Một cuộc trở về, nửa thế kỷ đợi mong

Cuộc trở về không còn tiếng gọi đáp lời, chỉ có những giọt nước mắt, nén hương tưởng nhớ và niềm xúc động của người thân sau bao năm khắc khoải đợi chờ.

Cuộc trở về sau gần nửa thế kỷ

Có những cuộc chia xa tưởng chừng chỉ kéo dài vài năm, nhưng rồi trở thành nỗi đợi chờ suốt gần nửa thế kỷ. Có những người lính rời quê hương khi tuổi đời còn rất trẻ, mang theo lời hẹn ngày trở lại, để rồi mãi mãi nằm xuống nơi chiến trường. Với gia đình hai liệt sĩ Võ Thanh Cương và Võ Huy Hạnh, hành trình đón các anh trở về là câu chuyện như thế.

Một ngày tháng 10, Nghĩa trang xã Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh đón những người con trở về sau gần 50 năm xa cách. Hàng trăm người thân, bà con và người dân địa phương có mặt, thành kính tưởng nhớ hai liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc.

Giữa không khí trang nghiêm của buổi lễ, sự trở về của hai người lính mang một ý nghĩa đặc biệt. Họ không chỉ là những liệt sĩ được đón về an nghỉ trên quê hương, mà còn là hai anh em ruột từng lần lượt khoác áo lính, cùng gửi lại tuổi thanh xuân nơi chiến trường và cùng nằm xuống khi tuổi đời còn rất trẻ.

Một người hy sinh khi mới 27 tuổi, người còn lại dừng bước ở tuổi 22. Hai cuộc đời, hai hành trình chiến đấu, nhưng chung một lý tưởng và một sự lựa chọn: lên đường khi Tổ quốc cần.

Gần nửa thế kỷ qua, hài cốt hai anh em được an táng tại hai nghĩa trang khác nhau, cách xa mảnh đất nơi họ sinh ra. Khoảng cách địa lý có thể đo đếm bằng những chặng đường, nhưng nỗi nhớ của người thân thì không có thước đo nào đủ đầy.

Gần nửa thế kỷ đợi chờ, hai anh em liệt sĩ cuối cùng đã được trở về trong vòng tay quê hương.

Với gia đình, ngày tháng có thể làm đổi thay nhiều điều, nhưng không thể xóa nhòa hình bóng những người con đã ra đi và mãi mãi không trở lại.

Cuộc đón nhận hài cốt lần này vì thế không đơn thuần là một nghi lễ tưởng niệm. Đó còn là sự khép lại của hành trình tìm kiếm, mong ngóng kéo dài qua nhiều năm tháng, để những người đã khuất được an nghỉ trên chính mảnh đất quê hương.

Hai người con, một lời thề với Tổ quốc

Sinh ra trong gia đình giàu truyền thống cách mạng tại xã Đức Lạng, huyện Đức Thọ trước đây, nay thuộc xã Đức Đồng, tỉnh Hà Tĩnh, hai anh em Võ Thanh Cương và Võ Huy Hạnh lớn lên trong những năm tháng đất nước còn nhiều gian khó.

Khi chiến tranh và nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc đặt ra những đòi hỏi lớn lao, họ đã lựa chọn con đường của người lính, chấp nhận rời xa gia đình để thực hiện nghĩa vụ thiêng liêng với đất nước.

Tháng 8/1968, Võ Thanh Cương nhập ngũ khi mới 17 tuổi. Ở độ tuổi mà nhiều người còn đang ấp ủ những dự định đầu đời, người thanh niên ấy đã khoác lên mình màu áo lính, bắt đầu hành trình gắn với những năm tháng chiến đấu gian khổ.

Từ quê hương Đức Thọ, bước chân người lính đi qua những chặng đường quân ngũ, để rồi có mặt tại chiến trường biên giới Tây Nam. Năm 1978, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, anh đã anh dũng hy sinh khi mới 27 tuổi.

Mười năm kể từ ngày nhập ngũ, người lính trẻ không còn cơ hội trở về nơi mình đã lớn lên. Hài cốt anh được an táng, sau đó quy tập về Nghĩa trang liệt sĩ tỉnh Tây Ninh. Người anh ra đi, người em cũng tiếp bước.

Năm 1976, khi đất nước vừa thống nhất chưa lâu, Võ Huy Hạnh lên đường nhập ngũ, thực hiện nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc. Khi ấy, anh mới 19 tuổi, mang theo sức trẻ và khát vọng cống hiến của một thế hệ trưởng thành giữa những biến động lớn lao của lịch sử.

Năm 1978, anh sang Campuchia thực hiện nhiệm vụ quốc tế. Chỉ một năm sau, người chiến sĩ trẻ hy sinh khi tuổi đời vừa tròn 22. Hài cốt liệt sĩ Võ Huy Hạnh được an táng tại Nghĩa trang TP. Đồng Nai.

Hai anh em cùng sinh ra dưới một mái nhà, cùng trưởng thành trên mảnh đất giàu truyền thống cách mạng, rồi lần lượt lên đường thực hiện nhiệm vụ. Nhưng chiến tranh và những cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ quốc đã khiến họ không thể trở về như những người thân từng mong đợi.

