Nguồn thu bảo hiểm trở lại vùng đỉnh, ngân hàng tiến sâu vào thị trường
Sau 9 tháng năm 2026, nguồn thu bảo hiểm tại 9 ngân hàng đạt gần 17.000 tỷ đồng, tăng gần 36%, với nhiều nhà băng trở lại vùng đỉnh. Dù đà phục hồi còn phân hóa, sức hút từ lĩnh vực này đang thúc đẩy các ngân hàng xây dựng hệ sinh thái bảo hiểm riêng, gia tăng thị phần.
Nhiều nhà băng trở lại vùng đỉnh
Thu nhập từ hoạt động bảo hiểm tại các ngân hàng ghi nhận đà tăng trưởng tích cực sau 9 tháng năm 2026, song mức độ phục hồi và đóng góp vào nguồn thu dịch vụ có sự phân hóa rõ nét. Trong khi một số ngân hàng tăng trưởng bằng lần, nhiều nhà băng duy trì nguồn thu bảo hiểm hàng nghìn tỷ đồng, tiếp tục khẳng định vai trò của mảng kinh doanh này trong cơ cấu thu nhập ngoài lãi.
Khảo sát của phóng viên cho thấy, xét về tốc độ tăng trưởng, VIB dẫn đầu nhóm khảo sát khi thu nhập từ hoạt động bảo hiểm tăng tới 166,6% so với cùng kỳ, đạt 1.283,8 tỷ đồng sau 9 tháng, tiến sát mức kỷ lục hơn 1.300 tỷ đồng từng thiết lập năm 2022.
Nguồn: Báo cáo tài chính các ngân hàng. Đồ họa: Ánh Tuyết
Trong năm 2026, VIB tiếp tục đẩy mạnh phát triển mô hình phân phối bảo hiểm qua ngân hàng (bancassurance), tập trung tối ưu hệ sinh thái công nghệ, cá nhân hóa giải pháp bảo hiểm theo từng phân khúc khách hàng và nâng cao chất lượng dịch vụ. Sau hơn một thập kỷ đồng hành, VIB và Prudential tiếp tục nâng cấp quan hệ hợp tác chiến lược, tạo nền tảng mở rộng hoạt động phân phối bảo hiểm và nâng cao trải nghiệm khách hàng.
Theo sát là Techcombank với mức tăng 141,3% cùng kỳ, đưa nguồn thu bảo hiểm từ 890,8 tỷ đồng lên 2.149 tỷ đồng, vượt xa mức đỉnh khoảng 1.750 tỷ đồng của cả năm 2022.
Sau khi chấm dứt thỏa thuận hợp tác độc quyền phân phối bảo hiểm với Manulife vào cuối năm 2024, Techcombank chuyển hướng chiến lược, từng bước xây dựng hệ sinh thái bảo hiểm riêng với sự hiện diện của cả doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ và phi nhân thọ.
Gần đây, Hội đồng quản trị Techcombank đã thông qua phương án góp thêm 680 tỷ đồng vào TCGIns; còn Techcom Life đã hoàn tất tăng vốn điều lệ lên 4.300 tỷ đồng ngay trong năm đầu hoạt động.
VIB và Techcombank cũng là hai ngân hàng ghi nhận tốc độ tăng trưởng ba chữ số, đánh dấu sự trở lại mạnh mẽ của nguồn thu bảo hiểm sau nhiều năm thị trường điều chỉnh.
Trái ngược xu hướng tăng trưởng chung, một số ngân hàng ghi nhận thu nhập bảo hiểm sụt giảm như: SeABank; TPBank; PGBank. Diễn biến này cho thấy nguồn thu bảo hiểm chưa phục hồi đồng đều giữa các ngân hàng, với khoảng cách tăng trưởng ngày càng rõ nét.
Ngân hàng tăng tốc khai thác nguồn thu nghìn tỷ
Xét về quy mô tuyệt đối, MB tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu với thu nhập từ hoạt động bảo hiểm đạt 7.422,6 tỷ đồng sau 9 tháng, bỏ xa phần còn lại của nhóm khảo sát. Đứng thứ hai là VPBank với 5.812,7 tỷ đồng, thấp hơn MB khoảng 1.600 tỷ đồng. Đây cũng là hai ngân hàng ghi nhận nguồn thu bảo hiểm vượt 5.000 tỷ đồng.
Ở nhóm tiếp theo, hoạt động kinh doanh bảo hiểm cũng mang về lợi nhuận ngàn tỷ cho các nhà băng như: Techcombank đạt 2.149 tỷ đồng; trong khi VIB đạt 1.283,8 tỷ đồng. Các ngân hàng còn lại có quy mô thu nhập bảo hiểm khiêm tốn hơn.
Nhu cầu bảo hiểm lớn, chọn cách tiếp cận khác biệt
Ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Tổng Giám đốc Techcombank cho biết, khi thực hiện các khảo sát, đánh giá, rất nhiều khách hàng trả lời rằng họ rất cần giải pháp bảo hiểm, với tỷ lệ từ 75 - 85%. Nhiều khách hàng đánh giá rất cao sản phẩm bảo hiểm, nhưng lại không hiểu các sản phẩm này. Vì thế, khi thành lập công ty bảo hiểm, các giải pháp, sản phẩm sẽ được thiết kế phù hợp với từng phân khúc khách hàng và cách cung cấp sản phẩm cũng sẽ tạo ra sự khác biệt. Đó mới chỉ là khởi đầu.
Chia sẻ tại hội nghị nhà đầu tư quý III/2026, ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Tổng Giám đốc Techcombank cho biết, sau 9 tháng hoạt động, Techcombank đứng đầu về mảng bancassurance, chiếm 23% thị phần.
