Mùi vị của yêu thương

Từ những khay cơm quen thuộc đến việc học sinh được trực tiếp góp ý thực đơn hằng tháng, Hồ Cát Minh Anh, học sinh lớp 9/2, Trường TH-THCS-THPT Song Ngữ Á Châu (Đồng Nai), kể câu chuyện về sự quan tâm đôi khi bắt đầu từ những điều rất nhỏ. Không chỉ là những bữa ăn đủ đầy, đó còn là những khoảnh khắc sum vầy bên bạn bè, giúp em nhận ra giá trị của sự chăm sóc và yêu thương trong môi trường học đường. Tạp chí Trẻ em Việt Nam trân trọng giới thiệu bài viết đến bạn đọc.

Có những điều ở trường ngày nào chúng ta cũng nhìn thấy đến mức đôi khi quên mất phải biết ơn. Một tiếng chuông báo vào tiết học. Một lời chào của thầy cô ngoài hành lang. Một người bạn ngồi cạnh nhắc mình về bài tập. Và cả một khay cơm được đặt ngay ngắn trên bàn vào mỗi buổi sáng, mỗi buổi trưa. Có lẽ, khi còn đang sống trong những ngày tháng ấy, chúng ta thường nghĩ đó chỉ là những điều rất bình thường. Nhưng tôi tự hỏi, nếu một ngày không còn những điều bình thường ấy nữa, liệu chúng ta có nhận ra mình đã từng được yêu thương nhiều đến thế nào?

Tôi đã gắn bó với TH-THCS-THPT Song Ngữ Á Châu suốt nhiều năm. Là một học sinh bán trú, tôi ở trường phần lớn thời gian trong ngày. Sau những tiết học buổi sáng, tôi lại cùng bạn bè ngồi xuống bên bàn ăn; rồi buổi trưa, sau những giờ học đã lấy đi không ít năng lượng, chúng tôi lại có một bữa cơm trước khi tiếp tục một ngày dài.

Vì thế, bữa ăn ở trường với tôi chưa bao giờ chỉ đơn giản là “ăn để no”. Nó đã trở thành một phần rất tự nhiên trong nhịp sống học đường của tôi, đến mức nhiều khi tôi chẳng nhận ra rằng phía sau những bữa ăn tưởng như quen thuộc ấy là rất nhiều sự quan tâm.

Điều tôi thích nhất ở những bữa ăn tại trường là thực đơn luôn thay đổi. Mỗi tuần lại có những món khác nhau, từ bữa sáng đến bữa trưa, để chúng tôi không cảm thấy ngày nào cũng lặp lại một hương vị. Có những hôm vừa nhìn thấy món mình thích, cả bàn ăn đã rôm rả hẳn lên. Có khi chúng tôi còn đoán xem ngày mai sẽ có món gì. Những câu chuyện như thế nghe thật nhỏ bé, nhưng lại khiến giờ ăn trở thành một khoảng thời gian rất vui trong ngày.

Tôi từng nghĩ điều đáng quý nhất ở những bữa ăn ấy là sự đa dạng của món ăn. Nhưng rồi tôi nhận ra mình còn thích một điều khác hơn: nhà trường hỏi chúng tôi muốn ăn gì. Mỗi tháng, học sinh được khảo sát một lần về những món ăn mình yêu thích. Chúng tôi có thể chọn, có thể đưa ra ý kiến, có thể nói với nhà trường rằng mình thích món nào hơn. Tôi không biết những điều mình lựa chọn sẽ được thay đổi như thế nào trong thực đơn sau đó, nhưng chỉ riêng việc được hỏi cũng khiến tôi có một cảm giác rất lạ: hóa ra những sở thích nhỏ bé của học sinh cũng được lắng nghe.

Có lẽ, sự quan tâm đôi khi không bắt đầu từ những điều lớn lao. Nó bắt đầu bằng một câu hỏi rất đơn giản: “Các em thích ăn món gì?”.

Một câu hỏi về món ăn, nhưng với tôi, nó còn giống như một cách để nhà trường nói rằng: Các em đang sống ở đây, và tiếng nói của các em cũng quan trọng.

Tôi cũng bắt đầu để ý nhiều hơn đến những người đứng phía sau bữa ăn của mình. Khi chúng tôi còn đang ngủ, chuẩn bị sách vở hay vội vàng đến lớp, đã có những công việc khác được chuẩn bị để một ngày học của chúng tôi bắt đầu và tiếp tục thuận lợi. Những bữa sáng, những bữa trưa đến với chúng tôi gần như rất tự nhiên. Chúng tôi ăn, trò chuyện, cười đùa rồi lại trở về lớp học. Chính vì quá quen thuộc nên đôi khi tôi quên rằng để có một bữa ăn trên bàn, luôn có những con người đã âm thầm chuẩn bị trước đó.

