Mỹ cảnh báo Ukraine về các cuộc tấn công vào mục tiêu dầu mỏ ở Biển Đen

Đại sứ Ukraine tại Mỹ, Olga Stefanishyna, tổ chức buổi họp báo nhân kỷ niệm bốn năm cuộc xung đột Nga - Ukraine tại Đại sứ quán Ukraine ở Washington vào ngày 24/2/2026. (Ảnh Elizabeth Frantz/Reuters)

“Chúng tôi được thông tin rằng các cuộc tấn công của Ukraine vào Novorossiysk đã ảnh hưởng đến một số khoản đầu tư của Mỹ được triển khai thông qua Kazakhstan. Và chúng tôi đã nghe từ US State Department rằng chúng tôi nên kiềm chế, không tấn công vào các lợi ích của Mỹ”, Đại sứ Olga Stefanishyna nói tại một buổi họp báo.

Bà Stefanishyna cho biết bà đã nhận được một công hàm ngoại giao chính thức từ Bộ Ngoại giao Mỹ liên quan đến vấn đề này. CNN đã liên hệ Bộ Ngoại giao Mỹ để xin bình luận.

Thông tin được đưa ra đúng dịp tròn bốn năm kể từ khi Nga phát động chiến dịch quân sự đặc biệt, trong bối cảnh cuộc chiến khốc liệt vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc. Các nỗ lực hòa đàm do Mỹ làm trung gian hầu như không đạt đột phá. Động thái gửi công hàm cho thấy ưu tiên của chính quyền, và diễn ra sau quyết định của ông Trump năm ngoái về việc dừng cấp viện trợ quân sự mới cho Kiev.

Đại sứ Ukraine nói Mỹ không hề yêu cầu Kiev ngừng tấn công các mục tiêu quân sự và hạ tầng năng lượng của Nga. “Vấn đề ở đây là lợi ích kinh tế của Mỹ đã bị ảnh hưởng”, bà nói. “Chúng tôi đã ghi nhận thông điệp đó”.

Cuối tháng 11, máy bay không người lái của Ukraine đã tấn công cảng Biển Đen Novorossiysk, gây thiệt hại không chỉ cho Nga mà còn cho một tuyến đường ống quan trọng, khiến xuất khẩu dầu của Kazakhstan sụt giảm mạnh. Chevron là cổ đông lớn của Caspian Pipeline Consortium, đơn vị vận chuyển dầu từ các mỏ của Kazakhstan ra Biển Đen để xuất khẩu.

Trong khi đó, thông điệp này được đưa ra vào lúc Nga đang gia tăng mạnh các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái vào các thành phố và hạ tầng năng lượng của Ukraine, giữa mùa đông lạnh nhất trong một thập kỷ - những đợt tấn công mà giới chức Ukraine và châu Âu mô tả là cố ý gây đau khổ cho dân thường.

Đại sứ lưu ý rằng công hàm của Bộ Ngoại giao Mỹ cho thấy Washington hiện không có mức độ lợi ích kinh tế tại Ukraine như tại Kazakhstan. “Tôi thực sự rất tiếc rằng trong 35 năm độc lập, dù có nhiều cơ hội, chúng tôi vẫn chưa đưa mình vào vị thế có thể làm được điều tương tự”, bà nói với phóng viên.

Chính quyền ông Trump coi đầu tư kinh tế và năng lượng là trọng tâm trong chính sách đối ngoại. Năm ngoái, Mỹ và Ukraine ký một “thỏa thuận đối tác kinh tế”, theo đó Washington được tiếp cận tài nguyên khoáng sản của Kiev để đổi lấy việc thành lập một quỹ đầu tư tại Ukraine.

Khi cuộc chiến toàn diện của Nga bước sang năm thứ năm, bà Stefanishyna ghi nhận sự hỗ trợ của Mỹ dành cho Ukraine, dù điều này đã thay đổi đáng kể dưới thời chính quyền ông Trump.

Bà chỉ trích việc thiếu áp lực chính trị và không cung cấp các loại vũ khí hạng nặng mà Kiev yêu cầu ngay từ đầu cuộc chiến năm 2022, cho rằng điều đó đã tạo điều kiện để Nga tiếp tục phát triển năng lực. “Do thiếu trừng phạt, thiếu áp lực, thiếu cam kết về các hệ thống quân sự, chúng ta làm đủ để Ukraine tồn tại, nhưng chưa đủ để ngăn Nga tiến bước”, bà nói.

Bà kêu gọi các nghị sĩ Mỹ thông qua luật tăng cường trừng phạt Moscow, cho rằng việc trì hoãn sẽ bị xem là một chiến thắng cho Nga. “Hoặc thông qua ngay bây giờ, hoặc chúng ta phải thừa nhận là không có ý định làm điều đó”, bà nói. “Nếu có thể áp thêm trừng phạt và gia tăng áp lực với Nga, họ sẽ không thể rút khỏi bàn đàm phán”, bà nói thêm.

Các cuộc đàm phán giữa Ukraine, Nga và Mỹ đến nay vẫn chưa mang lại kết quả, trong khi Moscow tiếp tục các cuộc tấn công không ngừng vào hạ tầng dân sự Ukraine.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nói với CNN hôm thứ Hai rằng ông muốn Tổng thống Mỹ Donald Trump “đứng về phía Ukraine”.

“Họ có thể chặn Nga, nước Mỹ rất mạnh”, ông nói. Khi được hỏi liệu ông có tin ông Trump đang gây đủ áp lực với Nga hay không, ông Zelensky trả lời: “Không”.

Nh.Thạch

AFP