Nhận diện khó khăn, xử lý dứt điểm kiến nghị của doanh nghiệp

Ngày 18/7, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì Hội nghị Thường trực Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp với chủ đề "Tháo gỡ điểm nghẽn - Khơi thông nguồn lực - Thúc đẩy tăng trưởng".

Thủ tướng cùng các Phó Thủ tướng chủ trì Hội nghị - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Hành động với tinh thần "khẩn trương - quyết liệt – hiệu quả - không né tránh - không đùn đẩy”

Kết luận hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương giải quyết dứt điểm ngay những nội dung thuộc thẩm quyền và đã đủ căn cứ pháp lý; những vấn đề cơ chế, chính sách cần sửa đổi hoặc vượt thẩm quyền phải đề xuất phương án xử lý, báo cáo cấp có thẩm quyền trong thời gian sớm nhất.

Đối với các phản ánh kiến nghị chưa được xử lý thỏa đáng thì VCCI tiếp tục tổng hợp, gửi lên các Bộ, cơ quan của Chính phủ để được giải quyết, bảo đảm quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp. Đồng thời, giao VCCI xây dựng cơ chế hằng tháng tổng hợp các phản ánh kiến nghị của doanh nghiệp, gửi các Bộ, cơ quan của Chính phủ để kịp thời xử lý.

Thủ tướng phát biểu tại hội nghị - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh thời gian qua, cả 3 khu vực doanh nghiệp nhà nước, tư nhân và FDI đều có bước phát triển mạnh mẽ và chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số, cần bước đột phá mạnh mẽ hơn, đặc biệt, cần phát huy vai trò dẫn dắt của các doanh nghiệp đầu tàu, doanh nghiệp công nghệ cao trong đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh để tạo năng suất mới, giá trị gia tăng mới và sức bật mới cho nền kinh tế.

Theo báo cáo tại Hội nghị, đến hết tháng 6 năm 2026, cả nước có trên 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động, với tổng quy mô vốn đăng ký đạt trên 30 triệu tỷ đồng, đóng góp hơn 60% GDP, thu hút trên 17,6 triệu lao động. Cộng đồng doanh nghiệp đã khẳng định là lực lượng chủ yếu trong phát triển kinh tế, đóng góp 55% tổng thu ngân sách nhà nước, bảo đảm an sinh xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Tuy nhiên, Thủ tướng cũng chỉ rõ, bên cạnh kết quả đạt được, vẫn còn những tồn tại, hạn chế. Với doanh nghiệp nhà nước, hiệu quả sản xuất kinh doanh chưa tương xứng với tiềm năng, tiến độ đầu tư còn chậm, liên kết với doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài còn hạn chế.

Trong khi đó, doanh nghiệp tư nhân chủ yếu nhỏ và vừa; năng lực vốn, quản trị, công nghệ và tham gia chuỗi giá trị trong nước và toàn cầu còn hạn chế. Với doanh nghiệp FDI, liên kết nội địa lỏng lẻo, chuyển giao công nghệ và nội địa hóa chưa cao.

Môi trường kinh doanh còn nhiều rào cản, không chỉ trong các luật, thể chế mà còn từ việc thực thi của bộ, ngành, chính quyền địa phương; thị trường vốn, lao động, khoa học công nghệ chưa đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp. Các doanh nghiệp chưa chủ động đóng góp tích cực cho việc hoàn thiện thể chế; ý thức tuân thủ, chấp hành pháp luật của một bộ phận doanh nghiệp chưa cao.

Theo Thủ tướng tinh thần cốt lõi của Hội nghị là chuyển mạnh từ nhận diện, tháo gỡ khó khăn sang hoàn thiện nền tảng kiến tạo phát triển; từ đối thoại sang hành động quyết liệt; từ cam kết sang kết quả thực chất, cụ thể, có địa chỉ, có thời hạn – tất cả hướng tới hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số một cách bền vững.

"Thể chế không còn là điểm nghẽn nhưng thể chế là nền tảng kiến tạo phát triển mạnh mẽ hơn thì vẫn phải tiếp tục hoàn thiện thời gian tới", Thủ tướng nêu rõ.

Thủ tướng đề nghị các ngành, các cấp, chính quyền địa phương hành động với tinh thần "khẩn trương - quyết liệt - hiệu quả - không né tránh - không đùn đẩy".

Kết quả cuối cùng phải được doanh nghiệp cảm nhận rõ rệt qua giảm thời gian, chi phí tuân thủ, tăng cường lòng tin của doanh nghiệp vào môi trường kinh doanh của đất nước, đóng góp trực tiếp, thiết thực vào tăng trưởng.

