Người phụ nữ lặng lẽ 'gieo mầm' tự tin cho trẻ

Bà Nguyễn Thị Kim Thông tận tình hướng dẫn, lắng nghe học sinh chia sẻ trong giờ học.

Từ nỗi lo đến hành động

Căn nhà nhỏ ở tổ dân phố 5, phường Đức Xuân, sáng nào cũng rộn tiếng trẻ mỗi khi hè về. Hơn 7 giờ sáng, khoảng sân trước nhà đã kín những đôi dép nhỏ xíu xếp dưới hiên. Chúng tôi đến đó vào một buổi sáng như thế, khi lớp học của bà Thông vừa bắt đầu.

Căn phòng chật, không bàn ghế ngay ngắn, không màn hình trình chiếu, hơn chục học sinh ngồi quây quần trên nền nhà, chăm chú nhìn người phụ nữ tóc bạc đang đứng giữa lớp kể một câu chuyện về lòng biết ơn. Giọng bà Thông không lớn, chẳng diễn đạt cầu kỳ, nhưng lũ trẻ nghe rất chăm chú.

Thi thoảng bà dừng lại, gọi một bạn đứng lên chia sẻ. Một cậu bé lớp 3 lúng túng mãi chưa nói được thành câu, hai tay xoắn vào nhau vì ngại. Không thúc giục, bà bước xuống, nhẹ nhàng bảo: Con cứ nói, chậm thôi cũng được.

Cái cách bà kiên nhẫn với lũ trẻ như thế khiến người ta dễ hiểu vì sao suốt nhiều năm nay, lớp học kỹ năng sống miễn phí vẫn đều đặn đông học sinh, dù căn nhà chẳng có điều kiện gì đáng kể.

Bà Thông hướng dẫn các em nhỏ trong giờ học kỹ năng sống.

Bà Thông sinh năm 1961. Từ năm 1984 đến 1988, bà công tác tại Trường THCS Như Cố, sau này chuyển sang công tác ở Liên đoàn Lao động, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh. Công việc nào cũng gắn với trẻ em nên bà có nhiều cơ hội quan sát sự thay đổi của trẻ qua từng giai đoạn.

Điều khiến bà trăn trở là sự thiếu tự tin của nhiều đứa trẻ trước đám đông. Bà kể, có những đứa trẻ học rất khá nhưng không dám đứng lên phát biểu, có em nói chuyện với người lạ cúi gằm mặt lại có em vì quá nhút nhát mà bị bạn bè trêu chọc, lâu dần càng thu mình lại.

Bà Thông trải lòng: Ngày bé tôi cũng nhát lắm. Nhát đến mức mọi người nghĩ mình không được khôn. Tôi khóc vì tự ti. Có lẽ chính vì vậy tôi càng thấu hiểu những bạn nhỏ đang loay hoay tìm cách thể hiện bản thân.

Những năm công tác tại Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh, bà tham gia nhiều lớp tập huấn về kỹ năng sống. Mỗi lần học về, bà cẩn thận ghi chép, tìm đọc tài liệu, tự nghiên cứu xem trẻ em hiện nay cần gì ngoài kiến thức ở trường. Ý nghĩ mở một lớp học miễn phí bắt đầu nhen lên từ đó.

Năm 2016, bà nghỉ hưu. Thay vì dành thời gian nghỉ ngơi, bà lại tiếp tục nghĩ về trẻ nhỏ. Năm 2019, bà thử dạy cho vài đứa cháu trong nhà, thấy các con thay đổi tích cực, biết nói lời cảm ơn, mạnh dạn hơn trong giao tiếp, bà càng có thêm động lực. Đến năm 2021, lớp học chính thức mở với 7 học sinh đầu tiên.

