Nhiều nước châu Á đối mặt với với mưa lũ cực đoan

Nhiều quốc gia châu Á đang trải qua những ngày cao điểm của mùa mưa lũ với hàng loạt hiện tượng thời tiết cực đoan diễn ra gần như cùng lúc. Bão mạnh, mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất và triều cường liên tiếp gây thiệt hại, buộc hàng triệu người phải sơ tán, làm gián đoạn giao thông và đe dọa cuộc sống của hàng triệu cư dân.

Tại Trung Quốc, bão Bavi - cơn bão mạnh nhất đổ bộ nước này từ đầu năm - đã khiến hơn 2,8 triệu người phải sơ tán và gây mưa lớn trên diện rộng. Trong khi đó, Bangladesh ghi nhận ít nhất 50 người thiệt mạng do lũ quét và sạt lở, còn Thái Lan phát cảnh báo nguy cơ ngập lụt tại Bangkok cùng sáu tỉnh miền Trung khi triều cường đạt đỉnh trong những ngày tới.

Bão Bavi càn quét Trung Quốc, hơn 2,8 triệu người sơ tán

Tại Trung Quốc, bão Bavi - cơn bão mạnh nhất đổ bộ nước này từ đầu năm đến nay - đã gây mưa lớn và gió giật mạnh tại khu vực duyên hải miền Đông trước khi suy yếu thành bão nhiệt đới sau khi đi sâu vào đất liền.

Dù cường độ giảm, các cơ quan khí tượng Trung Quốc cảnh báo hoàn lưu của Bavi có quy mô rất lớn, tương đương diện tích nước Pháp, có thể tiếp tục gây mưa trên diện rộng tại miền Đông và miền Bắc trong nhiều ngày tới.

Bão Bavi đi qua vào khu vực Chiết Giang ngày 12/7. Bão Bavi là cơn bão mạnh nhất đổ bộ vào Trung Quốc từ đầu năm đến hiện tại. Ảnh: Reuters.

Theo số liệu được truyền thông nhà nước Trung Quốc công bố, hơn 2,8 triệu người đã được sơ tán để phòng tránh bão. Riêng tỉnh Chiết Giang - một trong những trung tâm kinh tế và công nghệ lớn nhất cả nước - đã di dời hơn 2,2 triệu người. Đến nay, giới chức chưa ghi nhận trường hợp thiệt mạng hay bị thương.

Bavi đổ bộ lần đầu vào thành phố ven biển Ngọc Hoàn, tỉnh Chiết Giang, vào đêm 11/7, trước khi tiếp tục đổ bộ lần hai tại thành phố Nhạc Thanh, thuộc địa cấp thị Ôn Châu.

Người dân tại các khu vực chịu ảnh hưởng mô tả sức gió của cơn bão rất dữ dội. Một cư dân ở Nhạc Thanh cho biết ông nghe rõ tiếng ngói trên mái nhà và cành cây liên tục bị gió quật gãy, trong khi mực nước dâng cao đến mức những lối đi ven kênh vốn quen thuộc đều bị nhấn chìm, Reuters cho biết.

Theo Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV), hơn 1.300 cây xanh bị quật đổ tại Nhạc Thanh, trong đó hơn 700 cây bị bật gốc hoàn toàn. Nhiều tuyến đường ngập sâu, buộc lực lượng cứu hộ phải huy động máy xúc, cưa máy cùng nhiều phương tiện chuyên dụng để dọn dẹp hiện trường.

Ở khu vực miền núi phía bắc thành phố, mưa lớn còn gây sạt lở đất, khiến nhiều tảng đá khổng lồ lăn xuống đường đèo, trong khi nước sông dâng cao nhấn chìm cây cối ven bờ.

Thiệt hại cũng được ghi nhận tại thị trấn chài Kanmen thuộc thành phố Ngọc Hoàn. Một chủ cửa hàng chuyển phát 72 tuổi cho biết cửa hàng của ông bị gió bão phá hủy phần mái che, cửa kính tòa nhà bên cạnh bị thổi vỡ, với tổng thiệt hại ước tính hơn 6.000 nhân dân tệ.

Bão Bavi cũng gây xáo trộn nghiêm trọng hoạt động giao thông. Tại Hàng Châu, hai ga đường sắt lớn phải dừng hoạt động, trong khi sân bay quốc tế Tiêu Sơn hủy 327 chuyến bay. Tại Thượng Hải, hơn 1.600 chuyến tàu và gần 700 chuyến bay bị hủy.

Trước khi đổ bộ Trung Quốc đại lục, Bavi đã quét qua miền Bắc đảo Đài Loan, khiến 134 người bị thương, đồng thời buộc hủy hàng trăm chuyến bay.

Nhiều cây xanh bị quật ngã ở nhiều nơi tại Trung Quốc do bão Bavi. Ảnh: Reuters.

Theo Trung tâm Khí tượng Quốc gia Trung Quốc, sau khi tiến vào tỉnh An Huy, Bavi dự kiến sẽ di chuyển theo hướng đông bắc trước khi ra Hoàng Hải. Tuy nhiên, từ ngày 13/7, cơn bão vẫn có thể gây mưa rất lớn tại các tỉnh Cát Lâm, Liêu Ninh, Hà Bắc, Sơn Đông, Giang Tô và An Huy, làm gia tăng nguy cơ lũ lụt tại những khu vực vốn đã hứng chịu mưa lớn trước đó.

