Nâng tạ tập gym, người đàn ông 59 tuổi ở TP HCM nguy kịch vì vỡ tim, chuyên gia cảnh báo tập gym cần tránh 4 sai lầm này
Bệnh viện Nhân dân Gia Định cấp cứu và phẫu thuật thành công cho một trường hợp người bệnh bị chèn ép tim cấp tràn máu màng ngoài tim gây vỡ, thủng tim.
Bị vỡ tim (nhồi máu cơ tim) khi tập gym
Đó là trường hợp người bệnh nhân Đ.Đ.N, nam, 59 tuổi, ở Bình Thạnh TPHCM. Khi anh N đang tập gym (nâng tạ) thì đột ngột lên cơn khó thở, tím tái, ngã gục xuống, ngất, vã mồ hồi.
Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng lơ mơ, tiếp xúc rất chậm, tay chân lạnh, tím tái, vã mồ hôi, mạch nhanh, huyết áp không đo được, ô xy máu thấp (86%), tri giác xấu dần…
Kết quả hội chẩn, siêu âm tại chỗ cho thấy bệnh nhân bị tràn dịch màng tim lượng nhiều, bề dày lớp dịch khoảng 25 mm đè sụp thất phải nên cần tiến hành chọc hút dịch màng ngoài tim giải áp. Tuy nhiên, việc chọc hút dịch không thành công có thể do máu đông lại. Do vậy, bênh nhân được chuyển khẩn vào khoa Phẫu thuật tim với chẩn đoán: chèn ép tim cấp tràn máu màng ngoài tim, nghi sau nhồi máu cơ tim. Tình trạng bệnh nhân nguy kịch, trụy tim mạch nặng hơn, mạch khó bắt, huyết áp không đo được, tím toàn thân, tiêu phân không tự chủ, tiếng tim không nghe được…
![Hình ảnh máu trào ra ngập cả khoang trung thất. Ảnh: BVCC](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w700_r1/2024_07_15_91_49634524/8de66ec36e8c87d2de9d.jpg)
Hình ảnh máu trào ra ngập cả khoang trung thất. Ảnh: BVCC
"Trước tình thế nguy nan, các bác sĩ (BS) đã vừa hồi sức tích cực ngay trong phòng mổ vừa tiến hành mở ngực cấp cứu. Màng ngoài tim rất căng, không đập, chứa đầy máu. Mở màng ngoài tim, máu trào ra ngập cả khoang trung thất, chúng tôi hút được hơn 800 ml, tim được giải áp và đập nhanh nhưng được bao bọc do một lớp máu đông khá dày", TS-BS Bùi Minh Thành, Trưởng khoa Phẫu thuật tim Bệnh viện Nhân dân Gia Định, thông tin.
Ê kíp BS đã lấy toàn bộ lớp máu đông này và phát hiện một vùng tím, mềm, ở thành sau thất trái, lan xuống phía mỏm tim, diện tích khoảng hơn 6 cm2, ngay trên vùng tím này có một vết thủng dài khoảng 7 mm, tim gần như rỗng. Ê kíp phẫu thuật tích cực bơm máu, bù dịch, khâu đóng vết thủng tim với kỹ thuật chuyên biệt…
Theo TS.BS Bùi Minh Thành, vỡ tim là tình trạng nhồi máu cơ tim, gây hoại tử thành cơ tim và vỡ thành cơ tim tại những điểm cơ tim bị suy yếu do hoại tử. Vỡ tim gây chảy máu, sốc tim, suy tim nặng. Đây là tình trạng đặc biệt nguy hiểm, tỷ lệ tử vong rất cao. Thậm chí, sau mổ, tỷ lệ tử vong của BN vẫn có thể xảy ra do những biến chứng của vỡ tim gây ra.
"Những ngày nằm phòng hồi sức tim, mặc dù bệnh nhân có mạch huyết áp cải thiện dần, chức năng thận từ vô niệu, thiểu niệu rồi nước tiểu nhiều, chức năng gan cũng hồi phục và men tim tăng lên. Tuy nhiên, bệnh nhân rơi vào tình trạng có những cơn loạn thần và nói nhảm do thiếu máu não, cần phải dùng an thần liều cao.
Sau 7 ngày được hồi sức tích cực, sức khỏe bệnh nhân dần ổn định, rút nội khí quản, các dấu hiệu sinh tồn bình thường, tri giác hồi phục, tỉnh táo hoàn toàn, không đau ngực. Bệnh nhân sẽ được chụp mạch vành để xác định chính xác vị trí động mạch vành bị tắc nghẽn. Từ đó, BS đưa ra phương pháp điều trị thích hợp tiếp theo", TS.BS Bùi Minh Thành chia sẻ thêm.
