẻ căn cước công dân hiện đại, lực lượng đã phải trải qua những ngày vô cùng gian nan: thiết bị thu nhận vân tay vốn chỉ hoạt động 12 giờ/ngày, phục vụ khoảng 300 công dân. Tuy nhiên, trong cao điểm, máy phải chạy hết công suất, nóng đến mức cán bộ, chiến sĩ phải đắp khăn mặt lên máy hoặc dùng quạt liên tục để làm mát thiết bị.

Khó khăn chưa dừng lại ở đó, khi các tiêu chuẩn quốc tế về nhận diện khuôn mặt và vân tay rất khắt khe. Một số trường hợp đặc biệt như công dân có 9 ngón tay trên một bàn tay hoặc bàn tay bị dị tật khiến việc thu thập vân tay trở nên vô cùng khó khăn. Vượt qua những rào cản công nghệ, nhiều sáng kiến đã ra đời, như: “sáng kiến Hà Đông” giúp nâng năng suất từ 300 lên đến 750 bộ vân tay/máy/ngày, giúp nâng cao hiệu suất vượt xa thiết kế ban đầu. Hay tại Long Biên cũ (TP. Hà Nội), một chiến sĩ công an đã lập kỷ lục khi chỉ mất 1 phút 12 giây để hoàn thành toàn bộ 13 bước thu nhận vân tay - một con số ấn tượng, thể hiện sự sáng tạo và nỗ lực vượt giới hạn.

Trung tá Nguyễn Mạnh Việt (Công an TP. Hải Phòng) chia sẻ tại hội nghị điển hình tiên tiến phong trào thi đua “Vì an ninh Tổ quốc” giai đoạn 2020 - 2025

Không chỉ trong phòng máy, những câu chuyện ngoài hiện trường cũng đầy xúc động. Tại Hội nghị điển hình tiên tiến phong trào thi đua “Vì an ninh Tổ quốc” giai đoạn 2020 - 2025, Trung tá Nguyễn Mạnh Việt (Công an TP. Hải Phòng) kể về những chuyến đi xuyên đêm vào các ngõ sâu để kịp tiến độ. Trong quá trình làm căn cước, cán bộ, chiến sĩ phải mang thiết bị đến tận nhà, thậm chí đến giường bệnh. Khi chuẩn bị chụp ảnh, gia đình mong muốn các cụ có một tấm hình thật đẹp. Và rồi, những nữ cán bộ đã mang theo phấn, son, tự tay trang điểm cho các cụ.

Đằng sau những tấm thẻ căn cước cứng cáp là những bữa cơm vội vàng bên máy tính, là những giấc ngủ chớp nhoáng trên ghế, là nỗi nhớ nhà của những chiến sĩ trẻ nhiều tháng không về thăm quê... Những việc ấy không được ghi thành tích cụ thể, nhưng lại góp phần tạo nên niềm tin của người dân về tinh thần tận tụy, phục vụ Nhân dân của các cán bộ chiến sĩ Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội.

Hướng tới nền hành chính số hiện đại, gần dân

Phát biểu tại lễ kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống của lực lượng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh yêu cầu: trong kỷ nguyên mới, lực lượng cần tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong chuyển đổi số quốc gia. Yêu cầu đặt ra không chỉ là quản lý tốt, mà còn phải kiến tạo một nền hành chính hiện đại, minh bạch, hiệu quả, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Thủ tướng Lê Minh Hưng trao Huân chương Hồ Chí Minh tặng Lực lượng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội

Theo đó, lực lượng cần bảo đảm dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”, đẩy mạnh kết nối và chia sẻ dữ liệu, hình thành hệ sinh thái số phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Đồng thời, phải chuyển mạnh từ tư duy “quản lý” sang “quản trị quốc gia hiện đại”, từ phương thức hành chính truyền thống sang tác phong chuyên nghiệp, khoa học, dựa trên dữ liệu...

Từ định hướng trên và những thành quả hiện hữu, có thể khẳng định lực lượng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội sẽ tiếp tục tiên phong mở đường tận tụy cho công nghệ và dữ liệu quốc gia. Trong cuộc chuyển mình hướng tới phương thức quản trị thông minh, mỗi bước đi của lực lượng giờ đây không chỉ là thực hiện nhiệm vụ, mà còn mang theo sức nặng của một sứ mệnh lịch sử: Phụng sự Tổ quốc, phụng sự Nhân dân.