Những cái tên dẫn đầu GRDP 2025 đang nói gì về cục diện kinh tế địa phương?

Chiều 5/1, Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố báo cáo về tốc độ tăng trưởng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của 34 tỉnh, thành phố năm 2025.

Quảng Ninh tăng trưởng cao nhất cả nước

Trong bối cảnh GDP cả nước năm 2025 tăng trưởng khá, đạt 8,02%, tăng trưởng GRDP dao động trong khoảng từ 5,84% đến 11,89%. Phần lớn các địa phương có tốc độ tăng trưởng trên 7% (chỉ có 5 tỉnh có tốc độ tăng trưởng dưới 7%).

Dẫn đầu cả nước về tăng trưởng GRDP năm 2025 là Quảng Ninh, Hải Phòng, Ninh Bình, Phú Thọ và Bắc Ninh, tăng trưởng từ 10,27% đến 11,89%, cao hơn đáng kể so với mức bình quân chung.

Các địa phương này có điểm chung là định hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện và lợi thế so sánh của địa phương; nền tảng công nghiệp và dịch vụ tương đối vững chắc; triển khai hiệu quả các giải pháp cải cách thể chế, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và nâng cao hiệu lực, hiệu quả điều hành.

GRDP năm 2025 của Quảng Ninh ước tăng 11,89%, cao nhất cả nước và cũng là mức cao nhất trong giai đoạn 2021-2025 (Ảnh: VGP).

Tăng trưởng đột phá tại các địa phương này gắn liền với vận hành các tổ hợp công nghiệp và dự án FDI quy mô lớn. Bên cạnh đó, một số địa phương tận dụng lợi thế quy mô kinh tế còn nhỏ để tạo bước nhảy vọt về tỉ trọng, thông qua đột phá trong giải ngân vốn đầu tư công và phát triển các lĩnh vực mới.

Nêu số liệu cụ thể, cơ quan thống kê nêu rõ, các địa phương gồm Hà Nội, Tp.HCM, Hải Phòng, Đồng Nai, Bắc Ninh tiếp tục giữ vai trò trụ cột của nền kinh tế, đóng góp lớn nhất vào tăng trưởng GDP cả nước. Đây là 5 địa phương có quy mô kinh tế lớn nhất cả nước; năm 2025, nhóm này đóng góp đến 55,4% vào tăng trưởng cả nước.

Hà Nội và Tp.HCM lần lượt đạt mức tăng trưởng GRDP là 8,16% và 7,53%, đóng góp tương ứng 12,94 % và 23,11% vào tăng trưởng chung cả nước.

Động lực chủ yếu đến từ khu vực dịch vụ, đặc biệt là các ngành có giá trị gia tăng cao như thương mại, tài chính ngân hàng, vận tải, logistics, du lịch, công nghệ thông tin và các dịch vụ hỗ trợ sản xuất, kinh doanh. Bên cạnh đó, công nghiệp chế biến, chế tạo theo hướng công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tiếp tục đóng vai trò quan trọng, góp phần nâng cao năng suất và chất lượng tăng trưởng.

Hải Phòng đạt mức tăng trưởng kinh tế 11,81%, đóng góp 8,58% vào tăng trưởng chung của cả nước, tiếp tục khẳng định vị trí dẫn đầu với tốc độ tăng trưởng cao và ổn định qua nhiều năm.

Động lực chính dẫn dắt tăng trưởng kinh tế của Hải Phòng là khu vực công nghiệp và xây dựng, đặc biệt ngành công nghiệp chế biến chế tạo phục hồi mạnh mẽ, tăng 15,93% và đóng góp tới 66,9% vào tăng trưởng. Bên cạnh đó, ngành vận tải và kho bãi tăng 13,11%, đóng góp 15,46%, củng cố vai trò của Hải Phòng như một trung tâm logistics và cảng biển lớn hàng đầu cả nước.

Tốc độ tăng GRDP năm 2025 và tỉ trọng đóng góp vào tăng trưởng cả nước của 34 tỉnh thành (Ảnh: GSO).

Đồng Nai ghi nhận tốc độ tăng GRDP ước đạt 9,63%, đóng góp 5,49% vào tăng trưởng chung của cả nước, tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những địa phương công nghiệp trọng điểm của vùng Đông Nam Bộ.

Sau khi sáp nhập với Bắc Giang, Bắc Ninh trở thành trung tâm công nghiệp chế biến, chế tạo quy mô lớn, có sức cạnh tranh cao trong vùng Đồng bằng sông Hồng và Trung du miền núi phía Bắc.

