Người trẻ nối dài mạch nguồn văn hóa
Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết dân tộc năm 2026, diễn ra từ ngày 18 đến 24/11, là dịp tôn vinh những giá trị văn hóa đặc sắc của cộng đồng các dân tộc. Trong nhịp sống hôm nay, bằng tình yêu, niềm tự hào và những việc làm thiết thực, thế hệ trẻ đang tiếp nối mạch nguồn văn hóa, góp phần gìn giữ, phát huy và lan tỏa những giá trị truyền thống của cha ông.

Những điệu múa và trang phục truyền thống góp phần làm nên sắc màu văn hóa của cộng đồng các dân tộc.
Những ngày tháng 11, tiết trời Mường Khương se lạnh. Từ sáng sớm, nhà văn hóa thôn Thính Chéng đã rộn ràng tiếng đàn, tiếng hát của các thành viên Câu lạc bộ bảo tồn văn hóa nghệ thuật dân gian dân tộc Bố Y. Ngoài sân, các nghệ nhân kiên nhẫn hướng dẫn lớp trẻ từng động tác, từng làn điệu. Người đánh đàn, người cất tiếng hát, người chăm chú học theo.
Những buổi sinh hoạt ấy không chỉ tạo không khí vui tươi, gắn kết cộng đồng mà còn là dịp để các thế hệ trao truyền nét đẹp văn hóa của dân tộc mình.
Lồ Lài Thắng, chàng trai người Bố Y ở thôn Thính Chéng, là một trong những thành viên tích cực của câu lạc bộ. Mỗi buổi tập, ngoài học hát, học đàn, Thắng còn dùng điện thoại ghi lại hình ảnh, video để chia sẻ trên mạng xã hội, giới thiệu văn hóa quê hương với bạn bè gần xa.
“Bận mấy em cũng phải ra tập, vì chỉ có ngồi cạnh các ông, các bà mới học được cách đánh đàn, cách hát đúng bài dân ca của dân tộc mình. Học bây giờ là để sau này còn truyền lại cho con cháu, để bản sắc dân tộc mình không bị mai một”, Thắng chia sẻ.

Lồ Lài Thắng dùng điện thoại ghi lại những buổi sinh hoạt văn hóa của đồng bào Bố Y.
Học từ thế hệ trước, lan tỏa theo cách của người trẻ
Là một trong những dân tộc ít người, đồng bào Bố Y ở Mường Khương vẫn gìn giữ nhiều nét văn hóa đặc sắc qua trang phục, dân ca và các nghi lễ gắn với đời sống cộng đồng.
Những giá trị ấy được trao truyền qua lời ca, tiếng đàn, những bộ trang phục truyền thống và những câu chuyện của người đi trước. Bởi vậy, mỗi buổi sinh hoạt câu lạc bộ là dịp để lớp trẻ tìm hiểu phong tục, tập quán, học cách thể hiện những làn điệu truyền thống của dân tộc mình.
Nghệ nhân Ưu tú Lồ Lài Sửu - Chủ nhiệm Câu lạc bộ bảo tồn văn hóa nghệ thuật dân gian dân tộc Bố Y, xã Mường Khương, chia sẻ: “Thông qua việc tham gia các lễ hội, hội diễn văn nghệ, tôi có thêm cơ hội giao lưu, học hỏi, tích lũy kinh nghiệm. Điều tôi mong muốn nhất là truyền lại những kiến thức, kinh nghiệm ấy cho thế hệ trẻ, để các em thêm yêu, tự hào và có ý thức gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc mình”.

Các thế hệ cùng thực hành những điệu múa truyền thống.
Người truyền dạy tâm huyết, người học lại có cách riêng để đưa giá trị truyền thống đến gần cộng đồng.
Lồ Lài Thắng kể, những video anh đăng tải lên mạng xã hội đều nhận được sự quan tâm của bạn bè ở nhiều địa phương. Có người hỏi về trang phục, có người muốn biết ý nghĩa câu hát hoặc tìm hiểu phong tục của đồng bào Bố Y. Những câu hỏi ấy tạo thêm động lực để anh học hỏi từ các bậc cao niên, đồng thời đưa hình ảnh thôn, bản đến với nhiều người hơn.