![Bác sĩ thăm khám cho người bệnh. Ảnh: BVCC](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w700_r1/2024_07_15_91_49634524/3b2fd30ad3453a1b6354.jpg)
Bác sĩ thăm khám cho người bệnh. Ảnh: BVCC
Dấu hiệu cảnh báo nhồi máu cơ tim, tuyệt đối không bỏ qua
Khai thác tiền sử cho thấy người bệnh có đau ngực trước nhập viện 5 ngày, cơn đau kéo dài hơn 10 phút. Theo suy đoán của bác sỹ, thời điểm đó có thể người bệnh bị nhồi máu cơ tim. Khoảng thời gian này đủ để làm cơ tim bị thiếu máu, rồi hoại tử. Khi người bệnh có hoạt động gắng sức mạnh, trong trường hợp này là nâng tạ khi tập gym thì gây nên vỡ hay thủng tim. Mặt khác, thành sau thất trái là vị trí mỏng nhất của thất trái (thất trái co bóp sẽ bơm máu đi nuôi cơ thể), vị trí nhồi máu lại ngay chỗ mỏng nhất của thất trái, cho nên dễ có nguy cơ vỡ thất trái, nhất là trong nhồi máu cơ tim xuyên thành, gây tử vong nhanh nếu không can thiệp kịp thời.
Hoạt động thể dục là cần thiết, nhưng tùy theo từng độ tuổi và tình trạng sức khỏe, áp dụng các phương pháp tập luyện phù hợp, không nên gắng sức khi đã có tuổi. Khi thấy có dấu hiệu đau ngực, kéo dài hơn 10-15 phút, đau gây ngưng thở… thì nên đi khám bệnh, để phát hiện, điều trị và theo dõi cơn đau thắt ngực hay nhồi máu cơ tim “thầm lặng”.
4 sai lầm nguy hiểm khi tập tạ, tập gym
Tập luyện trong khi bị chấn thương
Mặc dù tình trạng đau nhức cơ bắp khi nâng tạ là bình thường, nhưng cơn đau nhói là dấu hiệu cho thấy bạn có thể đã tập quá sức. Nếu chỉ đau trong 1 - 2 ngày, có thể là đau cơ. Nhưng nếu chấn thương khiến bạn khó chịu, hãy tạm dừng và hãy tìm kiếm sự chăm sóc y tế.
Tập luyện quá sức
Sử dụng hình thức và kỹ thuật không phù hợp trong quá trình luyện tập đối kháng sẽ không mang lại kết quả, mà còn có thể dẫn đến chấn thương. Vì vậy, nếu bạn mới bắt đầu, hãy làm việc với một chuyên gia thể hình, người hiểu rõ về các kỹ thuật tập tạ phù hợp và có thể giúp bạn tìm được mức tạ vừa sức bạn.
Nín thở quá sức
Nín thở là một khuynh hướng tự nhiên. Tuy nhiên, việc nín thở quá sức khi nâng tạ có thể dẫn đến tăng huyết áp nhanh chóng. Ngoài ra, nín thở quá sức có thể gây thoát vị bẹn và trong những trường hợp nghiêm trọng, thậm chí có thể dẫn đến bất tỉnh.
Cách tốt nhất để đảm bảo thở đều trong quá trình tập luyện sức mạnh là thở ra khi gắng sức nhất và hít vào khi trở lại điểm nghỉ ngơi ban đầu: Thở ra khi nâng tạ, hít vào khi trở lại tư thế bắt đầu.
Không nghỉ giữa các buổi tập
Khi bắt đầu tập luyện sức mạnh, bạn sẽ bị đau cơ sau mỗi buổi tập. Nguyên nhân là do khi nâng tạ lên, bạn gây ra những vết rách cực nhỏ trong cơ và làm hỏng mô, đây là điều tạo nên cơ bắp.
Sau mỗi lần tập bạn cần nghỉ ngơi để cơ bắp phục hồi. Nguyên tắc chung là cho phép nhóm cơ đó nghỉ ngơi trong 48 giờ để cơ có thời gian phục hồi giữa các buổi tập.
Việc tập luyện lặp đi lặp lại cùng một bộ phận cơ thể có thể dẫn đến chấn thương do hoạt động quá mức như viêm gân. Nên luôn thay đổi bài tập, ví dụ: xen kẽ những ngày tập tim mạch và các buổi tập luyện sức mạnh.