Mỹ đưa trí tuệ nhân tạo vào kiểm soát không lưu
Trí tuệ nhân tạo (AI) bắt đầu được triển khai để hỗ trợ kiểm soát viên không lưu tại ba sân bay lớn ở Washington, trong nỗ lực giảm ùn tắc và ứng phó nhanh hơn với những thay đổi của thời tiết. Tuy nhiên, giới chức Mỹ khẳng định quyết định quản lý không phận vẫn thuộc về con người.
Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) thông báo trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ bắt đầu hỗ trợ các kiểm soát viên không lưu tại ba sân bay lớn của Washington. Việc triển khai này diễn ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều lo ngại về công nghệ tự động hóa hiện đại.
Hệ thống Quản lý Chiến lược các Lộ trình Định tuyến Không phận (SMART) đã chính thức đi vào hoạt động hôm thứ Hai (21/9) tại Sân bay Quốc gia Ronald Reagan Washington, Sân bay Quốc tế Dulles và Sân bay Quốc tế Baltimore/Washington.

Ảnh minh hoạ.
Giám đốc FAA Bryan Bedford cho biết hệ thống này sẽ giúp các kiểm soát viên không lưu "đưa ra quyết định hiệu quả hơn" bằng cách sử dụng thông tin thời gian thực và phân tích dự đoán để quản lý tình trạng tắc nghẽn, gián đoạn do thời tiết và thời gian hạ cánh của máy bay.
Bộ trưởng Giao thông Vận tải Mỹ Sean Duffy nhấn mạnh AI sẽ không trực tiếp kiểm soát bầu trời nước Mỹ. Theo ông, việc quản lý không phận vẫn do con người đảm nhiệm.
Hệ thống SMART dự kiến sẽ giảm thời gian chờ hạ cánh và cất cánh bằng cách đề xuất những thay đổi nhỏ đối với đường bay khi ước tính có nhiều máy bay đến cùng một sân bay vào khoảng cùng một thời điểm. Các quan chức cho biết hệ thống này cũng có thể giúp các kiểm soát viên không lưu phản ứng nhanh hơn khi điều kiện thời tiết thay đổi.
Hệ thống này ban đầu sẽ trải qua thử nghiệm 90 ngày trước khi có khả năng được mở rộng sang các địa điểm khác. Bộ trưởng Duffy cho biết hành khách có thể bắt đầu nhận thấy những cải thiện từ mùa hè năm sau.
Việc đưa AI vào lĩnh vực hàng không diễn ra trong lúc tranh luận về mức độ con người nên trao quyền cho các hệ thống tự động ngày càng phát triển đang trở nên gay gắt hơn.
Một số báo cáo gần đây cảnh báo các tác nhân AI có thể tìm cách vượt qua những biện pháp bảo vệ, truy cập hệ thống máy tính hoặc thực hiện các hành động ngoài dự kiến. Những vụ việc này làm dấy lên câu hỏi về cách kiểm soát AI khi công nghệ được đưa vào các lĩnh vực có tính chất quan trọng.
Đáng chú ý, Gemini của Google gần đây đã tấn công ba công ty trong một cuộc diễn tập an ninh mạng mô phỏng.
Trong lĩnh vực quốc phòng, Bloomberg dẫn một cuộc điều tra của Lầu Năm Góc cho biết, thông tin tình báo sai lệch, quy trình xử lý vội vàng và sự phụ thuộc quá mức vào AI được xác định là những yếu tố góp phần vào cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào một trường nữ sinh ở Minab, Iran hồi tháng Hai.
Trong khi đó, một số lãnh đạo công nghệ và nhà nghiên cứu đã kêu gọi thận trọng với tốc độ phát triển của AI. Nhà nghiên cứu Evan Hubinger của Anthropic từng đưa ra ước tính về nguy cơ AI gây ra hậu quả cực kỳ nghiêm trọng đối với nhân loại.
Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bác bỏ những cảnh báo về rủi ro AI và khẳng định Mỹ sẽ không làm chậm quá trình phát triển công nghệ này.