Có những điều chỉ khi lớn lên người ta mới hiểu hết giá trị. Một bữa cơm gia đình cũng vậy. Khi còn nhỏ, chúng ta thường chỉ biết rằng đến giờ thì có cơm để ăn. Sau này mới hiểu, phía sau một bữa cơm là người đi chợ, người nấu nướng, người nhớ xem hôm nay con thích ăn gì, người sợ con ăn không đủ. Và có lẽ những bữa ăn ở trường cũng khiến tôi hiểu thêm một điều tương tự: được chăm sóc, nhiều khi chính là được người khác nghĩ đến trước khi mình kịp nghĩ về bản thân.

Nhưng nếu chỉ có món ăn ngon, có lẽ tôi sẽ không nhớ những giờ ăn ở trường lâu đến vậy. Điều khiến tôi lưu luyến nhất lại là những người ngồi cùng bàn với mình. Có những câu chuyện chỉ bắt đầu từ một món ăn: “Hôm nay ăn ngon không?”, “Bạn có ăn món này không?”, “Cho mình thử một miếng nhé!”. Rồi chẳng biết từ lúc nào, một bữa ăn trở thành một cuộc trò chuyện kéo dài, một tiếng cười bất chợt hay một câu chuyện mà chúng tôi sẽ còn nhắc lại vào cuối ngày.

Có những ngày học rất mệt. Một bài kiểm tra không tốt, một tiết học căng thẳng hay đơn giản là cảm giác buồn chẳng rõ vì sao. Nhưng rồi đến giờ ăn, ngồi giữa những người bạn quen thuộc, nghe vài câu chuyện chẳng đầu chẳng cuối, tự nhiên tôi lại thấy nhẹ lòng hơn. Có lẽ chúng tôi không nhận ra rằng mình đang lớn lên cùng nhau ngay trong những khoảnh khắc bình thường như thế.

Tôi thường nghĩ, trường học được tạo nên từ những tiết học, nhưng ký ức về trường lại được tạo nên từ rất nhiều điều nằm ngoài sách vở. Có thể là một bài giảng khiến ta nhớ mãi. Có thể là một người bạn từng giúp ta trong lúc khó khăn. Và cũng có thể chỉ là một bữa cơm mà ngày hôm đó ta đã ngồi rất lâu để nói chuyện cùng bạn bè.

Bởi vậy, càng gần những năm cuối cấp, tôi càng muốn chậm lại một chút. Tôi bắt đầu đến trường sớm hơn, để ý nhiều hơn đến những điều trước đây mình thường bỏ qua.

Tôi biết rồi sẽ có ngày mình rời khỏi nơi này. Những chiếc bàn ăn sẽ vẫn ở đó, những bữa sáng và bữa trưa vẫn tiếp tục được chuẩn bị cho những thế hệ học sinh sau chúng tôi. Sẽ có những gương mặt mới ngồi vào chỗ chúng tôi từng ngồi, cười với nhau về những câu chuyện mà có lẽ chỉ tuổi học trò mới thấy vui đến thế.

Còn tôi, có lẽ sẽ mang theo ký ức về những ngày ấy trên những con đường rất khác. Ngày đó, có thể tôi sẽ nhớ những bài học. Có thể tôi sẽ nhớ thầy cô, bạn bè, sân trường. Nhưng tôi nghĩ mình cũng sẽ nhớ những khay cơm, những buổi sáng vội vàng và những bữa trưa đầy tiếng cười bên bạn bè. Nhưng tôi nghĩ mình cũng sẽ nhớ những khay cơm, những buổi sáng vội vàng và những bữa trưa đầy tiếng cười. Tôi sẽ nhớ cảm giác sau một buổi học mệt mỏi, trước mặt mình vẫn còn có một bữa ăn nóng hổi và bên cạnh là những người bạn cùng lớn lên.

Có những yêu thương không nói được thành lời. Chúng nằm trong những điều ta tưởng là bình thường, được đặt xuống trước mặt ta mỗi ngày. Và với tôi, một bữa ăn ở trường không chỉ giúp tôi có thêm năng lượng để tiếp tục học tập. Nó nhắc tôi rằng trong những năm tháng mình lớn lên, đã có một nơi âm thầm chăm sóc mình bằng những điều rất đỗi giản dị.

Có lẽ, hạnh phúc của một người thường đôi khi bắt đầu từ một điều nhỏ như thế: đến giờ ăn, chúng ta biết mình luôn có một chỗ ngồi, một bữa cơm và những người cùng ngồi bên cạnh.