Mỹ bảo vệ người cao tuổi trước các hành vi lừa đảo tài chính
Theo phóng viên TTXVN tại Washington, Quốc hội Mỹ đã thông qua một dự luật lưỡng đảng nhằm bảo vệ người cao tuổi và những người trưởng thành dễ bị tổn thương khác trước hành vi lừa đảo tài chính, mở đường để dự luật trở thành luật.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ tại Washington D.C. Ảnh: THX/TTXVN
Có tên gọi Đạo luật Phòng chống bóc lột tài chính năm 2025, dự luật H.R. 2478 được Hạ viện thông qua hồi tháng 6 và được Thượng viện phê chuẩn vào tối 18/11 theo thủ tục đồng thuận tuyệt đối, nghĩa là không có thượng nghị sĩ nào phản đối việc thông qua. Bước tiếp theo, dự luật sẽ được trình lên Tổng thống Donald Trump để ký ban hành thành luật.
Về cơ bản, dự luật cho phép các công ty quản lý quỹ tương hỗ và các đại lý chuyển nhượng của những công ty này – đơn vị phụ trách hồ sơ cổ đông và các giao dịch – tạm thời trì hoãn việc thanh toán các yêu cầu mua lại chứng chỉ quỹ khi nghi ngờ một nhà đầu tư cao tuổi hoặc thuộc nhóm dễ bị tổn thương khác đang là nạn nhân của hành vi bóc lột tài chính.
Việc Quốc hội Mỹ thông qua dự luật diễn ra trong bối cảnh tình trạng lừa đảo tài chính nhằm vào người cao tuổi tại nước này ngày càng gia tăng. Theo báo cáo mới nhất của Ủy ban Thương mại liên bang Mỹ (FTC) trình Quốc hội về tình trạng lừa đảo đối với người cao tuổi, được công bố hồi tháng 10, những người từ 60 tuổi trở lên đã báo cáo thiệt hại khoảng 3 tỷ USD do lừa đảo trong năm 2025, tăng 25% so với mức 2,4 tỷ USD năm 2024. Con số này cao gấp 5 lần mức 600 triệu USD thiệt hại được báo cáo trong năm 2020.
Mặc dù chỉ có 6% nạn nhân cao tuổi bị lừa đảo báo cáo thiệt hại từ 100.000 USD trở lên trong năm 2025, nhưng nhóm này chiếm tới 70% tổng thiệt hại được báo cáo của toàn bộ nhóm tuổi trên. Số người báo cáo thiệt hại ở mức này đã tăng gần 6 lần, từ 1.136 người năm 2020 lên 6.769 người năm 2025.
Tuy nhiên, do nhiều vụ lừa đảo không được trình báo, FTC ước tính thiệt hại thực tế trong năm 2025 có thể dao động từ 13,3 tỷ USD đến 119,5 tỷ USD. Trong năm 2024, mức thiệt hại ước tính dao động từ 10,1 tỷ USD đến 81,5 tỷ USD.
Theo FTC, những kẻ lừa đảo ngày càng nhắm vào khoản tiền tiết kiệm cả đời của người dân Mỹ bằng cách giả danh ngân hàng, doanh nghiệp và các cơ quan chính phủ. Những thủ đoạn này thường liên quan đến việc dựng lên các tình huống khẩn cấp giả mạo, khiến nạn nhân tin rằng họ cần chuyển tiền để bảo vệ tài khoản khỏi nguy cơ bị xâm nhập.
Ngoài ra, theo Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI), các nội dung được tạo ra bằng trí tuệ nhân tạo (AI), vốn có thể hỗ trợ tội phạm thực hiện các hành vi lừa đảo, đang ngày càng khó bị phát hiện và dễ dàng được tạo ra hơn.
Theo Đạo luật Phòng chống bóc lột tài chính, các công ty quản lý quỹ tương hỗ và đại lý chuyển nhượng của họ có thể tạm thời trì hoãn thanh toán khi có cơ sở hợp lý để tin rằng một yêu cầu mua lại chứng chỉ quỹ có liên quan đến hành vi bóc lột tài chính. Quy định này áp dụng đối với các nhà đầu tư từ 65 tuổi trở lên, cũng như những người trưởng thành trẻ tuổi hơn được cho là có khiếm khuyết về thể chất hoặc tinh thần khiến họ không thể tự bảo vệ quyền lợi của mình.
Ban đầu, các công ty có thể trì hoãn việc thanh toán tiền thu được từ hoạt động mua lại chứng chỉ quỹ trong tối đa 15 ngày làm việc. Thời gian tạm hoãn có thể được gia hạn thêm 10 ngày làm việc nếu các công ty vẫn có cơ sở hợp lý để tin rằng hành vi bóc lột tài chính đã xảy ra, đang diễn ra hoặc đã được thực hiện nhưng không thành công. Các cơ quan quản lý cấp bang, một số cơ quan chính phủ hoặc tòa án cũng có thể gia hạn thời gian tạm hoãn này.
Dự luật cũng đề cập đến việc sử dụng một “người liên hệ đáng tin cậy” – cá nhân mà các công ty tài chính có thể liên hệ khi phát sinh những quan ngại liên quan đến tài khoản của nhà đầu tư. Người này có thể can thiệp để ngăn chặn hành vi lừa đảo bằng cách chủ động liên hệ với chủ tài khoản. Các công ty quản lý quỹ tương hỗ lựa chọn áp dụng những biện pháp bảo vệ mới sẽ phải yêu cầu khách hàng cung cấp tên và thông tin liên hệ của ít nhất một người liên hệ đáng tin cậy.
Dự luật sẽ bổ sung cho các biện pháp bảo vệ nhà đầu tư hiện hành. Hiện nay, Cơ quan Quản lý ngành tài chính (FINRA) đã cho phép các công ty môi giới tạm thời phong tỏa một số giao dịch nếu nghi ngờ có hành vi bóc lột tài chính nhằm vào một nhà đầu tư cao tuổi hoặc thuộc nhóm dễ bị tổn thương khác.
Ngoài ra, FINRA yêu cầu các công ty môi giới nỗ lực một cách hợp lý để bổ sung thông tin về một người liên hệ đáng tin cậy vào tài khoản của khách hàng, mặc dù nhà đầu tư không bắt buộc phải cung cấp thông tin này. Nhiều ngân hàng và tổ chức tài chính khác cũng yêu cầu chủ tài khoản cung cấp thông tin về một người liên hệ đáng tin cậy.
Bên cạnh đó, một dự luật lưỡng đảng khác nhằm hỗ trợ một số nạn nhân của các vụ lừa đảo đã được Hạ viện thông qua và hiện đang chờ Thượng viện xem xét. Dự luật này, có tên Đạo luật Giảm nhẹ thuế cho nạn nhân lừa đảo, nhằm ngăn chặn việc những người bị mất tiền do lừa đảo phải chịu thêm thiệt hại tài chính thông qua hệ thống thuế liên bang.

