Nhanh chóng khắc phục hậu quả lũ quét, hoàn thiện dự án kết nối giao thông miền núi phía bắc

Các nhà thầu đang khẩn trương huy động nhân lực và phương tiện thi công, khôi phục hư hỏng tại gói thầu XL-04, dự án kết nối giao thông các tỉnh miền núi phía bắc (từ Lai Châu đi Lào Cai) trên địa bàn xã Mường Than sau lũ quét, phấn đấu thông xe toàn bộ dự án trước ngày 31/12 tới đây.

Nhà thầu khắc phục sạt trượt tại đèo Khau Co, qua địa bàn xã Than Uyên, tỉnh Lai Châu. (Ảnh: TRỌNG KHOA)

Nhà thầu khắc phục sạt trượt tại đèo Khau Co, qua địa bàn xã Than Uyên, tỉnh Lai Châu. (Ảnh: TRỌNG KHOA)

Hạ tầng thiệt hại nặng nề sau lũ quét

Dự án kết nối giao thông miền núi phía bắc là dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia, quy mô tiêu chuẩn đường cấp III miền núi, tổng mức đầu tư hơn 6.000 tỷ đồng, tương đương hơn 265 triệu USD. Dự án bao gồm 2 tuyến với tổng chiều dài khoảng 200km; trong đó, tuyến kết nối Lai Châu với đường cao tốc Nội Bài-Lào Cai (qua 2 tỉnh Lào Cai và Lai Châu) có chiều dài khoảng 147km; tuyến kết nối Nghĩa Lộ với đường cao tốc Nội Bài-Lào Cai dài khoảng 53km.

Ông Lê Thắng, Giám đốc Ban Quản lý dự án 2 (Bộ Xây dựng) cho biết: Dự án được khởi công từ tháng 12/2021, do Ban Quản lý dự án 2 là chủ đầu tư, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và Chính phủ Australia tài trợ vốn; trong đó, vốn vay ADB hơn 4.249 tỷ đồng, nguồn viện trợ không hoàn lại của Chính phủ Australia hơn 144 tỷ đồng, phần còn lại là vốn đối ứng trong nước.

“Khi hoàn thành, tuyến đường sẽ hình thành trục giao thông huyết mạch, rút ngắn quãng đường từ Lai Châu đến tuyến cao tốc Nội Bài-Lào Cai, mở ra cơ hội phát triển mạnh mẽ về kinh tế, du lịch và giao thương cho vùng Tây Bắc. Tuy nhiên, vào giữa tháng 7 vừa qua, những trận mưa lớn, kéo dài với lượng mưa ghi nhận hơn 400mm, đã gây ra lũ ống, lũ quét kinh hoàng, khiến các tuyến Quốc lộ 32, Quốc lộ 279 cùng nhiều đường liên huyện, liên xã khác bị sạt lở, vùi lấp, nhiều khu dân cư bị cô lập, ách tắc giao thông nghiêm trọng”, ông Lê Thắng cho hay.

Tuyến đường từ Hà Nội đi các tỉnh Phú Thọ, Lào Cai và Lai Châu, đoạn qua địa bàn xã Mường Than (Lai Châu) địa hình hết sức hiểm trở, một bên là dãy núi cao hơn 1.000m, một bên là thung sâu, nguy cơ sạt trượt đất đá lúc nào cũng cận kề. Thời điểm xảy ra lũ quét, các gói thầu của dự án đã cơ bản hoàn thành và đang tiến hành các thủ tục bàn giao, đưa vào khai thác. Lũ quét tràn qua gây hư hỏng nặng nề kết cấu hạ tầng giao thông, sạt lở nhiều đoạn trên quốc lộ 279 và quốc lộ 32, trực tiếp đe dọa an toàn đến tính mạng và tài sản của nhân dân.

