Mở rộng cơ hội mua, thuê nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin về xây dựng nhà ở xã hội. Ảnh: Nhật Bắc

Thông tin tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 10, diễn ra chiều 4/11, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh cho biết, dự kiến đến hết năm 2026, cả nước hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% kế hoạch đề ra. Riêng nhà ở xã hội cho thuê dự kiến hoàn thành 18.049 căn, đạt 104% kế hoạch.

Theo Thứ trưởng Lê Hồng Vinh, Việt Nam đang triển khai 293 dự án nhà ở xã hội với quy mô 363.065 căn. Trong đó, 128 dự án đã khởi công mới, quy mô 183.293 căn, gồm 140.492 căn nhà ở xã hội và 42.801 căn nhà ở cho thuê.

Cả nước có 170 dự án hoàn thành với quy mô 46.962/97.271 căn, đạt 48% kế hoạch. Đối với phân khúc nhà ở xã hội cho thuê, lũy kế đến nay có 114 dự án đang triển khai, với tổng quy mô 63.970 căn.

Đáng chú ý, từ khi Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo đẩy mạnh phát triển phân khúc nhà ở cho thuê từ tháng 6/2026, cả nước đã khởi công mới 29 dự án, quy mô khoảng 85.594 căn. Trong đó, có 33.886 căn nhà ở cho thuê, chiếm 40%.

Về giải pháp giúp người thu nhập thấp, công nhân tiếp cận nhà ở xã hội với giá phù hợp, Thứ trưởng Lê Hồng Vinh cho biết, Bộ Xây dựng được Chính phủ giao chủ trì tham mưu sửa đổi, hoàn thiện Luật Nhà ở, trình Quốc hội tại kỳ họp này.

Dự thảo luật tập trung cụ thể hóa các cơ chế, chính sách theo bốn nhóm vấn đề.

Thứ nhất, về đối tượng và điều kiện thụ hưởng, các Điều 31, 38, 44, 59, 70 quy định cụ thể nhóm được hưởng chính sách nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân; đồng thời xác định điều kiện về nhà ở, thu nhập và thứ tự ưu tiên xét duyệt.

Thứ hai, về nguyên tắc hỗ trợ và phát triển nhà ở, các Điều 32, 33, 45, 60, 62 hướng tới bảo đảm công khai, minh bạch, đúng đối tượng; ưu tiên người có công, người khuyết tật, hộ nghèo và hỗ trợ vay vốn ưu đãi.

Dự thảo cũng đề cập cơ chế tạo lập nguồn vốn thông qua Quỹ nhà ở hoạt động không vì lợi nhuận, tài chính công đoàn; đồng thời quy hoạch, bố trí quỹ đất phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân.

Theo Bộ Xây dựng, giải pháp thứ ba, về ưu đãi chủ đầu tư nhằm giảm giá thành, các Điều 42, 48, 64 quy định chính sách miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất; ưu đãi thuế, tín dụng; hạch toán chi phí đầu tư hạ tầng và xây dựng vào chi phí hợp lý. Chủ đầu tư cũng được phép dành một tỷ lệ diện tích đất hoặc diện tích sàn để kinh doanh dịch vụ, thương mại nhằm bù đắp chi phí, góp phần giảm giá bán và giá cho thuê.

Thứ tư, về xác định giá và quản lý giao dịch, các Điều 37, 43, 67, 68 quy định nguyên tắc xác định giá bán, giá thuê, giá thuê mua trên cơ sở tính đúng, tính đủ chi phí hợp lý, hợp lệ và lợi nhuận định mức, không tính các khoản ưu đãi của Nhà nước.

"Đáng chú ý, Dự thảo quy định mỗi đối tượng chỉ được mua hoặc thuê một căn nhà ở xã hội; đồng thời hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu nhằm ngăn ngừa đầu cơ, bảo đảm nhà ở được sử dụng đúng mục đích an sinh xã hội", Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh cho biết.