Ngân hàng dẫn dắt thị trường trái phiếu gần 590.000 tỷ đồng

Trái phiếu doanh nghiệp 2025, ngân hàng chiếm hơn 2/3 quy mô phát hành

Theo dữ liệu do Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam (VBMA) tổng hợp từ Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (SSC), riêng trong tháng 12/2025, thị trường ghi nhận 62 đợt phát hành trái phiếu doanh nghiệp theo hình thức riêng lẻ, với tổng giá trị đạt 58.667 tỷ đồng. Song song đó, có 6 đợt phát hành ra công chúng, huy động thêm 3.771 tỷ đồng. Diễn biến này cho thấy hoạt động phát hành trong tháng cuối năm vẫn duy trì được nhịp độ ổn định, phản ánh nhu cầu vốn trung và dài hạn của doanh nghiệp chưa có dấu hiệu suy giảm.

Lũy kế cả năm 2025, tổng giá trị phát hành TPDN riêng lẻ đạt 534.980 tỷ đồng, trong khi kênh phát hành ra công chúng đạt 54.354 tỷ đồng. Như vậy, kênh phát hành riêng lẻ chiếm khoảng 90,6% tổng giá trị phát hành mới toàn thị trường. Tổng quy mô phát hành đạt gần 590.000 tỷ đồng, tăng mạnh cả về số lượng lẫn giá trị so với năm 2024, cho thấy thị trường đang từng bước phục hồi sau giai đoạn tái cơ cấu và siết chặt khung pháp lý.

Xét theo cơ cấu ngành, thống kê của Công ty Chứng khoán ACB (ACBS) cho thấy nhóm ngân hàng thương mại tiếp tục giữ vai trò chủ lực. Trong năm 2025, các ngân hàng đã phát hành tổng cộng khoảng 397.500 tỷ đồng trái phiếu trong nước, chiếm hơn 67% tổng lượng phát hành mới toàn thị trường, tăng hơn 30% so với năm trước. Đây là mức tăng đáng kể trong bối cảnh ngành ngân hàng đang chịu áp lực nâng cao hệ số an toàn vốn và đáp ứng các chuẩn mực quản trị rủi ro ngày càng khắt khe.

Không chỉ chiếm ưu thế về quy mô, trái phiếu ngân hàng còn nổi bật về chất lượng phát hành. Kỳ hạn bình quân của trái phiếu ngân hàng phát hành riêng lẻ đạt 5,7 năm, trong khi phát hành ra công chúng lên tới 7,7 năm, cao hơn mặt bằng chung của thị trường. Lãi suất phát hành trung bình của nhóm này trong năm 2025 ở mức khoảng 6,2%/năm, thấp hơn đáng kể so với mức bình quân toàn thị trường là 7,2%/năm.

Nhận định về xu hướng này, theo ông Hàn Hữu Hậu, Giám đốc - Hy Maxpro, chuyên gia tư vấn tài chính toàn diện cho rằng, việc nhóm ngân hàng chiếm tỷ trọng áp đảo trong phát hành TPDN năm 2025 phản ánh sự dịch chuyển tích cực của thị trường theo hướng an toàn và bền vững hơn. “Trong bối cảnh yêu cầu về an toàn vốn ngày càng cao, trái phiếu trở thành công cụ quan trọng giúp các ngân hàng bổ sung nguồn vốn trung, dài hạn với chi phí hợp lý. Việc trái phiếu ngân hàng có kỳ hạn dài và lãi suất thấp hơn mặt bằng chung cũng cho thấy niềm tin của nhà đầu tư đang dần được củng cố”, ông Hậu nhận định.

Đứng thứ hai sau ngân hàng là nhóm doanh nghiệp bất động sản, với tổng giá trị phát hành đạt 137.950 tỷ đồng, tăng 39% so với năm 2024 và chiếm khoảng 23,4% tổng lượng phát hành mới. Trong nhóm này, các doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái Vingroup, bao gồm Tập đoàn Vingroup và CTCP Vinhomes, chiếm khoảng 35% giá trị phát hành. Điều này cho thấy kênh trái phiếu vẫn là nguồn vốn quan trọng đối với các doanh nghiệp bất động sản có năng lực tài chính và thương hiệu lớn, trong bối cảnh tín dụng ngân hàng vẫn được kiểm soát chặt chẽ.

Tính chung toàn thị trường, năm 2025 ghi nhận 518 đợt phát hành trái phiếu doanh nghiệp, tăng 7% về số lượng và tăng 26% về giá trị so với năm trước. Hai nhóm ngành ngân hàng và bất động sản chiếm tới 91% tổng giá trị phát hành mới, phản ánh mức độ tập trung cao của thị trường vào các lĩnh vực có nhu cầu vốn lớn và khả năng tiếp cận nhà đầu tư tốt hơn.

Bên cạnh thị trường trong nước, hoạt động phát hành trái phiếu doanh nghiệp ra thị trường quốc tế cũng ghi nhận sự khởi sắc rõ nét. Tổng giá trị phát hành quốc tế trong năm 2025 đạt 825 triệu USD, gấp 4,5 lần so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, nhóm ngân hàng chiếm 500 triệu USD, còn nhóm bất động sản chiếm 325 triệu USD, cho thấy nỗ lực đa dạng hóa nguồn vốn và mở rộng kênh huy động của doanh nghiệp Việt Nam.

Ở chiều ngược lại, hoạt động mua lại trái phiếu trước hạn tiếp tục diễn ra sôi động. Riêng trong tháng 12/2025, các doanh nghiệp đã mua lại khoảng 35.820 tỷ đồng trái phiếu, giảm khoảng 15% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, lũy kế cả năm, tổng giá trị trái phiếu được mua lại trước hạn đạt 296.400 tỷ đồng, tăng gần 36% so với năm 2024, phản ánh áp lực tái cơ cấu nợ và nỗ lực chủ động cân đối dòng tiền của doanh nghiệp.

Về nghĩa vụ thanh toán, trong tháng 12/2025 xuất hiện 3 mã trái phiếu chậm trả lãi và gốc, với tổng giá trị 110 tỷ đồng. Tính chung cả năm, tổng giá trị trái phiếu chậm thanh toán lên tới khoảng 137.300 tỷ đồng, trong đó nhóm bất động sản chiếm tỷ trọng lớn.

Theo ông Hậu, áp lực đáo hạn lớn trong thời gian tới sẽ tiếp tục là phép thử đối với sức khỏe thị trường. “Bước sang năm 2026, khi khoảng 227.000 tỷ đồng trái phiếu đến hạn, trong đó riêng bất động sản chiếm khoảng 140.000 tỷ đồng, việc nâng cao minh bạch thông tin, kiểm soát chất lượng phát hành và năng lực trả nợ của doanh nghiệp là yếu tố then chốt để duy trì niềm tin nhà đầu tư”, ông Hậu nhấn mạnh.

Phan Hà