Nâng cao hiệu quả cấp, thoát nước và xử lý nước thải trên địa bàn tỉnh

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng chủ trì hội nghị.

Dự hội nghị có đồng chí Mai Xuân Liêm, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh cùng đại diện lãnh đạo các sở, ngành, đơn vị chức năng, các phường trung tâm của đô thị Thanh Hóa; các chuyên gia, nhà khoa học thuộc Trường Đại học Thủy Lợi.

Các đại biểu dự hội nghị.

Theo báo cáo tại hội nghị, tình trạng ngập úng tại các đô thị trên địa bàn tỉnh xuất hiện từ năm 2017 và diễn biến ngày càng phức tạp, phạm vi ngập rộng, có nơi ngập sâu, kéo dài, ảnh hưởng đến giao thông, sản xuất, đời sống dân sinh, môi trường và mỹ quan đô thị.

Qua rà soát và báo cáo của UBND các phường, toàn tỉnh có 64 điểm thường xuyên xảy ra tình trạng ngập úng cục bộ khi có mưa lớn kéo dài.

Nguyên nhân của thực trạng trên được xác định do năng lực hệ thống thoát nước chưa theo kịp tốc độ đô thị hóa và diễn biến mưa cực đoan; sự kết nối giữa khu dân cư mới và khu dân cư hiện trạng, giữa cống nhánh, cống trục và nguồn tiếp nhận chưa đồng bộ; một số dự án chậm hoàn thiện hạng mục thoát nước...

Giám đốc Sở Xây dựng Hoàng Văn Đồng báo cáo nội dung liên quan tại hội nghị.

Tại hội nghị, Giám đốc Sở Xây dựng Hoàng Văn Đồng đã báo cáo làm rõ thực trạng, nguyên nhân và đề xuất các giải pháp khắc phục những tồn tại, hạn chế liên quan đến việc cấp nước đô thị và nông thôn; hoạt động xử lý nước thải đô thị.

Trong đó, đáng chú ý là một số nhà máy nước chậm đầu tư hoàn thiện hạ tầng theo đúng vùng phục vụ được chấp thuận; 2 dự án cấp nước thô trọng điểm Bỉm Sơn và Quốc lộ 47 chậm tiến độ so với yêu cầu kế hoạch đã đề ra.

Đại diện Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Thanh Hóa phát biểu tại hội nghị.

Các đại biểu dự hội nghị đã phân tích làm rõ những thuận lợi, khó khăn trong quá trình khắc phục thực trạng ngập úng tại các đô thị; lộ trình triển khai dự án xử lý nước thải tập trung tại các phường trung tâm.

GS. TS Dương Thanh Lượng, nguyên Chủ tịch Hội đồng trường, Trường Đại học Thủy Lợi phát biểu tại hội nghị.

Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Mai Xuân Liêm phát biểu tại hội nghị.

Các chuyên gia, nhà khoa học cũng góp ý trực tiếp vào phương án tổng thể khắc phục tình trạng ngập úng, bảo đảm an toàn cấp nước và nâng cao hiệu quả thu gom, xử lý nước thải trên địa bàn tỉnh.

Phát biểu kết luận hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng ghi nhận, biểu dương tinh thần, ý thức, trách nhiệm của người dân; sự nỗ lực cố gắng của các sở, ngành, UBND các xã, phường, các doanh nghiệp và lực lượng tại chỗ đã tham gia khắc phục hậu quả mưa lũ, khơi thông dòng chảy trong thời gian qua.

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng phát biểu chỉ đạo tại hội nghị.

