Người dân dỡ nhà, bàn giao mặt bằng dự án mở rộng quốc lộ 13 gần 21.000 tỷ đồng

Những ngày đầu tháng 4, dọc tuyến quốc lộ 13 đoạn từ cầu Bình Triệu đến cầu Vĩnh Bình, nhiều hộ dân bắt đầu rục rịch tháo dỡ nhà cửa, bàn giao mặt bằng phục vụ dự án mở rộng đường.

Ghi nhận thực tế cho thấy, một số hộ thuộc diện giải tỏa toàn phần đã di dời hoàn toàn, trong khi các trường hợp bị ảnh hưởng một phần chủ động cắt xén mặt tiền, lùi vào khoảng 10–15m và sửa chữa lại nhà cửa để sớm ổn định cuộc sống.

Ông Hưng (ngụ phường Hiệp Bình) cho biết, gia đình vừa hoàn tất việc tháo dỡ phần nhà phía trước để bàn giao mặt bằng cho dự án. Gắn bó với khu vực này nhiều năm, ông Hưng quá hiểu tình trạng ùn tắc trên quốc lộ 13, nên dù việc di dời, thu hẹp diện tích nhà ở ít nhiều ảnh hưởng đến sinh hoạt và nguồn thu, gia đình ông vẫn đồng thuận với chủ trương chung.

“Chúng tôi mong dự án sớm triển khai để đường sá thông thoáng hơn, chứ kẹt xe kéo dài như hiện nay rất bất tiện. Người dân đang cố gắng sắp xếp để bàn giao mặt bằng, tạo điều kiện cho thành phố sớm làm đường”, ông Hưng nói..

Dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 13 có chiều dài khoảng 6km, tổng mức đầu tư gần 21.000 tỷ đồng. Trong đó, chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư chiếm hơn 14.600 tỷ đồng từ ngân sách TP.HCM. Công trình được triển khai theo hình thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BOT. Trong ảnh, quốc lộ 13 hiện hữu có lưu lượng phương tiện đông đúc nhưng mặt đường nhỏ, thường xuyên quá tải, ùn ứ.

Theo quy hoạch, tuyến đường sẽ được mở rộng lên 60m, từ 4–6 làn xe hiện hữu lên 8–10 làn xe. Đặc biệt, khoảng 3,5km đoạn giữa tuyến sẽ được xây dựng cầu cạn 4 làn xe, tốc độ tối đa 80 km/h; bên dưới là hệ thống đường song hành. Toàn tuyến sẽ bố trí 10 nút giao, đặc biệt, khu vực cầu cạn Bình Lợi và Bình Phước sẽ xây dựng hầm chui hai chiều nhằm tăng khả năng thông hành. Ngoài ra, các cầu Đúc Nhỏ và Ông Dầu cũng được mở rộng để đảm bảo đồng bộ.

Theo UBND phường Hiệp Bình, dự án cần thu hồi đất của 1.041 trường hợp, trong đó hơn 200 hộ phải giải tỏa toàn bộ. Đến nay, địa phương đã chi trả bồi thường cho 598 trường hợp với tổng kinh phí gần 4.400 tỷ đồng. Tuy nhiên, số hộ đã bàn giao mặt bằng còn khá hạn chế, mới đạt khoảng 25 trường hợp, tương ứng diện tích 0,26/39,54 ha. Việc giải phóng mặt bằng chưa diễn ra đồng bộ, ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.

Một trong những nguyên nhân chính là thiếu quỹ nhà, đất phục vụ tái định cư. Theo Sở Xây dựng TP.HCM, ban đầu TP bố trí 178 căn hộ và nền đất, nhưng nhu cầu thực tế tăng lên gần 350 trường hợp nên vẫn thiếu hàng chục căn hộ và hơn 100 nền đất, gây khó khăn cho công tác bố trí tái định cư. Trước tình hình này, TP đặt mục tiêu hoàn thành chi trả bồi thường và bàn giao mặt bằng trong tháng 6/2026.

Về hạ tầng kỹ thuật, công tác di dời dự kiến kéo dài đến cuối năm 2026. Trong khi đó, hạng mục xây lắp với tổng vốn khoảng 6.281 tỷ đồng sẽ được triển khai sau khi mặt bằng được bàn giao. Theo kế hoạch điều chỉnh, dự án có thể khởi công vào năm 2027 và hoàn thành vào cuối năm 2028, thay vì cuối năm 2026 như dự kiến ban đầu. Nguyên nhân chậm tiến độ do phát sinh vướng mắc, trong đó có việc trùng hướng tuyến với các dự án metro.

Quốc lộ 13 hiện là trục giao thông huyết mạch dài hơn 14km, kết nối TP.HCM với Bình Dương và Bình Phước trước sáp nhập. Đoạn qua TP.HCM thường xuyên ùn tắc do mật độ dân cư cao, đồng thời bị ngập khi mưa lớn hoặc triều cường.

Việc mở rộng tuyến đường không chỉ góp phần giảm ùn tắc cửa ngõ Đông Bắc mà còn tạo động lực phát triển kinh tế – xã hội cho toàn khu vực. Bên cạnh quốc lộ 13, TP.HCM cũng đang xúc tiến nhiều dự án BOT khác như nâng cấp quốc lộ 1, quốc lộ 22 và trục Bắc – Nam nhằm hoàn thiện mạng lưới hạ tầng giao thông.