Còn khi tính toàn bộ thị trường, kể cả các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, Techcombank đứng thứ hai, chiếm 10,4% thị phần.
“Với một công ty mới phát triển, hình thành hơn 1 năm, đây là những kết quả bước đầu rất ấn tượng. Tuy nhiên, đây chỉ là sự khởi đầu”, ông Tuấn bày tỏ.
Quan trọng hơn, ngân hàng hướng tới thiết kế sản phẩm bảo hiểm phù hợp với từng phân khúc, tư vấn dựa trên nhu cầu và năng lực của khách hàng, qua đó góp phần tái định hình thị trường và củng cố niềm tin vào bảo hiểm.
Đại diện ACB cũng cho biết, ngân hàng đã được Bộ Tài chính cấp phép thành lập công ty bảo hiểm phi nhân thọ và dự kiến đưa vào hoạt động từ quý I/2027.
“Ngân hàng kỳ vọng mảng này sẽ tăng trưởng tích cực ngay trong năm đầu tiên, nhờ lợi thế am hiểu khách hàng, tệp khách hàng chất lượng và sự kết nối với hệ sinh thái” - đại diện ACB bày tỏ.
“Làn sóng” gia nhập thị trường bảo hiểm của các ngân hàng được dự báo tiếp tục sôi động khi MSB, TPBank cũng đang lên kế hoạch thành lập doanh nghiệp bảo hiểm riêng.
Trong khi đó, các gương mặt mới liên tiếp có động thái mới. Đầu tháng 10/2026, Sacom Life - tiền thân là LP Life đã đón nhận thêm khoản đầu tư gần 123 tỷ đồng. Cùng với đó, VPBank dự kiến bắt đầu hoạt động của VPLife từ quý I/2027.
Thực tế cho thấy, các doanh nghiệp bảo hiểm có ngân hàng hậu thuẫn còn từng bước định hình lại bảng xếp hạng thị phần, vốn trước đây chủ yếu do các doanh nghiệp bảo hiểm nước ngoài nắm giữ.
Số liệu từ Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm cho thấy trong 7 tháng 2026, tổng doanh thu phí bảo hiểm khai thác mới ước đạt hơn 12.453 tỷ đồng. Đáng chú ý, Techcom Life chiếm 9,49% thị phần, vươn lên vị trí thứ 4; MB Life đứng thứ 8 với 6,17% và BIDV MetLife xếp thứ 10 với 3,83%.
Theo các chuyên gia, sự tham gia sâu hơn của các ngân hàng vào thị trường bảo hiểm được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến tích cực trong trải nghiệm khách hàng, từng bước khắc phục những hạn chế của mô hình phân phối truyền thống. Đặc biệt là tình trạng hợp đồng bảo hiểm “mồ côi”, thiếu sự đồng hành và hỗ trợ sau bán hàng, nhất là khi phát sinh yêu cầu giải quyết quyền lợi bảo hiểm, từng khiến không ít khách hàng e ngại tham gia.
Bảo hiểm tiếp sức nguồn thu ngoài lãi cho ngân hàng
Trong cơ cấu thu nhập ngoài lãi, hoạt động bảo hiểm tiếp tục đóng vai trò quan trọng tại nhiều ngân hàng, song tỷ trọng đóng góp vào nguồn thu dịch vụ có sự phân hóa rõ nét.
Tại MB, nguồn thu bảo hiểm chiếm tới 51,6% tổng thu nhập từ hoạt động dịch vụ, cao nhất nhóm khảo sát. Dù đã giảm so với thời điểm từng chiếm tới 70%, bảo hiểm vẫn giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu nguồn thu dịch vụ của ngân hàng, khi cứ 100 đồng thu nhập dịch vụ có hơn 50 đồng đến từ hoạt động bảo hiểm. Tại VPBank, tỷ trọng đóng góp của mảng kinh doanh này cũng ở mức cao, đạt 38,5%.
Đáng chú ý, tại VIB, tỷ trọng thu nhập bảo hiểm trong tổng thu nhập dịch vụ tăng từ 17,4% cùng kỳ lên 23,2% sau 9 tháng năm 2026, đi cùng tốc độ tăng trưởng nguồn thu bảo hiểm cao nhất nhóm khảo sát.
Trong khi đó, tại Techcombank, dù thu nhập bảo hiểm tăng trưởng mạnh, tỷ trọng đóng góp mới đạt 15%, phản ánh cơ cấu nguồn thu dịch vụ của ngân hàng này tương đối đa dạng.
Tỷ trọng này tại PGBank đạt 12,7%; KienlongBank đạt 9,9%; trong khi SeABank và TPBank ở mức thấp hơn, lần lượt là 8,6% và 1,4%. Dù nguồn thu bảo hiểm hiện chiếm tỷ trọng khá khiêm tốn, TPBank đang có kế hoạch thành lập doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ, hướng tới mở rộng hệ sinh thái tài chính và đa dạng hóa nguồn thu ngoài lãi, nhất là trong bối cảnh hạn mức tăng trưởng tín dụng hẹp hơn.
Tính chung 9 ngân hàng khảo sát, thu nhập từ hoạt động bảo hiểm sau 9 tháng năm 2026 đạt 16.994 tỷ đồng, tăng 35,8% so với cùng kỳ; đóng góp gần 30% tổng thu nhập dịch vụ của nhóm ngân hàng, tiếp tục là một cấu phần đáng kể trong cơ cấu nguồn thu ngoài lãi.
Tú Anh