Một người nằm lại Tây Ninh, một người an nghỉ tại Đồng Nai. Hai phần mộ cách xa nhau, cũng cách xa quê nhà hàng trăm cây số.

Năm tháng trôi qua, những người thân ở quê hương dần già đi. Mái nhà xưa có thể đã đổi khác, những con đường làng không còn nguyên dáng vẻ ngày hai anh lên đường, nhưng ký ức về hai người con ấy vẫn được gia đình gìn giữ.

Trong câu chuyện của những người ở lại, sự hy sinh của hai anh em không chỉ là mất mát riêng của một gia đình. Đó còn là dấu ấn của một thế hệ đã dành những năm tháng đẹp nhất của cuộc đời cho độc lập, hòa bình và nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.

Những bước chân thành kính tiễn đưa người lính trở về sau gần 50 năm xa cách.

Các anh ra đi khi tuổi trẻ còn ở phía trước. Những dự định đời thường chưa kịp thực hiện, những niềm vui đoàn tụ chưa thành hiện thực. Và quê hương đã phải chờ gần nửa thế kỷ mới có ngày đón cả hai trở lại.

Nơi quê nhà, nỗi đợi chờ được khép lại

Trong niềm xúc động của ngày đón hai anh trở về, ông Võ Đình Chiến, em trai hai liệt sĩ, không giấu được những cảm xúc chất chứa suốt nhiều năm.

Với ông và gia đình, việc đưa được hài cốt hai người anh về quê hương là tâm nguyện đã ấp ủ từ lâu. Đó không chỉ là mong muốn được chăm sóc phần mộ, thắp nén hương vào những dịp giỗ, Tết, mà còn là khát khao được nhìn thấy những người thân yêu an nghỉ trên mảnh đất đã sinh thành, nuôi dưỡng họ.

“Anh Hạnh từ ngày nhập ngũ đến nay chưa một lần được trở về. Nay hai anh cùng trở về quê nhà, gia đình mừng lắm, cũng vơi đi nỗi mong ngóng suốt bao năm qua”, ông Chiến xúc động chia sẻ.

Lời tâm sự giản dị ấy chứa đựng biết bao điều khó nói thành lời. Gần 50 năm là quãng thời gian đủ dài để nhiều thế hệ trưởng thành, để những người thân lần lượt đi qua bao biến cố của cuộc đời. Nhưng với gia đình liệt sĩ, sự đợi chờ vẫn luôn hiện hữu.

Niềm vui đoàn tụ hôm nay vì thế hòa lẫn với nỗi tiếc thương. Mừng vì hai anh đã trở về, nhưng xót xa bởi cuộc trở về ấy chỉ còn là những phần hài cốt được nâng niu, đón nhận bằng tất cả tình yêu thương và lòng thành kính.

Không còn những cuộc gặp gỡ sau ngày xa cách, không có tiếng cười của người lính trở về từ chiến trường. Thay vào đó là những nén hương, những lời tưởng nhớ và sự hiện diện của đông đảo người dân quê hương trong giây phút tiễn đưa hai anh về nơi an nghỉ cuối cùng.

Để thực hiện tâm nguyện của gia đình, chính quyền địa phương đã phối hợp với Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam, các cơ quan chức năng và dòng tộc họ Võ hoàn tất những thủ tục cần thiết, đưa hài cốt hai liệt sĩ về an táng tại quê nhà.

Theo đại diện UBND xã Đức Đồng, việc đón hai liệt sĩ trở về không chỉ thể hiện trách nhiệm đối với những người đã hy sinh vì đất nước mà còn là hoạt động tri ân sâu sắc, góp phần gìn giữ truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa”.

Đằng sau hành trình ấy là sự chung tay của nhiều tổ chức, cá nhân, cùng hướng đến một mong muốn: để những người đã nằm xuống vì Tổ quốc được trở về trong tình cảm của gia đình, dòng tộc và quê hương.

Sau gần nửa thế kỷ xa cách, hai anh em liệt sĩ Võ Thanh Cương và Võ Huy Hạnh cuối cùng đã được trở về an nghỉ trên mảnh đất quê hương.

Từ nay, những nén hương tưởng nhớ không còn phải gửi theo những chuyến đi xa, mà được thắp lên ngay nơi các anh sinh ra, lớn lên và mang theo bao ký ức trước ngày lên đường nhập ngũ.

Cuộc trở về ấy không thể bù đắp những mất mát của chiến tranh, nhưng phần nào xoa dịu nỗi đau và sự mong ngóng của những người ở lại.

Đó cũng là lời nhắc nhở sâu sắc về sự hy sinh của một thế hệ đã gửi lại tuổi thanh xuân nơi chiến trường để đất nước có được hòa bình hôm nay.

Gần 50 năm, hai anh em nằm lại ở hai miền đất khác nhau, để rồi cùng trở về trong vòng tay gia đình, dòng tộc và quê hương. Hành trình đợi chờ khép lại, nhưng sự tri ân và lòng biết ơn vẫn còn mãi.

Có những người ra đi không bao giờ trở lại như lời hẹn, nhưng tên tuổi và sự hy sinh của họ sẽ luôn được quê hương khắc ghi.