Nguyễn Ngọc Tiếng: Học các kỷ luật từ xứ hoa anh đào và bản lĩnh trở về Việt Nam

Từ chuyến đào tạo bất ngờ đến bài học kỷ luật nơi công sở

Cơ duyên đưa chị Nguyễn Ngọc Tiếng đến với Nhật Bản bắt đầu khi chị đang công tác tại một công ty Nhật ở TP.HCM.

Việc được lựa chọn sang trụ sở chính tại Tokyo để đào tạo nâng cao nghiệp vụ vốn là mục tiêu học hỏi ban đầu, nhưng chính chuyến đi ấy đã trở thành nhịp cầu gắn kết chị với đất nước này lâu hơn dự định.

Chị Ngọc Tiếng tại ga Shin-Osaka, chuẩn bị di chuyển bằng tàu cao tốc Shinkansen trong chuyến đi công tác tại Nhật Bản. Ảnh nhân vật cung cấp

Nhớ lại những ngày đầu tiên đặt chân đến đất nước hoa anh đào, chị không giấu được cảm giác bỡ ngỡ: “Lúc đó trong tôi là sự hòa trộn giữa háo hức, lo lắng và lạ lẫm. Môi trường sống, văn hóa, cách giao tiếp cho đến guồng quay công việc đều hoàn toàn mới. Tôi phải tự dặn lòng bước ra khỏi vùng an toàn để thích nghi lại từ đầu”.

Sống và trực tiếp làm việc cùng người bản địa, điều để lại trong chị Tiếng ấn tượng sâu sắc nhất chính là văn hóa đúng giờ, tinh thần trách nhiệm cao và sự phân định rạch ròi giữa công việc với đời sống cá nhân.

Người Nhật coi đúng giờ không chỉ là chuẩn mực văn phòng, mà là sự tôn trọng tối thiểu dành cho thời gian của đối phương.

Chị Ngọc Tiếng bên dòng sông Sumida (Asakusa, Tokyo) với phía xa là tháp Tokyo Skytree và tòa nhà Asahi Beer Hall nổi tiếng. Ảnh nhân vật cung cấp

“Có một chi tiết rất nhỏ nhưng khiến tôi suy nghĩ mãi: người Nhật hầu như không bao giờ dùng địa chỉ công ty để nhận hàng hóa hay bưu phẩm cá nhân. Họ tập trung tuyệt đối trong giờ làm và không để việc riêng ảnh hưởng tới tập thể”, chị Tiếng chia sẻ.

Sự chuyên nghiệp ấy đã rèn giũa cho chị tư duy làm việc có hệ thống, tính chủ động trong quản lý thời gian và tinh thần trách nhiệm - những giá trị vẫn theo chị trong suốt sự nghiệp sau này.

Học sự tinh tế từ những trải nghiệm nhỏ nhất

Môi trường sống tại Nhật Bản vốn nổi tiếng bởi sự chu đáo nhưng cũng đặt ra không ít tiêu chuẩn khắt khe.

Thời gian đầu, chị Tiếng đã trải qua những trải nghiệm bỡ ngỡ rất đỗi đời thường: từ việc giữ trật tự tuyệt đối trên tàu điện, thói quen đứng gọn về một bên khi đi thang cuốn, cho đến việc loay hoay phân loại rác chi tiết hay tự xách rác về nhà vì nơi công cộng rất hiếm thùng rác.

Khoảnh khắc chị Ngọc Tiếng chinh phục đỉnh núi Takao (599m) - địa điểm ngắm cảnh thiên nhiên quen thuộc ngoại ô Tokyo. Ảnh nhân vật cung cấp

Thế nhưng, chính từ những nguyên tắc sống ấy, chị nhận ra nét văn hóa ứng xử đầy tinh tế của người bản xứ.

“Tôi ấn tượng nhất là cách họ trao danh thiếp. Người Nhật luôn xoay danh thiếp đúng chiều người đối diện để đối phương có thể đọc ngay được mà không cần phải quay ngược lại. Một chi tiết rất nhỏ thôi nhưng thể hiện sự trân trọng tỉ mỉ”, chị Tiếng nhớ lại.

Bằng cách chủ động quan sát, lắng nghe và sẵn sàng hạ cái tôi để điều chỉnh bản thân, chị dần vượt qua những bối rối ban đầu để hòa nhập. Chị đúc kết: “Muốn thích nghi với một nền văn hóa mới, chìa khóa nằm ở tinh thần cởi mở và sự chủ động học hỏi từ những thói quen nhỏ nhất”.

Bốn mùa trải nghiệm và “điểm chạm” ấm áp giữa ngày đông

Không chỉ gặt hái bài học chuyên môn, khoảng thời gian sinh sống tại Nhật Bản còn mang lại cho chị Tiếng một đời sống tinh thần phong phú.

Đất nước này quyến rũ chị bởi nhịp điệu chuyển mùa rõ rệt: sắc hồng rực rỡ của hoa anh đào mùa xuân, không khí sôi động của lễ hội pháo hoa mùa hè, sắc đỏ quyến rũ của lá phong mùa thu và sự tĩnh lặng của tuyết trắng mùa đông.

Mỗi mùa lại đi kèm những sản phẩm, món ăn đặc trưng riêng khiến cuộc sống luôn ngập tràn sự háo hức.