Bên cạnh kết quả đạt được, Chủ tịch UBND tỉnh phân tích, chỉ rõ những tồn tại, hạn chế như: Tình trạng ngập úng đô thị kéo dài, tái diễn; trách nhiệm chưa được xác định đến từng điểm ngập. Không gian tiêu thoát, trữ nước bị thu hẹp; vận hành công trình thủy lợi chưa phục vụ tốt tiêu thoát đô thị. An toàn cấp nước khu vực trung tâm chưa được bảo đảm bền vững; nhiều dự án cấp nước chậm kéo dài, chỉ đạo nhiều lần chưa dứt điểm. Cấp nước sạch nông thôn, miền núi còn khoảng cách lớn; hiệu quả khai thác và chất lượng nước tại một số công trình chưa bảo đảm. Một số công trình xử lý nước thải đầu tư nhưng chưa phát huy hiệu quả; thiếu đồng bộ từ thu gom, đấu nối đến xử lý và còn tồn tại về pháp lý, kỹ thuật. Nguồn lực bố trí chưa tương xứng; phân cấp quản lý, vận hành sau sắp xếp chưa rõ trách nhiệm.

Đồng chí yêu cầu các sở, ngành, địa phương, chủ đầu tư và các đơn vị liên quan nghiêm túc nhìn nhận, làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm của tập thể, cá nhân đối với từng tồn tại; khắc phục dứt điểm, không để kéo dài, không để tái diễn.

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng nhấn mạnh: Cấp nước, thoát nước và xử lý nước thải là hạ tầng thiết yếu, tác động trực tiếp đến đời sống hằng ngày của Nhân dân, đến môi trường sống và môi trường đầu tư. Vì vậy các ngành, đơn vị, địa phương cần phải chuyển từ xử lý bị động khi có mưa sang chủ động phòng ngừa trước mùa mưa.

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng phát biểu chỉ đạo tại hội nghị.

Đồng chí yêu cầu trước ngày 30/4/2027, cả 64 điểm ngập thường xuyên phải được xử lý bằng giải pháp trước mắt; điểm nào phải chờ công trình lớn thì phải có phương án tạm và người chịu trách nhiệm cụ thể. Khu vực trung tâm phải có nguồn nước dự phòng; các trạm xử lý nước thải đã đầu tư phải vận hành đúng quy định.

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng giao nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành, đơn vị, địa phương. Trong đó Sở Xây dựng chịu trách nhiệm chung về kết quả xử lý 24 điểm ngập thường xuyên tại đô thị Thanh Hóa; đồng thời lập danh mục đủ 64 điểm ngập thường xuyên tại các đô thị, xác định rõ nguyên nhân, giải pháp khắc phục trước mắt và lâu dài. Tiếp thu ý kiến các chuyên gia tại hội nghị, hoàn thiện Đề án tổng thể giải quyết tình trạng ngập úng tại các phường thuộc đô thị Thanh Hóa. Chủ trì, phối hợp với Viện Quy hoạch - Kiến trúc Thanh Hóa hướng dẫn các địa phương, chủ đầu tư cập nhật giải pháp thoát nước, chống ngập úng trong quá trình lập, điều chỉnh quy hoạch.

Chủ tịch UBND tỉnh nêu rõ: Quy hoạch phải dẫn dắt sự phát triển, định hình không gian dài hạn, tránh tình trạng chạy theo kinh tế trước mắt gây phá vỡ cấu trúc hạ tầng hoặc tạo ra “quy hoạch treo”. Phải ưu tiên hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật ngầm (cấp thoát nước, điện, viễn thông, giao thông ngầm) trước khi xây dựng các công trình kiến trúc phía trên để tránh tình trạng “đào lên lấp xuống” gây lãng phí và ùn tắc.

Chủ tịch UBND tỉnh cũng nhấn mạnh vai trò của chuyên đổi số trong việc vận hành cấp thoát nước, xử lý nước thải và yêu cầu các sở, ngành, đơn vị chức năng nghiên cứu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin xây dựng cơ sở dữ liệu hệ thống thoát nước đô thị; tham mưu đề xuất lắp đặt thiết bị quan trắc mực nước, camera tại các điểm ngập, trạm bơm, cửa xả để cảnh báo sớm và phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành. Trong đó, giao Công ty CP Trung tâm Đổi mới sáng tạo Thanh Hóa nghiên cứu giải pháp đưa công nghệ thông tin vào giải quyết bài toán thoát nước, xử lý nước thải, rác thải và ngập úng đô thị, nông thôn theo hướng kết nối đồng bộ, liên thông.

