Ngăn chặn thanh thiếu niên vi phạm pháp luật

Cán bộ Công an phường Trảng Bom tuyên truyền pháp luật cho học sinh, sinh viên trên địa bàn.

Thực trạng này đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của lực lượng chức năng cùng sự đồng hành của gia đình, nhà trường và toàn xã hội để phòng ngừa từ sớm, từ gốc.

Đánh mất tương lai

Những mâu thuẫn rất nhỏ trong cuộc sống hằng ngày nếu không được kiềm chế và giải quyết đúng cách có thể trở thành nguyên nhân dẫn đến các hành vi vi phạm pháp luật. Điều đáng lo ngại là không ít thanh thiếu niên hiện nay chọn cách giải quyết bằng bạo lực, bất chấp hậu quả có thể xảy ra.

Như mới đây, qua công tác nắm tình hình, Công an phường Long Bình phát hiện có 2 nhóm thanh thiếu niên tụ tập, chuẩn bị hung khí để giải quyết mâu thuẫn. Tiếp nhận thông tin, Công an phường Long Bình nhanh chóng triển khai lực lượng tuần tra, đến tối 26-5, tổ công tác đã tạm giữ và làm việc với 3 đối tượng gồm: B.P., T.N. và V.M.H. (từ 15-16 tuổi, cùng ở phường Tam Hiệp). Tang vật thu giữ gồm 1 chỉa đinh ba, 2 dao tự chế và 1 xe mô tô. Qua xác minh ban đầu, nhóm đối tượng này cùng với 3 đối tượng khác đều khoảng 16 tuổi đã hẹn gặp nhau tại khu phố 22, phường Long Bình để giải quyết mâu thuẫn. Rất may, vụ việc được phát hiện, kịp thời ngăn chặn, phòng ngừa hậu quả nghiêm trọng có thể xảy ra.

Thực tế cho thấy, có những thanh thiếu niên vì muốn có tiền tiêu xài hoặc thỏa mãn những nhu cầu trước mắt đã đẩy bản thân rơi vào vòng tù tội từ sớm. Điển hình là trường hợp Nguyễn Huy Hoàng và Phạm Hoàng Tuấn Kiệt (cùng 17 tuổi, ở phường Long Bình) vừa bị Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 1 - Đồng Nai truy tố về tội cướp tài sản.

Theo hồ sơ vụ án, do cần tiền tiêu xài và chuộc chiếc điện thoại đang cầm cố, Hoàng và Kiệt cùng chuẩn bị dao để đi cướp tài sản. Ngày 3-9-2025, Kiệt điều khiển xe chở Hoàng đến khu phố 5, phường Long Bình thì phát hiện cháu N.H.V. (13 tuổi) đang ngồi trên xe đạp nên tiếp cận, nhờ chở về nhà. Khi đến đoạn đường vắng, Kiệt dùng dao đe dọa và cướp xe đạp điện. Sau khi tiếp nhận tin báo, lực lượng công an nhanh chóng điều tra và bắt giữ các đối tượng.

Đáng buồn hơn, có những vụ việc xuất phát từ mâu thuẫn rất nhỏ nhưng kết thúc bằng tính mạng của người khác và những bản án nghiêm khắc dành cho các bị cáo còn rất trẻ. Đằng sau mỗi vụ án là tương lai dang dở của những người trẻ và nỗi đau không gì bù đắp được đối với gia đình các nạn nhân.

Ngày 25-6, Tòa án nhân dân thành phố tuyên phạt các bị cáo cùng ở xã Thống Nhất gồm: Nguyễn Thiện Thành Đức (16 tuổi) 9 năm tù; Phan Minh Quân (17 tuổi) 11 năm tù; Lê Minh Trọng (20 tuổi) 13 năm tù; Phạm Anh Tuyển (21 tuổi) 13 năm tù cùng về tội giết người. Theo cáo trạng, do nghi ngờ anh Đỗ Thành Nam ném vỏ chai bia vào nhà mình trước đó nên rạng sáng 18-12-2025, Đức đã rủ Quân, Trọng và Tuyển mang theo dao, vỏ chai bia đi tìm để giải quyết mâu thuẫn. Khi đến nhà ông Nguyễn Văn Lộc (ở xã Thống Nhất), do nhầm tưởng ông Lộc là anh Nam nên các bị cáo đã ném vỏ chai bia vào đầu nạn nhân khiến ông tử vong.

Chủ động kéo giảm vi phạm

Trước diễn biến phức tạp của tình trạng thanh thiếu niên vi phạm pháp luật, các ngành chức năng trên địa bàn thành phố Đồng Nai đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm phòng ngừa từ sớm, từ xa, không để phát sinh các vụ việc nghiêm trọng.

Trên cơ sở đó, chiều 19-6, Công an thành phố Đồng Nai tổ chức Lễ ra quân triển khai cao điểm phòng ngừa, đấu tranh, xử lý thanh thiếu niên, học sinh vi phạm pháp luật về trật tự, an toàn giao thông, gây rối trật tự công cộng trên địa bàn thành phố. Trong thời gian thực hiện cao điểm, lực lượng chức năng sẽ tăng cường tuần tra, kiểm soát khép kín địa bàn; tập trung tại các tuyến đường, khu vực trọng điểm và các khung giờ thường phát sinh vi phạm; kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật trong thanh thiếu niên nói riêng và vi phạm pháp luật nói chung.

Phát biểu tại lễ ra quân, Đại tá Trần Anh Sơn, Phó Giám đốc Công an thành phố nhấn mạnh: Tình trạng thanh thiếu niên, học sinh tụ tập vi phạm pháp luật đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải triển khai các giải pháp quyết liệt, đồng bộ với sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục pháp luật trong thanh thiếu niên, học sinh; tăng cường phối hợp giữa gia đình, nhà trường và chính quyền địa phương trong quản lý, giáo dục.

Theo thẩm phán Võ Thị Thanh Phượng, Chánh tòa Gia đình và người chưa thành niên, Tòa án nhân dân thành phố, qua công tác xét xử cho thấy tình trạng thanh thiếu niên vi phạm pháp luật vẫn còn diễn biến phức tạp, xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Không ít trường hợp do thiếu sự quan tâm, quản lý của gia đình; bỏ học sớm, thiếu kỹ năng sống, dễ bị lôi kéo bởi bạn bè xấu hoặc tiếp cận sớm với các nội dung độc hại trên không gian mạng, từ đó dễ sa vào hành vi vi phạm.

Cũng theo thẩm phán Võ Thị Thanh Phượng, hoạt động xét xử của tòa án thời gian qua không chỉ nhằm xử lý nghiêm các hành vi phạm tội để bảo đảm tính răn đe, phòng ngừa chung mà còn chú trọng yếu tố giáo dục, nhân văn. Đối với những bị cáo còn trẻ tuổi, lần đầu phạm tội, thành khẩn khai báo và có khả năng sửa chữa, tòa án luôn cân nhắc áp dụng chính sách khoan hồng theo đúng quy định, tạo điều kiện để họ nhận thức sai lầm, sửa đổi bản thân và có cơ hội làm lại cuộc đời.