Nhà thầu triển khai khôi phục mái ta-luy dương trên Quốc lộ 279. (Ảnh: NGUYỄN KHOA)

Nhà thầu triển khai khôi phục mái ta-luy dương trên Quốc lộ 279. (Ảnh: NGUYỄN KHOA)

Ông Dương An Hải, Giám đốc Ban Điều hành dự án (Ban Quản lý dự án 2) cho biết, khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất thuộc gói thầu XL-04 (từ Km64+272-Km84+554, giá trị gần 347,5 tỷ đồng, do nhà thầu Tập đoàn Cienco4 thi công). Gói thầu XL-04 ghi nhận khoảng 12 vị trí sạt lở trên đèo Khau Co, nghiêm trọng nhất là đoạn từ Km74+850 đến Km75+200 (tương ứng Km354 Quốc lộ 32), lũ quét và sạt lở đất gây tê liệt giao thông tại nhiều đoạn tuyến.

“Tại vị trí Km354+500, trên mặt đường xuất hiện vết nứt gãy ở phạm vi khoảng 1/3 bề rộng mặt đường với chiều dài gần 500m, nền đường, mặt đường và rãnh phía trái tuyến bị hư hỏng nặng, gây ách tắc giao thông nghiêm trọng. Đây là khu vực có cao độ mặt đường tương đương cao độ vỉa hè và nền nhà dân, có các hộ dân sinh sống sát dọc hai bên tuyến”, ông Dương An Hải cho biết.

Trước tình huống này, ngày 21/7/2026, Bộ trưởng Xây dựng đã ban hành Quyết định số 1260/QĐ-BXD công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai để khắc phục hư hỏng kết cấu hạ tầng giao thông tại một số đoạn tuyến Quốc lộ 279 và Quốc lộ 32 qua xã Mường Than, tỉnh Lai Châu. Bộ yêu cầu Cục Kinh tế-Quản lý đầu tư xây dựng phối hợp các cơ quan, đơn vị chức năng tiến hành rà soát, xác định cụ thể mức độ hư hỏng, ban hành Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp để khắc phục hậu quả; bố trí nguồn vốn thực hiện.

Giải pháp khôi phục ổn định, lâu dài

Sau khi xảy ra lũ quét, Ban Điều hành dự án đã chỉ đạo đơn vị tư vấn giám sát và các nhà thầu khẩn trương huy động nhân lực, máy móc, thiết bị để xử lý hiện trường. Các nhà thầu đã huy động hàng chục máy xúc triển khai bốc xúc đất đá, nắn dòng lũ xoáy thẳng vào nền đường ra phía suối, tập kết đá hộc khẩn cấp để phục vụ sửa chữa và mở đường tạm ngay khi nước rút. Các đơn vị đồng thời tổ chức hót dọn đất đá sạt lở, căng dây, cắm biển, lắp đặt đèn cảnh báo và bố trí lực lượng cảnh giới tại những vị trí nguy hiểm, bảo đảm an toàn cho người và phương tiện.

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp ứng phó, các đơn vị đã nhanh chóng thông xe tuyến đường tạm, bảo đảm giao thông đi lại cho nhân dân và triển khai công tác cứu hộ, khắc phục hậu quả thiên tai. Sau khi bảo đảm giao thông bước đầu, nhiệm vụ trọng tâm của các đơn vị là nhanh chóng khôi phục các hạng mục công trình bị hư hỏng do thiên tai, bảo đảm ổn định, bền vững lâu dài. Để có cơ sở triển khai khắc phục theo Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp, Ban Quản lý dự án 2 đã trình Bộ Xây dựng xem xét, điều chỉnh thời gian thực hiện dự án từ ngày 30/6 đến ngày 31/12/2026.

Ông Dương An Hải cho biết, Ban đã phối hợp các nhà thầu tiến hành khảo sát hiện trường, đánh giá các vị trí hư hỏng và xây dựng phương án xử lý. Mục tiêu được đặt ra là phấn đấu hoàn tất các thủ tục bàn giao các gói thầu xây lắp trước ngày 30/11 tới đây.