Các chuyên gia khí hậu cũng cảnh báo sự xuất hiện của hiện tượng El Nino trong năm nay có thể khiến các hiện tượng thời tiết cực đoan xảy ra thường xuyên hơn, đồng thời làm tăng tốc độ mạnh lên của các cơn bão và khiến quỹ đạo bão dịch chuyển về phía bờ biển Trung Quốc.

Bangkok và 6 tỉnh Thái Lan cảnh giác triều cường

Trong khi Trung Quốc đang ứng phó với hậu quả của bão, Thái Lan cũng phát đi cảnh báo nguy cơ ngập lụt do triều cường tại Bangkok và sáu tỉnh miền Trung.

Theo Cục Phòng ngừa và Giảm nhẹ thiên tai Thái Lan (DDPM), từ ngày 13 đến 19/7, mực nước triều dâng cao có thể khiến sông Chao Phraya cùng hệ thống kênh rạch tràn bờ, gây ngập tại các khu vực trũng thấp, tờ National Thailand cho biết.

Nguy cơ được đánh giá cao nhất trong khoảng thời gian từ 18h đến 22h mỗi ngày, đặc biệt tại các cộng đồng sinh sống ven sông, ven kênh nằm ngoài hệ thống đê bao hoặc chưa có công trình chống ngập kiên cố.

Cảnh báo áp dụng đối với Bangkok cùng các tỉnh Pathum Thani, Nonthaburi, Nakhon Pathom, Samut Sakhon, Samut Songkhram và Samut Prakan.

Cục Phòng chống và Giảm nhẹ Thiên tai Thái Lan cho biết nguy cơ cao nhất sẽ xảy ra từ 18h đến 22h mỗi ngày. Ảnh: The Nation.

DDPM cho biết đang theo dõi sát dữ liệu từ Cục Thủy đạc thuộc Hải quân Hoàng gia Thái Lan. Theo cơ quan này, mực nước biển dâng trong thời kỳ triều cường có thể làm nước sông Chao Phraya vượt bờ, đồng thời khiến mực nước tại các sông và kênh rạch kết nối tăng cao.

Bộ Chỉ huy Trung ương về Phòng ngừa và Giảm nhẹ thiên tai đã yêu cầu chính quyền địa phương theo dõi chặt chẽ diễn biến mực nước, thông báo kịp thời cho người dân khi triều đạt đỉnh.

Các doanh nghiệp hoạt động trên sông, ven kênh, các đơn vị thi công công trình chống ngập, nhà hàng nổi cùng nhiều cơ sở kinh doanh khác cũng được yêu cầu chủ động các biện pháp ứng phó.

Người dân sống tại các khu vực trũng thấp được khuyến cáo thường xuyên theo dõi thông báo của cơ quan chức năng, đồng thời di chuyển tài sản đến nơi an toàn nhằm hạn chế thiệt hại.

Bangladesh chìm trong lũ, ít nhất 50 người thiệt mạng

Trong khi đó, Bangladesh tiếp tục hứng chịu một trong những đợt mưa gió mùa nghiêm trọng nhất từ đầu năm.

Theo giới chức nước này, lũ quét và sạt lở đất đã khiến ít nhất 50 người thiệt mạng trong tuần qua, đồng thời buộc khoảng 35.000 người phải đến các trung tâm sơ tán do chính phủ thiết lập, theo CNA.

Bangladesh là quốc gia đồng bằng thấp với hệ thống sông ngòi dày đặc, vốn thường xuyên đối mặt với lũ lụt trong mùa mưa. Tuy nhiên, các nhà khoa học nhận định biến đổi khí hậu đang làm gia tăng cả tần suất lẫn cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan.

Khu vực chịu thiệt hại nặng nề nhất là Chattogram, nơi ghi nhận toàn bộ 50 trường hợp tử vong, trong đó 29 người bị đất đá vùi lấp sau các vụ sạt lở. Hiện vẫn còn hai người mất tích.

Bangladesh chìm trong biển nước sau đợt mưa gió mùa nghiêm trọng nhất từ đầu năm. Ảnh: Reuters.

Trong nhiều ngày qua, quân đội và lực lượng biên phòng Bangladesh phải sử dụng thuyền để vận chuyển lương thực, nước sạch và nhu yếu phẩm tới các cộng đồng bị cô lập bởi nước lũ.

Khủng hoảng nhân đạo cũng ngày càng trầm trọng khi hàng nghìn hộ gia đình bị ngập hoàn toàn, thiếu thực phẩm và nước uống an toàn.

Bangladesh cũng vừa ghi nhận thêm 15 người thiệt mạng trong các vụ sạt lở tại những trại tị nạn của người Rohingya ở Cox's Bazar, nơi hơn 1,2 triệu người đang sinh sống trong các khu lán trại dựng trên các sườn đồi đã bị chặt phá rừng, khiến nguy cơ sạt lở càng gia tăng khi mưa kéo dài.

Theo Trung tâm Dự báo và Cảnh báo Lũ lụt Bangladesh, tình hình tại khu vực đông nam có thể sớm cải thiện, song gió mùa vẫn hoạt động mạnh tại miền bắc và đông bắc đất nước, đồng nghĩa nguy cơ ngập lụt vẫn chưa chấm dứt.

Trong bối cảnh nhiều quốc gia châu Á cùng lúc đối mặt với bão, triều cường, lũ quét và sạt lở, các chuyên gia tiếp tục cảnh báo biến đổi khí hậu đang khiến thời tiết cực đoan trở thành thách thức ngày càng thường xuyên và khó lường đối với khu vực.