Nhà xuống cấp nhưng chưa có sổ đỏ, người dân có được xin phép xây mới?

Mới đây, ông Trần Tuyên phản ánh gia đình đang sử dụng một thửa đất ở đô thị từ năm 2008 (thông tin đề cập trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Xây Dựng). Trên đất đã có nhà ở được xây dựng và sử dụng hơn 10 năm. Tuy nhiên, căn nhà hiện nay đã xuống cấp nặng, không còn khả năng sửa chữa, tiềm ẩn nhiều rủi ro về an toàn cho các thành viên trong gia đình.

Theo ông Tuyên, địa phương xác nhận khu đất đã được quy hoạch là đất ở đô thị. Dù vậy, khi làm thủ tục cấp sổ đỏ, gia đình được thông báo vẫn phải chờ cơ quan có thẩm quyền của tỉnh phê duyệt mới có thể hoàn tất việc cấp giấy chứng nhận.

Trong bối cảnh nhu cầu về chỗ ở ngày càng cấp thiết, đặc biệt khi gia đình có con nhỏ đang trong độ tuổi đi học, ông Tuyên muốn biết liệu có thể xây mới nhà ở khi chưa được cấp sổ đỏ hay không và cần thực hiện những thủ tục nào.

Trả lời nội dung này, Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây Dựng) cho biết các loại giấy tờ hợp pháp về đất đai được sử dụng để làm căn cứ cấp giấy phép xây dựng hiện đã được quy định tại Điều 55 Nghị định số 217/2026/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý hoạt động xây dựng, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Theo cơ quan này, người dân cần đối chiếu hồ sơ, giấy tờ pháp lý liên quan đến quyền sử dụng đất của mình với các quy định hiện hành để xác định điều kiện xin cấp giấy phép xây dựng. Trường hợp còn vướng mắc hoặc chưa rõ về tính pháp lý của thửa đất, người dân nên liên hệ cơ quan quản lý đất đai tại địa phương để được hướng dẫn cụ thể.

Như vậy, việc chưa được cấp sổ đỏ không đồng nghĩa với việc chắc chắn không được cấp giấy phép xây dựng. Cơ quan chức năng sẽ căn cứ vào các giấy tờ hợp pháp về đất đai theo quy định để xem xét, giải quyết hồ sơ trong từng trường hợp cụ thể.