Nghiêm cấm chiếm đoạt, mua bán, thu thập, xóa hoặc phá hủy dữ liệu trái phép

Luật An ninh dữ liệu nghiêm cấm các hành vi chiếm đoạt, mua bán, trao đổi, thu thập, truy cập, trích xuất, làm lộ, làm mất, làm sai lệch, xóa hoặc phá hủy dữ liệu trái phép; đầu độc dữ liệu, sử dụng dữ liệu độc hại; lợi dụng dữ liệu, thuật toán và hệ thống trí tuệ nhân tạo để thao túng thông tin nhằm xâm phạm an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội.

Các đại biểu vỗ tay tán dương Luật được thông qua (Ảnh: Quang Vinh)

Các đại biểu vỗ tay tán dương Luật được thông qua (Ảnh: Quang Vinh)

Ngày 20/11, với đa số phiếu tán thành, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Luật An ninh dữ liệu. Trước khi tiến hành biểu quyết, Quốc hội nghe Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an thay mặt cơ quan chủ trì soạn thảo trình bày Báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật An ninh dữ liệu.

Luật An ninh dữ liệu được Quốc hội thông qua gồm 6 chương, 28 điều, có hiệu lực từ ngày 1/7/2027. Luật quy định các nguyên tắc, biện pháp bảo vệ an ninh dữ liệu; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân và quản lý nhà nước về an ninh dữ liệu. Phạm vi áp dụng không chỉ đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam mà còn bao gồm tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam và tổ chức, cá nhân nước ngoài ở ngoài lãnh thổ Việt Nam khi xử lý dữ liệu thuộc quyền tài phán của Việt Nam hoặc có hành vi xâm phạm an ninh dữ liệu của Việt Nam.

Một điểm đáng chú ý là Luật xác định bảo vệ an ninh dữ liệu phải được thực hiện chủ động ngay từ khâu thiết kế và xuyên suốt vòng đời dữ liệu, từ tạo lập, thu thập, lưu trữ, xử lý, khai thác, sử dụng, truyền tải, chia sẻ đến xóa, tiêu hủy dữ liệu.

Luật quy định dữ liệu được phân loại thành 5 cấp độ rủi ro an ninh dữ liệu, căn cứ mức độ tổn hại có thể xảy ra đối với an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, lợi ích công cộng và quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Theo đó, chủ quản dữ liệu có trách nhiệm tự đánh giá, xác định cấp độ rủi ro và áp dụng biện pháp bảo vệ tương xứng. Đối với dữ liệu cấp độ 1, cấp độ 2, chủ quản dữ liệu chủ yếu thực hiện trách nhiệm tự bảo vệ; đối với dữ liệu từ cấp độ 3 trở lên, yêu cầu đánh giá tác động rủi ro và kiểm toán an ninh dữ liệu được đặt ra chặt chẽ hơn. Riêng dữ liệu cấp độ 4, cấp độ 5 phải thực hiện kiểm toán và gửi báo cáo kết quả về cơ quan chuyên trách có thẩm quyền. Luật cũng xác định cơ quan nhà nước thực hiện hậu kiểm là chủ yếu, chỉ tiền kiểm đối với dữ liệu, hệ thống có rủi ro cao.

Luật quy định trách nhiệm giám sát, phát hiện, cảnh báo sớm và ứng phó sự cố theo từng cấp độ rủi ro. Chủ quản dữ liệu phải kịp thời áp dụng biện pháp ngăn chặn, khắc phục hậu quả khi phát hiện nguy cơ hoặc xảy ra sự cố. Khi sự cố có khả năng ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân, chủ quản dữ liệu phải thông báo về tính chất sự cố, loại dữ liệu bị ảnh hưởng và hướng dẫn biện pháp tự bảo vệ.

Luật An ninh dữ liệu nghiêm cấm các hành vi chiếm đoạt, mua bán, trao đổi, thu thập, truy cập, trích xuất, làm lộ, làm mất, làm sai lệch, xóa hoặc phá hủy dữ liệu trái phép; đầu độc dữ liệu, sử dụng dữ liệu độc hại; lợi dụng dữ liệu, thuật toán và hệ thống trí tuệ nhân tạo để thao túng thông tin nhằm xâm phạm an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội.

Đặc biệt, Luật nghiêm cấm việc sử dụng trái pháp luật dữ liệu chứa bí mật nhà nước, dữ liệu từ cấp độ 3 trở lên thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh để huấn luyện mô hình trí tuệ nhân tạo; che giấu sự cố an ninh dữ liệu hoặc cố ý xác định cấp độ rủi ro thấp hơn mức phải xác định.

Luật An ninh dữ liệu cũng quy định Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về an ninh dữ liệu; Bộ Công an là cơ quan đầu mối giúp Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về lĩnh vực này. Bộ Quốc phòng chịu trách nhiệm quản lý nhà nước về an ninh dữ liệu đối với dữ liệu quân sự, quốc phòng; Ban Cơ yếu Chính phủ giúp Bộ trưởng Bộ Quốc phòng thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước đối với dữ liệu, hệ thống thông tin thuộc Ban Cơ yếu Chính phủ. Các bộ, cơ quan ngang bộ và UBND cấp tỉnh phối hợp thực hiện quản lý nhà nước trong lĩnh vực, địa bàn được phân công.

Xác định đầy đủ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong hoạt động phòng cháy, chữa cháy

Cùng ngày, với 100% đại biểu tham gia tán thành, Quốc hội đã biểu quyết, thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Luật này có hiệu lực thi hành từ 1/3/2027. Trình bày Báo cáo tóm tắt tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an cho biết, Chính phủ đã chỉ đạo nghiên cứu, tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật. Một là, đã rà soát dự thảo Luật để bảo đảm nội dung sửa đổi, bổ sung được đồng bộ, thống nhất với các luật có liên quan, đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Hai là, bổ sung, hoàn thiện quy định của dự thảo Luật và nội dung sửa đổi, bổ sung các văn bản quy định chi tiết thi hành luật để xác định đầy đủ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong hoạt động phòng cháy, chữa cháy, trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước và việc xử lý vi phạm để kiểm soát, phòng ngừa, bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy, bảo đảm an toàn chất lượng phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ khi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy, bỏ thủ tục cấp phép trước khi lưu thông đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và đã bảo đảm cơ sở pháp lý để tổ chức thực hiện khi Luật này được ban hành.

Anh Vũ - Việt Thắng - Quang Vinh

Nguồn Đại Đoàn Kết: https://daidoanket.vn/nghiem-cam-chiem-doat-mua-ban-thu-thap-xoa-hoac-pha-huy-du-lieu-trai-phep.html