Sự kết hợp này tạo nên lợi thế bổ trợ rõ nét: Bắc Ninh vốn là thủ phủ công nghiệp điện tử với sự hiện diện của các tập đoàn lớn như Samsung, Canon, Amkor; trong khi Bắc Giang nổi lên với thế mạnh của công nghiệp hỗ trợ, tốc độ tăng trưởng cao và khả năng thu hút FDI mạnh mẽ vào sản xuất, chế tạo.

Tăng trưởng GRDP của Bắc Ninh năm 2025 ước đạt 10,3%, đứng thứ 5/34 địa phương, chủ yếu do ngành kinh tế chủ lực là "sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học" tăng mạnh trên 20%.

Đà Nẵng ghi nhận mức tăng trưởng ước tính đạt 9,18%, đóng góp 2,52% vào tăng trưởng chung của cả nước. Động lực chính đến từ khu vực công nghiệp - xây dựng với mức tăng 12,07%, trong đó riêng ngành xây dựng tăng mạnh 25,6%, đóng góp 15,77% vào tăng trưởng nhờ hàng loạt dự án bất động sản đô thị quy mô lớn.

Cần Thơ khẳng định vai trò trung tâm kinh tế của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, với thế mạnh đa ngành kết hợp giữa nông nghiệp, công nghiệp chế biến chế tạo và dịch vụ đều tăng trưởng ổn định, tạo sức hút đầu tư mạnh mẽ.

Tốc độ tăng trưởng kinh tế năm 2025 của Thành phố ước đạt 7,23%, đóng góp gần 2% vào tốc độ tăng trưởng chung của cả nước, chủ yếu nhờ lợi thế vị trí trung tâm thương mại của vùng, quy mô thị trường nội vùng lớn, cùng hệ thống hạ tầng đô thị, giao thông và logistics ngày càng được hoàn thiện.

Huế thuộc nhóm các địa phương có tốc độ tăng trưởng khá, ước đạt 8,5%. Mặc dù quý IV/2025 chịu ảnh hưởng bất lợi của mưa lũ kéo dài, kinh tế Huế vẫn duy trì đà tăng trưởng ổn định, thể hiện khả năng thích ứng và phục hồi đáng kể.

Rào cản của các địa phương có tốc độ tăng trưởng thấp

Bên cạnh những địa phương đạt mức tăng trưởng cao, một số địa phương có tốc độ tăng trưởng GRDP thấp hơn mức bình quân chung, gồm Vĩnh Long, Thái Nguyên, Tuyên Quang với mức tăng dao động từ 5,84% đến 6,4%.

Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ những rào cản mang tính khách quan và đặc thù kinh tế.

Trong đó, cơ cấu kinh tế còn phụ thuộc vào các ngành có giá trị gia tăng thấp. Vĩnh Long và Tuyên Quang vẫn dựa nhiều vào nông nghiệp và công nghiệp chế biến quy mô nhỏ, chịu tác động mạnh của thời tiết, biến động giá đầu vào và thị trường tiêu thụ, trong khi khu vực dịch vụ chất lượng cao phát triển chậm.

Đối với Thái Nguyên, mặc dù công nghiệp giữ vai trò chủ lực, nhưng tăng trưởng phụ thuộc lớn vào một số doanh nghiệp FDI quy mô lớn, khiến tốc độ tăng trưởng chịu ảnh hưởng khi sản xuất điện tử và xuất khẩu toàn cầu chững lại.

Bên cạnh đó, động lực đầu tư chưa đủ mạnh và thiếu các dự án quy mô lớn, mang tính đột phá; tiến độ triển khai một số dự án hạ tầng và công nghiệp còn chậm, làm hạn chế hiệu ứng lan tỏa sang các ngành xây dựng, dịch vụ và thương mại.

Quy mô thị trường tiêu dùng và dịch vụ địa phương còn hạn chế do dân số đô thị nhỏ, thu nhập bình quân chưa cao, khiến sức mua và nhu cầu dịch vụ chưa tạo được lực kéo đáng kể cho tăng trưởng.

Ngoài ra, tác động bất lợi từ yếu tố bên ngoài như: Biến động kinh tế thế giới, chi phí đầu vào tăng và thiên tai cục bộ đã ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp và công nghiệp chế biến, làm giảm dư địa tăng trưởng trong ngắn hạn.

Nguyễn Thu Huyền