Riêng gói thầu xây lắp XL-04 bị hư hỏng do lũ quét ở Mường Than đã bắt đầu triển khai khôi phục theo Lệnh xây dựng khẩn cấp từ ngày 8/10/2026, sẽ hoàn thành và bàn giao trước ngày 30/12/2026. Ngày 4/11/2026, Bộ Xây dựng đã ra quyết định phê duyệt điều chỉnh dự án, trong đó điều chỉnh, bổ sung một số hạng mục sửa chữa, kiên cố hóa 18 vị trí trên Quốc lộ 279, Quốc lộ 32 qua địa bàn tỉnh Lào Cai và Lai Châu. Chi phí dự kiến khoảng 82,9 tỷ đồng, thời gian thực hiện 31/12/2026.

Bốc xúc đất đá, mở đường tạm cho người dân lưu thông. (Ảnh: KHOA NGUYỄN)

Bốc xúc đất đá, mở đường tạm cho người dân lưu thông. (Ảnh: KHOA NGUYỄN)

Hiện nay, Liên danh nhà thầu xây lắp Công ty Vĩnh Hưng và Công ty Lộc Phát Hòa Bình đang đẩy nhanh triển khai thi công trên công trường. Theo đó, Công ty Lộc Phát Hòa Bình chịu trách nhiệm thi công 16 vị trí kiên cố hóa, đang triển khai 7 mũi thi công, gồm 1 mũi thi công dầm cầu, 2 mũi thi công rọ đá, 1 mũi thi công kè bê tông, 1 mũi thi công rãnh dọc thoát nước, 2 mũi thi công nền. Nhà thầu đã huy động 140 công nhân cùng 12 máy xúc, 12 ô-tô vận chuyển, 2 máy ủi, 2 lu rung, 2 xe vận chuyển bê tông, 2 máy trộn bê tông trên công trường, sản lượng hiện đạt hơn 40%.

Còn Công ty Vĩnh Hưng đảm trách thi công 2 vị trí gia cố mái ta-luy dương bị sạt trượt. Nhà thầu huy động 20 công nhân, triển khai tại 2 mũi thi công, với 3 máy cẩu cỡ lớn (1 máy 130T, 1 máy 85T, 1 máy 75T), cùng 3 máy nén khí, 3 máy phát điện 50KVA và 10 dàn khoan BMK3-D90. Hiện nay, nhà thầu Vĩnh Hưng đã thi công được gần 300 lỗ khoan, đang tăng tốc đẩy nhanh tiến độ.

Thời gian gần đây, biến đổi khí hậu làm thay đổi chế độ mưa và dòng chảy sông ngòi, gia tăng các hiện tượng thời tiết cực đoan. Các chuyên gia giao thông đánh giá, giải pháp dài hạn nhằm thích ứng điều kiện thời tiết cực đoan là cần xây dựng mô hình dự báo lũ quét, sạt lở đất trên phạm vi toàn quốc. Trên cơ sở đó, các địa phương quy hoạch, sắp xếp và bố trí công trình dân dụng, giao thông tại những khu vực có mức độ an toàn cao hơn, nhằm giảm thiểu nguy cơ công trình bị chia cắt, hư hỏng khi xảy ra thiên tai.

Việc đầu tư công trình cần được tính toán với tần suất thiết kế có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu và các điều kiện bất lợi, hoặc nghiên cứu, áp dụng các giải pháp thiết kế phù hợp như cầu cạn, hầm xuyên núi; gia cố ổn định lâu dài mái ta-luy tùy theo điều kiện và tiềm lực kinh tế. Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với công tác đầu tư, thiết kế và tổ chức xây dựng các công trình giao thông trong bối cảnh thiên tai ngày càng diễn biến phức tạp.

MINH TRANG

Nguồn Nhân Dân: https://nhandan.vn/nhanh-chong-khac-phuc-hau-qua-lu-quet-hoan-thien-du-an-ket-noi-giao-thong-mien-nui-phia-bac-post1003078.html