Ngân hàng Trung ương Nhật Bản nâng lãi suất cao nhất 31 năm
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) ngày 16-6 nâng lãi suất lên 1%, mức cao nhất kể từ năm 1995, nhằm kiềm chế lạm phát trong bối cảnh giá năng lượng tăng và đồng yên suy yếu.
Bước đi này đánh dấu lần tăng lãi suất đầu tiên của BOJ kể từ tháng 12-2025, trong bối cảnh lạm phát tại Nhật Bản tiếp tục chịu sức ép từ giá năng lượng, đồng yên yếu và kỳ vọng giá cả tăng.

Trụ sở Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tại Tokyo. Ảnh: BOJ
Quyết định được thông qua với tỷ lệ 7 phiếu thuận, 1 phiếu chống. Thống đốc Kazuo Ueda vắng mặt do đang điều trị y tế, trong khi Phó Thống đốc Shinichi Uchida chủ trì họp báo sau cuộc họp. Theo BOJ, nguy cơ kinh tế Nhật Bản suy giảm mạnh vì căng thẳng Trung Đông đã giảm bớt, song áp lực giá cả vẫn chưa thể xem nhẹ.
“So với cuộc họp trước, nguy cơ kinh tế suy giảm nghiêm trọng đã giảm bớt. Mặt khác, giá cả đang tăng và lạm phát cơ bản có thể lệch khỏi mục tiêu của chúng tôi,” ông Uchida nói.
Phó Thống đốc BOJ cũng mô tả thỏa thuận sơ bộ giữa Mỹ và Iran là một “bước đi đáng hoan nghênh”, song cho rằng rủi ro với lưu thông dầu mỏ chưa hoàn toàn được giải tỏa. Theo ông, áp lực giá tại Nhật Bản đang lan rộng hơn, trong khi tăng trưởng tiền lương tiến gần mức phù hợp với mục tiêu lạm phát 2% của BOJ.
Sau nhiều năm duy trì lãi suất cực thấp để chống giảm phát, Nhật Bản nay phải giải bài toán ngược lại, khi hướng tới mục tiêu kiềm chế lạm phát mà không làm suy yếu đà phục hồi. Đồng yên yếu tiếp tục gây sức ép khi đẩy chi phí nhập khẩu năng lượng, lương thực và nguyên liệu lên cao.
Trên thị trường, đồng yên có lúc nhích lên nhưng nhanh chóng suy yếu trở lại quanh mốc 160 yên đổi 1 USD, ngưỡng thường làm gia tăng đồn đoán về khả năng Nhật Bản can thiệp thị trường tiền tệ.
Thị trường chứng khoán Nhật Bản phản ứng tích cực hơn, khi chỉ số Nikkei 225 có lúc tăng khoảng 1% và vượt mốc 70.000 điểm, lập kỷ lục mới. Diễn biến này cho thấy nhà đầu tư đánh giá BOJ vẫn thận trọng, chưa vội mở ra chu kỳ tăng lãi suất mạnh.
Hirofumi Suzuki, chiến lược gia trưởng về ngoại hối tại tập đoàn tài chính SMBC cho rằng việc BOJ không đề xuất tăng lãi suất 50 điểm cơ bản là tín hiệu tích cực với thị trường.
“BOJ có khả năng tiếp tục nâng lãi suất với tốc độ chậm, khoảng 6 tháng đến 1 năm một lần,” ông Suzuki nhận định.
Cùng với quyết định lãi suất, BOJ tạm dừng kế hoạch giảm dần quy mô mua trái phiếu từ tháng 4 năm sau, duy trì mua khoảng 2.000 tỷ yên trái phiếu chính phủ Nhật Bản mỗi tháng. Động thái này cho thấy ngân hàng trung ương muốn tránh gây biến động mạnh trên thị trường trái phiếu, trong khi vẫn giữ khả năng tiếp tục bình thường hóa chính sách nếu lạm phát duy trì trên mục tiêu 2%.
Các nhà phân tích cho rằng rủi ro chính với BOJ hiện nay là sự kết hợp giữa giá dầu, đồng yên yếu và kỳ vọng lạm phát tăng. Nếu lạm phát lõi tiếp tục vượt mục tiêu, áp lực nâng lãi suất thêm sẽ gia tăng. Tuy nhiên, BOJ vẫn phải tính đến tác động của chi phí vay cao hơn đối với tiêu dùng, đầu tư và lợi nhuận doanh nghiệp.
Quyết định của BOJ diễn ra trong tuần bận rộn của các ngân hàng trung ương toàn cầu. Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) được dự báo giữ nguyên lãi suất, nhưng lạm phát dai dẳng có thể khiến thị trường thận trọng hơn với kỳ vọng giảm lãi suất.
Tổng hợp