Ai cũng từng có lúc yếu mềm

Ba năm trở lại đây, số phụ huynh tìm đến đăng ký ngày một đông hơn. Riêng năm 2026 có gần 40 học sinh, chia thành 3 lớp theo độ tuổi từ lớp 1 đến THCS. Mỗi lớp học hai buổi sáng hằng tuần. Bà Thông cười hiền bảo: Nhà nhỏ nên tôi không dạy đông. Học kỹ năng sống mà đông quá thì các con ít được chia sẻ. Muốn các con mạnh mẽ thì trước tiên phải để các con hiểu rằng ai cũng từng có lúc yếu đuối.

Các em học sinh tự tin giới thiệu bức tranh của mình trước lớp.

Bởi nhà chật nên mỗi lớp bà chỉ nhận hơn 10 em. Những học sinh được ưu tiên nhận vào thường là các em có hoàn cảnh đặc biệt hoặc thiếu tự tin, có em sống với ông bà khi bố mẹ đi làm xa, có em bố mẹ ly hôn nên khép mình, có những bạn từng bị bạn bè trêu quá nhút nhát.

Em Lê Linh Đan, lớp 5 Trường Tiểu học Nguyễn Thị Minh Khai chia sẻ: "Em học với bà đã được 4 năm. Trước khi học em rất nhút nhát, sau khi học em thấy mình tự tin hơn".

Nhiều buổi học cả lớp gần như chỉ mình bà nói. Không ít học trò cúi mặt suốt cả giờ, hỏi gì cũng lắc đầu. Bà không ép trả lời, chỉ kể chuyện, chơi trò chơi, kiên nhẫn chờ các em mở lòng. Tham gia lớp, trong 2 tháng đầu các em nhỏ học về lắng nghe, giao tiếp, ứng xử, cách phòng tránh bạo lực học đường.

Mỗi giờ học bắt đầu bằng một câu chuyện - có khi là về lòng hiếu thảo, có khi là sự tử tế, hay những lần chính bà từng tự ti, từng thất bại. Đến tháng thứ 3, các em sẽ là những MC nhí, đứng lên thuyết trình.

Chị Hà Thị Hường, phường Đức Xuân, có con theo học ở đây, bảo rằng: Khi đi học, các con rất vui, ngoan và tự tin hơn. Tôi rất xúc động khi bà chăm sóc, dạy dỗ con mình.

Không có giáo án điện tử hay bài giảng hiện đại, mọi nội dung bà ghi nhớ trong đầu. Nhà chật nên học sinh phải ngồi dưới nền nhà. Bà vẫn cặm cụi chuẩn bị từ sáng sớm, tự viết từng mẩu giấy tình huống để học sinh thực hành giao tiếp, còn học sinh thì thấy bà thật hiền.

Em Bùi Minh Diệp, lớp 3 Trường Tiểu học Sông Cầu, chia sẻ: Con đến lớp được 3 năm rồi, thấy bà Thông rất hiền. Sau khi tham gia lớp con thấy mình tự tin hơn. Ở trường con đã tham gia các hoạt động văn nghệ, không còn sợ đứng trên sân khấu nữa.

Điều xúc động nhất với bà Thông là nhiều học sinh sau khi lớn lên vẫn quay trở lại căn nhà nhỏ. Có em đã thi đại học, đạt giải trong cuộc thi Đại sứ văn hóa đọc. Có những học sinh cấp 3 quay về phụ bà hướng dẫn các em nhỏ hơn như những trợ giảng đặc biệt.

Bà Thông nói: Tôi mong muốn có nhiều lớp kỹ năng sống để nhiều bạn có cơ hội tham gia, để các bạn có kỹ năng sống, có trái tim yêu thương và luôn mạnh mẽ.

Cuối buổi học, mấy đứa trẻ vẫn nán lại trước hiên nhà để tập nói như những MC nhí. Có em còn quên lời giữa chừng, đỏ mặt bật cười. Bà Thông ngồi phía dưới kiên nhẫn nghe từng câu, thỉnh thoảng gật đầu động viên.

Ở tuổi nhiều người đã chọn nghỉ ngơi, người phụ nữ ấy vẫn giữ cho mình một mùa hè bận rộn với những câu chuyện giản dị và sự kiên nhẫn để chờ một đứa trẻ dám đứng lên nói suy nghĩ của mình.