Người làng Động Bồng xin lửa đón năm mới

Năm nào cũng vậy, cứ đến đêm giao thừa, người dân thôn Động Bồng (xã Tống Sơn, tỉnh Thanh Hóa) lại tề tựu đông đủ trước mái đình cổ kính để dự nghi lễ rước lửa, xin lộc đầu xuân. Tục xin lửa, hay còn gọi là “đốt Đình Liệu”, không chỉ là một phong tục lâu đời mà đã trở thành nhịp điệu tinh thần không thể thiếu trong đời sống cộng đồng nơi đây.

Theo các bậc cao niên, tục xin lửa đã có từ xa xưa, truyền qua nhiều thế hệ như một lời nhắc nhở về cội nguồn. Trước Tết, trai tráng trong làng lại cùng nhau kết một hình nộm rồng dài gần 9 mét bằng cây khô, rơm rạ và những vật liệu dễ bắt lửa. Con rồng – biểu tượng của linh khí và thịnh vượng – nằm uy nghi giữa sân đình, chờ phút hóa thân thành ánh sáng.

Trước thời khắc giao thừa, đoàn rước thực hiện nghi lễ trang trọng, mang lửa từ ngôi đền trong núi về đình làng. Ngọn lửa được nâng niu như báu vật, đi qua những con đường quen thuộc trong sự thành kính của người dân.

Khi đồng hồ điểm khoảnh khắc thiêng liêng nhất của năm mới, lửa được châm vào thân rồng. Chỉ trong tích tắc, cả sân đình bừng sáng. Con rồng rực cháy, uốn lượn trong ánh lửa đỏ cam, như đánh thức cả một vùng quê đang vào xuân.

Hàng trăm người dân đứng thành vòng tròn quanh đống lửa. Trên tay họ là những bó đuốc nhỏ, những cành tre khô đã chuẩn bị sẵn. Ai cũng chờ đợi giây phút được chạm vào ngọn lửa thiêng để mang một phần hơi ấm về nhà.

Ngọn lửa ấy sẽ được dùng để nhóm bếp đầu năm, thắp nén hương lên bàn thờ tổ tiên, hay đơn giản là giữ lại như một biểu tượng của khởi đầu hanh thông. Với người dân Động Bồng, “lộc lửa” không chỉ là tàn lửa đỏ mà còn là lời cầu chúc cho một năm bình an, thuận hòa, mùa màng đủ đầy.

Trong ánh sáng bập bùng, gương mặt ai cũng ánh lên niềm hân hoan. Không phân biệt tuổi tác, từ cụ già tóc bạc đến những đứa trẻ theo chân cha mẹ đi xin lửa, tất cả đều chung một ước nguyện: năm mới nhiều may mắn, gia đình ấm êm.

Giữa nhịp sống hiện đại, khi nhiều phong tục đang dần phai nhạt, nghi lễ xin lửa ở Động Bồng vẫn được gìn giữ trọn vẹn. Không ồn ào, phô trương, không sân khấu hóa cầu kỳ, nghi lễ diễn ra mộc mạc mà trang nghiêm, đủ để người ta cảm nhận rõ sợi dây kết nối giữa quá khứ và hiện tại.

Trong khoảnh khắc con rồng bốc cháy giữa sân đình, đó không chỉ là nghi thức đón năm mới. Đó là cách một cộng đồng giữ gìn bản sắc, truyền lại cho thế hệ sau niềm tin về ánh sáng, về sự khởi đầu và về ngọn lửa chưa bao giờ tắt trong tâm thức người làng.

Hoàng Đông