Lồ Lài Thắng ghi hình tiết mục văn nghệ truyền thống để chia sẻ trên mạng xã hội.
Không chỉ ở Thính Chéng, tại các thôn, bản khác của xã Mường Khương, việc bảo tồn văn hóa truyền thống được triển khai theo hướng kết hợp thực hành trong cộng đồng với ứng dụng công nghệ. Xã phối hợp với các cơ quan báo chí, truyền thông ghi hình, lưu lại tư liệu về nghi lễ, phong tục và trang phục của đồng bào Bố Y, Pa Dí, Nùng.
Địa phương xác định việc giới thiệu con người và bản sắc văn hóa trên hệ thống thông tin cơ sở, các nền tảng số là nhiệm vụ thường xuyên.
Xã đã hoàn thiện hồ sơ di sản văn hóa phi vật thể “Nghệ thuật trang trí trên trang phục của người Bố Y” để đề nghị đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Tại thôn Pạc Ngam, địa phương tiếp tục phối hợp với các nghệ nhân và những người am hiểu văn hóa để duy trì thực hành, truyền dạy nghệ thuật trang trí trên trang phục của người Nùng Dín.
Để mạch nguồn văn hóa được nối dài
Xã Mường Khương hiện có 52 nhà văn hóa tại 28 thôn, trong đó hơn 90% số nhà văn hóa duy trì hoạt động thường xuyên. Toàn xã có 14/28 thôn đã thành lập câu lạc bộ văn hóa, nghệ thuật và câu lạc bộ thực hành di sản. Đây là nơi các nghệ nhân trực tiếp truyền dạy, lớp trẻ có điều kiện học hỏi và thực hành, góp phần duy trì nền nếp sinh hoạt văn hóa ở khu dân cư.
Theo bà Tráng Minh Hoa - Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Mường Khương, Mặt trận đã triển khai nội dung bảo tồn bản sắc văn hóa tới các tổ chức chính trị - xã hội, chú trọng vai trò của Đoàn Thanh niên trong xây dựng các mô hình văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao. Hoạt động giáo dục di sản trong trường học cũng được quan tâm, giúp học sinh hiểu thêm về truyền thống dân tộc.

Học sinh tham gia múa tập thể, làm quen với những nét văn hóa truyền thống.
Tại xã Cốc San, Câu lạc bộ Liên thế hệ tự giúp nhau kết nối người cao tuổi với lớp trẻ qua các buổi sinh hoạt văn hóa, văn nghệ. Đây là dịp để các thế hệ giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm và cùng giữ gìn những nét đẹp trong đời sống cộng đồng.
Bà Lý Thị Kim - Chủ nhiệm câu lạc bộ, chia sẻ: “Người lớn tuổi chúng tôi phải làm nòng cốt trong việc gìn giữ bản sắc, hướng dẫn con cháu tiếp tục phát huy truyền thống. Có vậy phong trào văn nghệ ở khu dân cư mới sôi nổi, thu hút thêm thành viên tham gia”.
Lào Cai hiện có 34 dân tộc cùng sinh sống tại 99 xã, phường. Toàn tỉnh có 56 di sản văn hóa phi vật thể được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây là nguồn lực để các địa phương tiếp tục bảo tồn, phát huy giá trị di sản ngay trong đời sống cộng đồng.

Màn trình diễn nghệ thuật tại Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 tôn vinh bản sắc văn hóa các dân tộc.
Ông Nguyễn Ngọc Linh - Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Lào Cai, nhấn mạnh: “Mặt trận Tổ quốc các cấp cần phát huy vai trò nòng cốt trong vận động Nhân dân bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc; chú trọng xây dựng các mô hình truyền dạy di sản, khơi dậy trách nhiệm của thế hệ trẻ. Quan trọng nhất là đưa văn hóa truyền thống trở thành một phần của đời sống thường ngày, để mỗi người dân vừa là chủ thể gìn giữ, vừa là người tiếp nối và lan tỏa những giá trị tốt đẹp của cha ông”.
Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết dân tộc là dịp để đồng bào các dân tộc trong tỉnh gặp gỡ, giới thiệu và thêm tự hào về truyền thống của mình. Thế hệ trẻ không chỉ là người tiếp nhận những giá trị cha ông để lại, mà còn góp phần gìn giữ, làm giàu và đưa bản sắc dân tộc hòa vào nhịp sống hôm nay.
Nguồn Lào Cai: https://baolaocai.vn/nguoi-tre-noi-dai-mach-nguon-van-hoa-post914682.html
