Mỹ - Iran nhất trí lộ trình 60 ngày hướng tới thỏa thuận cuối cùng

“Phiên họp đầu tiên của các cuộc đàm phán cấp cao trong khuôn khổ Bản ghi nhớ Islamabad (Hội nghị Thượng đỉnh Hồ Lucerne) đã kết thúc tại Bürgenstock (Thụy Sỹ) với sự tham gia của đại diện Iran, Mỹ và hai bên trung gian là Qatar và Pakistan. Hội nghị được tiến hành trong bầu không khí tích cực và mang tính xây dựng,” tuyên bố chung của Qatar và Pakistan được Bộ Ngoại giao Pakistan đăng tải trên mạng xã hội X sáng 22/6 viết.

Theo tuyên bố chung, các bên đã đạt được những tiến triển đáng khích lệ, bao gồm việc thiết lập một cơ chế cho các cuộc đàm phán kỹ thuật tiếp theo.

“Dựa trên Bản ghi nhớ Islamabad, các bên đã nhất trí thành lập một Ủy ban Cấp cao, đóng vai trò giám sát chính trị đối với tiến trình hòa giải. Các trưởng đoàn đàm phán sẽ thường xuyên báo cáo lên Ủy ban Cấp cao và lãnh đạo các nhóm công tác tập trung vào các vấn đề hạt nhân, trừng phạt, cũng như một nhóm giám sát và giải quyết tranh chấp nhằm bảo đảm việc thực thi hiệu quả Bản ghi nhớ và xử lý các vấn đề phát sinh khác,” tuyên bố chung viết và cho biết các bên nhất trí về một lộ trình hướng tới việc đạt được thỏa thuận cuối cùng trong vòng 60 ngày.

Ngoài ra, một đường dây liên lạc giữa các bên đã được thiết lập để duy trì liên lạc trong giai đoạn này, nhằm tránh các sự cố và hiểu lầm, với mục tiêu bảo đảm hoạt động lưu thông an toàn của các tàu thương mại qua Eo biển Hormuz.

“Bên cạnh đó, các bên đã nhất trí thành lập một cơ chế điều phối giảm xung đột (de-confliction cell) giữa các bên liên quan và Lebanon nhằm bảo đảm việc tuân thủ cam kết chấm dứt các hoạt động quân sự tại Lebanon theo quy định của Bản ghi nhớ,” phía Qatar và Pakistan cho biết.

Tuyên bố chung cũng viết rằng các cuộc đàm phán kỹ thuật sẽ tiếp tục được tiến hành trong tuần này tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock, bao quát mọi vấn đề liên quan.

Khung cảnh căn phòng tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Hồ Lucerne tại khu nghỉ dưỡng Bürgenstock (Thụy Sỹ). Ảnh: Thông tấn xã Iran (IRNA)

Về phía Iran, Ngoại trưởng Abbas Araghchi, thành viên của phái đoàn Tehran tới Thụy Sỹ, cho biết “phép thử thực sự đầu tiên” chính là cơ chế điều phối giảm xung đột tại Lebanon

“Những nỗ lực hòa giải không mệt mỏi của Pakistan và Qatar đã mang lại bước tiến lớn nhằm chấm dứt xung đột tại Lebanon. Các mặt hàng dầu mỏ và hóa dầu được miễn trừ, lệnh phong tỏa được dỡ bỏ, một phần tài sản bị đóng băng được giải phóng, đồng thời một kế hoạch tái thiết và phát triển quy mô lớn dành cho Iran đã được khởi động,” ông Araghchi viết trên mạng xã hội X ngày 22/6.

Phía Mỹ chưa lên tiếng về kết quả cuộc đàm phán tại khu nghỉ dưỡng Bürgenstock.

Trước khi các cuộc đàm phán bắt đầu, trưởng đoàn đàm phán của Washington, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, chia sẻ với báo giới rằng ông kỳ vọng các bên sẽ đạt được những bước tiến đáng kể.

“Chưa từng có tiền lệ lãnh đạo Mỹ và Iran gặp nhau ở cấp độ cao thế này. Tổng thống Trump đã yêu cầu chúng tôi lật sang chương mới, thay đổi mối quan hệ giữa Mỹ với Iran, đồng thời thiện chí gửi thông điệp tới người dân Iran rằng nếu lãnh đạo của họ ngừng gây bất ổn khu vực, từ bỏ tham vọng sở hữu vũ khí hạt nhân về lâu dài, thì Mỹ sẵn sàng thay đổi căn bản quan hệ với Iran,” ông Vance phát biểu.

Dù vậy, Phó Tổng thống Mỹ lưu ý rằng cuộc gặp tại Thụy Sỹ chỉ là bước khởi đầu và không thể ngay lập tức mang lại giải pháp cho mọi vấn đề. “Cuộc gặp hôm nay sẽ không giải quyết được mọi bất đồng, nhưng sẽ tạo điều kiện để chúng tôi ngồi lại với nhau và tìm ra điều gì quan trọng nhất đối với các bên liên quan, để giải quyết những vấn đề đó và hướng tới tương lai tốt đẹp hơn,” ông JD Vance nói.

Từ trái sang phải: Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Qatar Mohammed bin Abdulrahman Al Thani. Ảnh: X/@GovtofPakistan (tài khoản X của Văn phòng Chính phủ Pakistan)