Chủ tịch UBND tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo các công ty thủy lợi điều chỉnh quy trình vận hành cửa phai, đập, trạm bơm trên các kênh tiêu đi qua đô thị, trước hết là kênh Khánh Vân, kênh Đô Cương theo hướng ưu tiên mở cửa tiêu, hạ mực nước đệm khi có cảnh báo mưa lớn, bảo đảm hài hòa với nhu cầu tưới. Tham mưu xử lý dứt điểm những tồn tại, hạn chế liên quan cấp nước sạch nông thôn; xây dựng kế hoạch, lộ trình chuyển đổi 10 nhà máy nước đang sử dụng nước dưới đất sang nước mặt...

Ban Quản lý Khu kinh tế Nghi Sơn và các khu công nghiệp chỉ đạo nhà đầu tư hạ tầng, nhà thầu hoàn thành các dự án thoát nước đang triển khai trong khu kinh tế, khu công nghiệp, bảo đảm đồng bộ, đúng quy hoạch.

Chủ tịch UBND tỉnh cũng giao nhiệm vụ cho UBND các phường: Hạc Thành, Quảng Phú, Đông Quang, Đông Sơn, Nguyệt Viên, Đông Tiến, Hàm Rồng và Sầm Sơn trong việc triển khai các giải pháp khắc phục các điểm ngập cục bộ; nâng cao hiệu quả quản lý, đầu tư dự án xử lý nước thải tập trung.

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng phát biểu chỉ đạo tại hội nghị.

Đối với các doanh nghiệp, Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng yêu cầu Công ty CP Cấp nước Thanh Hóa xây dựng kịch bản cấp nước an toàn cho khu vực trung tâm khi nguồn nước kênh Bắc hoặc tuyến ống truyền tải gặp sự cố. Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Thanh Hóa lập kế hoạch nạo vét định kỳ hệ thống thoát nước theo từng lưu vực, hoàn thành trước mùa mưa hằng năm; bố trí lực lượng, thiết bị ứng trực tại các điểm ngập sâu khi có mưa lớn. Các Công ty TNHH MTV Thủy lợi Bắc Sông Mã, Thủy lợi Nam Sông Mã, Sông Chu vận hành công trình theo quy trình ưu tiên tiêu thoát khi có mưa lớn; khơi thông dòng chảy, cắm mốc phạm vi bảo vệ công trình trong phạm vi quản lý theo chỉ đạo của Sở Nông nghiệp và Môi trường...

Chủ tịch UBND tỉnh nêu rõ: Ngay sau hội nghị, giám đốc các sở, thủ trưởng các ban, ngành, chủ tịch UBND các phường và người đứng đầu các doanh nghiệp liên quan cụ thể hóa nhiệm vụ được giao thành kế hoạch của cơ quan, đơn vị; phân công đích danh người chịu trách nhiệm, gắn với từng sản phẩm, từng thời hạn, không để chung chung, không để chậm từ khâu triển khai. Các sở, ngành, địa phương phải phối hợp chặt chẽ trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao; việc thuộc thẩm quyền của cơ quan nào thì cơ quan đó giải quyết ngay, không đùn đẩy, chờ đợi; việc vượt thẩm quyền báo cáo UBND tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh để chỉ đạo xử lý kịp thời.

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng mong muốn mỗi người dân tiếp tục nâng cao ý thức, trách nhiệm, chủ động đồng hành cùng các cấp ủy, chính quyền trong việc khắc phục tình trạng ngập úng, bảo đảm an toàn cấp nước và nâng cao hiệu quả thu gom, xử lý nước thải trên địa bàn tỉnh, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu, kế hoạch đã đề ra.