Nâng cấp Nhà trưng bày Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn
Hướng đến kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2027), tỉnh Quảng Trị có kế hoạch đầu tư, tôn tạo các hạng mục tại Di tích quốc gia đặc biệt Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn nằm ở xã Cồn Tiên.

Nhà trưng bày của Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn xuống cấp, cần được tôn tạo. ( Ảnh: Lâm Quang Huy)
Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn là nơi an nghỉ vĩnh hằng của 10.263 liệt sĩ đã anh dũng hy sinh trên tuyến Đường Hồ Chí Minh trong sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Ngày 5/11, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị cho biết, tổng mức đầu tư dự án tôn tạo lần này khoảng 30 tỷ đồng, từ nguồn kinh phí hỗ trợ của tỉnh Khánh Hòa để tôn tạo Nhà trưng bày đang xuống cấp; đồng thời đổi mới không gian trưng bày, nâng cao chất lượng phục vụ các đoàn khách và nhân dân đến dâng hương, tưởng niệm, tri ân các Anh hùng liệt sĩ.

Ấm áp hương khói trên các bia mộ tại Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn. ( Ảnh: Lâm Quang Huy)
Phương án tôn tạo gồm chống thấm, hoàn thiện cảnh quan, nội thất, không gian trưng bày; trang thiết bị, phần mềm công nghệ; xây dựng nội dung, số hóa và cơ sở dữ liệu.
Theo đó, không gian trưng bày của Nhà trưng bày được định hướng tổ chức theo tuyến tham quan gồm 7 nội dung phân khu. Dẫn nhập, khánh tiết, đường mòn sơ khai, khai sinh tuyến lửa, kỳ tích Trường Sơn, xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước, âm vang Trường Sơn.
Trước đó, sau năm 1973, Trung ương Đảng và Bộ Quốc phòng đã phê chuẩn Dự án xây dựng Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn nằm tại địa bàn tỉnh Quảng Trị làm nơi tưởng niệm, tôn vinh những người con thân yêu của Tổ quốc đã anh dũng hy sinh trên các nẻo đường Trường Sơn.
Dự án được khởi công xây dựng vào ngày 24/2/1975 và hoàn thành vào ngày 10/4/1977. Chỉ huy xây dựng là Bộ Tư lệnh 559 với sự tham gia của hơn 40 đơn vị bộ đội chủ lực, bộ đội địa phương.
Nghĩa trang có tổng diện tích 140.000m2; trong đó diện tích đất mộ 23.000m2 với 10.263 phần mộ liệt sĩ. Khu tượng đài rộng 7.000m2, khu trồng cây xanh 60.000m2, khu hồ cảnh 35.000m2. Cùng với đó là hệ thống đường ô-tô rải nhựa trong khuôn viên nghĩa trang.
Đây là một công trình đền ơn đáp nghĩa đồ sộ, quy mô, có tính nghệ thuật cao, thể hiện lòng thương nhớ sâu sắc, niềm biết ơn vô hạn và sự tôn vinh của toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta đối với những người con yêu quý trên mọi miền đất nước đã không tiếc máu xương cho sự nghiệp đấu tranh thống nhất đất nước.
Nhân dịp kỷ niệm 40 năm Ngày thành lập Binh đoàn Trường Sơn (19/5/1959-19/5/1999), Đảng và Nhà nước đã quyết định cho nâng cấp, tôn tạo lại nghĩa trang Trường Sơn bao gồm nhiều hạng mục.
Bằng nguồn ngân sách và xã hội hóa, tỉnh Quảng Trị và các tỉnh, thành phố cũng đã nhiều lần đầu tư tôn tạo các hạng mục của nghĩa trang thêm tôn nghiêm.
Lãnh đạo tỉnh Quảng Trị cho biết, việc đầu tư, nâng cấp Nhà trưng bày Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn lần này không chỉ là cải tạo một công trình kiến trúc, quan trọng hơn là phải xây dựng được một không gian lưu giữ, tái hiện và lan tỏa những giá trị lịch sử độc đáo của Đường Trường Sơn-Đường Hồ Chí Minh.

Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn là địa chỉ đỏ giáo dục lòng yêu nước và trách nhiệm với Tổ quốc. (Ảnh: Lâm Quang Huy)
Nội dung trưng bày phải bảo đảm tính chính xác về lịch sử; đồng thời cần tạo điểm nhấn và nét đặc trưng riêng cho Nhà trưng bày, không chỉ tập trung vào ứng dụng công nghệ, mà phải coi trọng hệ thống hiện vật, kỷ vật, những câu chuyện lịch sử chân thực, giàu cảm xúc.
Đặc biệt, cần khai thác những câu chuyện về các liệt sĩ, sự hy sinh, mất mát của các gia đình và hành trình tri ân của thân nhân, của Đảng, Nhà nước, du khách trong và ngoài nước; tạo sự kết nối giữa không gian trưng bày với các phần mộ tại nghĩa trang.
Dự kiến, ngày 23/11, nhằm ngày 15/10 âm lịch, tỉnh Quảng Trị tiến hành khởi công dự án ý nghĩa này.

