Nam Phi sửa chính sách AI sau bê bối nguồn giả
Nam Phi đang sửa đổi chính sách quốc gia về trí tuệ nhân tạo sau khi bản dự thảo trước đó bị rút lại vì chứa nhiều trích dẫn hư cấu nghi do AI tạo ra, làm dấy lên tranh cãi về độ tin cậy của chính sách công.
Chính phủ Nam Phi vừa thành lập một hội đồng chuyên gia độc lập để rà soát lại dự thảo chính sách quốc gia về trí tuệ nhân tạo sau bê bối tài liệu chứa các nguồn tham khảo không có thật.
Đây là một trong những vụ việc hiếm hoi mà một văn kiện quản lý AI lại bị nghi sử dụng nội dung do AI tạo ra và thiếu kiểm chứng.
Bản dự thảo được công bố hồi tháng 4 nhằm lấy ý kiến công chúng, với tham vọng đưa Nam Phi trở thành quốc gia dẫn đầu châu Phi về đổi mới AI.
Tuy nhiên, sau khi trang tin News24 phát hiện nhiều trích dẫn và tài liệu tham khảo không tồn tại, Bộ Truyền thông và Công nghệ số Nam Phi (DCDT) buộc phải rút toàn bộ văn bản.

Ảnh minh họa. Ảnh: Reuters
Bộ trưởng DCDT Solly Malatsi thừa nhận đã xảy ra “một sự sơ suất lớn” trong quá trình biên soạn tài liệu. Ông cho biết các cuộc kiểm tra nội bộ trước đó không phát hiện ra vấn đề, đồng thời thừa nhận thiếu minh bạch trong việc sử dụng AI để tổng hợp tài liệu tham khảo.
Chính phủ Nam Phi hiện đặt mục tiêu hoàn thiện phiên bản sửa đổi trước tháng 11-2026 để trình Nội các phê duyệt, trước khi công bố lấy ý kiến rộng rãi vào tháng 1-2027. Hội đồng rà soát mới gồm 7 chuyên gia, có nhiệm vụ kiểm tra toàn bộ tài liệu và loại bỏ hoặc thay thế các nguồn sai lệch.
Giám đốc phụ trách mảng đổi mới Kỹ thuật số tại DCDT, Jeanette Morwane cho biết, quá trình sửa đổi sẽ tập trung bảo đảm tính minh bạch và độ tin cậy học thuật của văn bản. “Hội đồng chuyên gia sẽ đánh giá lại từng phần nội dung trước khi trình lên Chính phủ,” bà nói.
Vụ việc cũng kéo theo các biện pháp kỷ luật nội bộ. Hai quan chức liên quan đã bị đình chỉ công tác để phục vụ điều tra. Tổng Giám đốc DCDT Nonkqubela Jordan-Dyani mô tả sự việc là “rất đáng tiếc” và cho rằng việc rút dự thảo là cần thiết để khôi phục uy tín của cơ quan quản lý.
Bê bối tại Nam Phi phản ánh thách thức ngày càng lớn khi AI bắt đầu được sử dụng trong quá trình xây dựng chính sách công. Các công cụ tạo sinh có thể hỗ trợ tổng hợp dữ liệu nhanh hơn, nhưng cũng có nguy cơ tạo ra thông tin sai lệch hoặc nguồn tham khảo giả nếu thiếu kiểm chứng con người.
Giới quan sát cho rằng vụ việc này là lời cảnh báo sớm đối với nhiều chính phủ đang thúc đẩy chiến lược AI trên toàn cầu. Khi trí tuệ nhân tạo ngày càng tham gia sâu vào hoạt động quản trị, yêu cầu về minh bạch, kiểm chứng dữ liệu và trách nhiệm giải trình có thể sẽ trở thành yếu tố quan trọng.
Theo Reuters
Nguồn Hà Nội Mới: https://hanoimoi.vn/nam-phi-sua-chinh-sach-ai-sau-be-boi-nguon-gia-974314.html