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu kết luận - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Tập trung hoàn thiện thể chế và cải cách thực chất thủ tục hành chính

Để hiện thực hóa mục tiêu đặt ra, Thủ tướng đề nghị Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương tiếp tục tập trung tháo gỡ, xây dựng, hoàn thiện thể chế và cải cách thực chất thủ tục hành chính, coi đây là cơ sở làm nền tảng cho kiến tạo phát triển trong thời gian tới.

Thủ tướng yêu cầu các bộ khẩn trương hoàn thiện các dự án luật, trình Quốc hội tại các kỳ họp trong năm 2026, đặc biệt là Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự; Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Hải quan, Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng chống rửa tiền và Luật các tổ chức tín dụng, Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Phát triển đô thị; Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa; các luật về thuế (sửa đổi), Luật Điện lực, Luật Dầu khí, Luật Đấu thầu, Luật Đấu giá.

Các bộ, ngành, địa phương khẩn trương rà soát toàn diện các quy định về đầu tư, đất đai, quy hoạch, xây dựng, môi trường, đấu thầu, thuế, hải quan và kiểm tra chuyên ngành; chủ động xử lý ngay các vướng mắc thuộc thẩm quyền; dứt khoát chấm dứt quy định chồng chéo, thủ tục hành chính bất hợp lý, các cách hiểu khác nhau và thái độ né tránh trách nhiệm.

Cùng với đó, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính thực chất theo 11 nghị quyết của Chính phủ về cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư, kinh doanh; chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm đối với các lĩnh vực đủ điều kiện; đẩy nhanh số hóa, liên thông dữ liệu. Người đứng đầu các cơ quan phải trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm cá nhân nếu để hồ sơ quá hạn hoặc phát sinh thủ tục ngoài quy định.

Thủ tướng cũng yêu cầu phải tiếp tục khơi thông các nguồn lực về vốn, đất đai và đầu tư; bảo đảm dòng tiền cho sản xuất kinh doanh.

Bộ Tài chính, các địa phương tập trung tháo gỡ dứt điểm vướng mắc đất đai và thủ tục đầu tư; khẩn trương rà soát, phân loại và xử lý dứt điểm các dự án chậm triển khai, kéo dài, bảo đảm đúng quy định của pháp luật, không để đất đai, tài sản và nguồn lực tiếp tục bị lãng phí

Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành tiếp tục rà soát, cắt giảm chi phí logistics, kiểm tra chuyên ngành và các chi phí tuân thủ không cần thiết; thực hiện quản lý rủi ro, giảm kiểm tra chồng chéo, tạo thuận lợi tối đa cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và xuất nhập khẩu. Mọi chính sách mới phải được đánh giá đầy đủ tác động đến chi phí và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp; hạn chế tối đa việc phát sinh thêm gánh nặng tuân thủ.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, Hiệp hội doanh nghiệp và VCCI, Thủ tướng đề nghị phát huy tinh thần tự chủ, tự lực, đổi mới sáng tạo; chủ động nâng cao năng lực quản trị, công nghệ, chất lượng sản phẩm, hiệu quả sử dụng vốn và năng lực cạnh tranh. Tuân thủ nghiêm pháp luật, nâng cao trách nhiệm xã hội, bảo vệ môi trường và xây dựng văn hóa kinh doanh. Chủ động tham gia các chuỗi liên kết sản xuất, chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị trong nước và quốc tế; ưu tiên sử dụng nguyên liệu, linh kiện, dịch vụ và công nghệ trong nước.

Cùng với đó, các doanh nghiệp nhà nước, nhất là các tập đoàn, tổng công ty lớn đẩy nhanh tiến độ các dự án lớn, trọng điểm, phát huy vai trò dẫn dắt trong đầu tư hạ tầng, ngành nền tảng, công nghiệp chiến lược, nghiên cứu và phát triển; tạo điều kiện cho doanh nghiệp tư nhân tham gia sâu hơn vào các dự án, chuỗi cung ứng và thị trường do doanh nghiệp nhà nước dẫn dắt.

Các doanh nghiệp tư nhân cần chủ động đầu tư đổi mới công nghệ, quản trị, chất lượng sản phẩm, năng lực tài chính và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.

Các tập đoàn tư nhân lớn cần phát huy vai trò dẫn dắt, tiên phong trong chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, lan tỏa công nghệ và kỹ năng số, trở thành hạt nhân của chuỗi giá trị số và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia.