Một số nước châu Âu tính toán tăng hiện diện quân sự ở Bắc Cực
Truyền thông Anh đưa tin Vương quốc Anh đang đàm phán với các đồng minh NATO khác ở châu Âu về việc triển khai quân đội NATO tại Greenland nhằm bảo vệ hòn đảo này trước nguy cơ bị Mỹ sáp nhập.
Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. Ảnh: THX/TTXVN
Theo bài viết đăng trên tờ Daily Mail ngày 10/1, các quan chức Anh gần đây đã gặp gỡ đại diện Pháp và Đức để bắt đầu xây dựng kế hoạch này. Bài báo cho biết Anh có thể điều quân đội, tàu chiến và máy bay tới Greenland với lý do cáo buộc hòn đảo này đang bị Nga và Trung Quốc đe dọa.
Các nước châu Âu được cho là hy vọng sự hiện diện quân sự mạnh mẽ hơn tại khu vực Bắc Cực sẽ thuyết phục Tổng thống Mỹ Donald Trump từ bỏ kế hoạch kiểm soát Greenland.
Daily Mail cũng đưa tin Tổng thống Trump đã ra lệnh cho các chỉ huy lực lượng đặc nhiệm Mỹ lập kế hoạch giành quyền kiểm soát Greenland. Theo các nguồn tin, một số chỉ huy quân sự cấp cao của Mỹ hiện phản đối kế hoạch này, trong khi cố vấn chính sách của Tổng thống Trump, ông Stephen Miller, được cho là người ủng hộ chính.
Tờ Daily Mail cho biết các quan chức châu Âu lo ngại Tổng thống Trump có thể tìm cách thực hiện một chiến dịch như vậy trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Quốc hội Mỹ, dự kiến diễn ra vào tháng 11.
Tuần trước, Tổng thống Trump nói với tạp chí The Atlantic rằng Mỹ “tuyệt đối” cần Greenland, đồng thời tuyên bố hòn đảo này đang “bị bao vây bởi các tàu của Nga và Trung Quốc”. Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen đã kêu gọi ông Trump chấm dứt việc đe dọa sáp nhập Greenland, vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch.
Ngày 7/1, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố ông dự định gặp gỡ các nhà chức trách Đan Mạch trong tuần này để thảo luận về tình hình tại Greenland. Đây là câu trả lời của ông trước câu hỏi của một nhà báo liên quan đến việc vì sao chính quyền Mỹ chưa chấp nhận đề nghị của Copenhagen về đối thoại và liệu Washington có sẵn sàng loại trừ khả năng can thiệp quân sự hay không.
Tháng 12/2025, Tổng thống Trump tuyên bố bổ nhiệm Thống đốc bang Louisiana Jeff Landry làm đặc phái viên về Greenland. Sau đó, ông Landry xác nhận ý định của Mỹ muốn biến hòn đảo này thành một phần lãnh thổ của mình. Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen đã bày tỏ phản đối các tuyên bố trên và cho biết sẽ triệu tập Đại sứ Mỹ tại Copenhagen để yêu cầu giải thích.
Trong một tuyên bố chung, Thủ tướng Đan Mạch và Thủ tướng Greenland, bà Mette Frederiksen và ông Jens-Frederik Nielsen, đã cảnh báo Mỹ không nên chiếm giữ Greenland, đồng thời nhấn mạnh mong muốn được tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ chung.
Tổng thống Trump nhiều lần tuyên bố Greenland nên trở thành một phần của Mỹ, viện dẫn tầm quan trọng chiến lược của hòn đảo này đối với an ninh quốc gia và việc bảo vệ “thế giới tự do”. Cựu Thủ tướng Greenland Múte Egede đáp lại rằng Greenland không phải để bán và sẽ không bao giờ được bán. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Mỹ từ chối cam kết không sử dụng vũ lực để thiết lập quyền kiểm soát đối với hòn đảo này.
Greenland từng là thuộc địa của Đan Mạch cho đến năm 1953. Hòn đảo vẫn là một phần của Vương quốc Đan Mạch, nhưng đến năm 2009 đã giành được quyền tự trị, cho phép tự quản và quyết định các chính sách nội bộ.