Chị Tiếng đắm mình trong không gian sắc vàng mùa thu rực rỡ tại Nhật Bản. Ảnh nhân vật cung cấp

Trong số những kỷ niệm đáng nhớ, trải nghiệm ngâm mình trong làn nước khoáng nóng (onsen) giữa ngày đông tuyết rơi là điều chị trân quý nhất.

Cảm giác tương phản giữa cái lạnh giá của thời tiết và sự ấm áp vỗ về từ dòng khoáng nóng mang lại một khoảng lặng cân bằng đầy đặc biệt sau những giờ làm việc căng thẳng.

Trải nghiệm trượt tuyết thú vị – một trong những hoạt động đặc trưng không thể bỏ qua vào mùa đông Nhật Bản. Ảnh nhân vật cung cấp

“Nhật Bản là nơi để trở về thăm, Việt Nam mới là điểm tựa phát triển”

Theo đúng định hướng ban đầu của chương trình đào tạo, sau khi hoàn thành công việc, chị Ngọc Tiếng quyết định trở về Việt Nam để tiếp tục con đường sự nghiệp.

Dù vậy, mối duyên với nước Nhật chưa bao giờ đứt đoạn khi chị vẫn thường xuyên quay lại đây hàng năm trong các chuyến công tác và du lịch.

Chị Ngọc Tiếng và đoàn công tác chụp ảnh lưu niệm tại trụ sở đối tác Far Eastern New Apparel. Ảnh nhân vật cung cấp

Nhìn lại hành trình đã qua, chị Tiếng nhận ra rằng nếu chỉ làm việc với người Nhật tại Việt Nam, ta sẽ chỉ tiếp xúc ở một phạm vi nhất định và khó lòng hiểu hết chiều sâu văn hóa hay thói quen đời sống của họ.

Chi Tiếng chia sẻ: “Khi trực tiếp sống và làm việc tại Nhật, tôi có cơ hội tiếp xúc gần gũi hơn với cả môi trường công sở lẫn đời sống thường ngày lẫn của người Nhật. Từ văn hóa ứng xử, cách làm việc và thói quen sinh hoạt, vì vậy mà tôi có thể quan sát và trải nghiệm một cách toàn diện hơn”.

Đoàn công tác của chị Ngọc Tiếng chụp ảnh lưu niệm cùng đại diện nhà máy đối tác trong chuyến tham quan thực tế. Ảnh nhân vật cung cấp

Chính vốn sống thực tế đó đã trở thành “trợ thủ” đắc lực giúp chị thấu hiểu cách trao đổi thông tin, quy trình xử lý công việc và tư duy của các đối tác Nhật Bản.

Nhờ vậy, mỗi lần làm việc hay quay trở lại đất nước này, chị đều giữ được sự chủ động, tự tin và trôi chảy.

Khi được hỏi về khả năng tiếp tục quay lại Nhật Bản sinh sống, chị bộc bạch chân thành: “Tôi rất trân trọng những năm tháng đã sống và làm việc tại Nhật. Nhưng ở thời điểm hiện tại, tôi muốn tập trung phát triển sự nghiệp và cuộc sống tại Việt Nam. Với tôi, Nhật Bản vẫn luôn giữ một vị trí rất đặc biệt - nhưng là một nơi để quay lại thăm, trải nghiệm và kết nối công việc”.

Tấm ảnh chị Ngọc Tiếng chụp tại Công viên Odaiba Kaihin (Tokyo). Phía sau lưng chị Tiếng chính là cây Cầu Cầu Cồng Vồng (Rainbow Bridge) nổi tiếng bắc qua Vịnh Tokyo. Ảnh nhân vật cung cấp

3 lời nhắn gửi đến người trẻ khao khát vươn ra thế giới

Từ những trải nghiệm thực tế của một người từng học tập, làm việc và giờ là đối tác của các doanh nghiệp Nhật, chị Ngọc Tiếng gửi gắm 3 thông điệp ý nghĩa dành cho các bạn trẻ đang ấp ủ giấc mơ sang Nhật Bản:

Mở rộng tâm thế và hạ cái tôi: Hãy sẵn sàng học hỏi từ những điều nhỏ nhất, chấp nhận sự khác biệt văn hóa để tiếp thu cái mới với sự cầu thị.
Tìm hiểu các "quy tắc ngầm": Bên cạnh vốn tiếng Nhật, việc thấu hiểu văn hóa ứng xử và những quy chuẩn không viết thành văn trong môi trường công sở sẽ giúp bạn hòa nhập nhanh chóng và tránh được những bất đồng không đáng có.
Xây dựng đời sống cá nhân phong phú: Đừng biến chuyến đi thành quãng thời gian chỉ có công việc. Hãy chủ động bước ra ngoài, khám phá ẩm thực, du lịch và kết nối với con người nơi đây.

Chị Tiếng tại Đền Fushimi Inari Taisha (Kyoto). Phía sau là các cổng Torii màu cam (Senbon Torii) đặc trưng với các dòng chữ Hán (Kanji) khắc tên người/doanh nghiệp công đức.

“Trải nghiệm ở Nhật không chỉ nằm ở số giờ làm việc tại văn phòng mà nằm ở những gì bạn cảm nhận và sự trưởng thành của bản thân qua từng ngày. Hãy đi với tâm thế học hỏi, để hiểu một nền văn hóa khác, hiểu người khác và quan trọng nhất là hiểu chính mình hơn”, chị nhắn nhủ.