Những câu chuyện xúc động chỉ có tại điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ
Tại Lào Cai, những thân nhân gia đình liệt sĩ cung cấp mẫu ADN đa phần đã cao tuổi, có cụ hơn 100 tuổi. Có trường hợp Mẹ Việt Nam Anh hùng đã không kịp đợi để lấy mẫu ADN, tìm con trai trở về. Điều đó cho thấy ý nghĩa to lớn của chiến dịch 500 ngày đêm quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ mà Chính phủ đang triển khai.
Video: Thân nhân liệt sĩ lấy mẫu ADN, chờ xác định danh tính liệt sĩ.
Bà Đinh Thị Lẻ (83 tuổi, xã Châu Quế, tỉnh Lào Cai) là em gái của hai liệt sĩ Đinh Công Bản và Đinh Nguyên. Chiều 14/7, bà cùng người thân đã có mặt tại điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính, đặt tại Nhà văn hóa Hạnh Phúc (phường Yên Bái, tỉnh Lào Cai).
"Năm 2014, mẹ tôi là bà Hà Thị Để được Nhà nước phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam Anh hùng (mẹ Để đã mất - PV). Mẹ có hai người con hy sinh trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và chống Mỹ cứu nước, cùng một người cháu rể là liệt sĩ đến nay vẫn chưa xác định được danh tính. Hôm nay, được tạo điều kiện gửi mẫu ADN để đối chiếu, gia đình tôi chỉ mong sớm tìm được các anh, để biết các anh đang ở đâu sau ngần ấy năm", bà Đinh Thị Lẻ chia sẻ.

Bà Đinh Thị Lẻ (ở giữa) lấy mẫu ADN, chờ xác định danh tính liệt sĩ Đinh Công Bản và Đinh Nguyên.
Ngay khi nhận được thông báo về đợt lấy mẫu, gia đình bà thu xếp công việc, vượt hơn 80 km từ xã Châu Quế đến điểm thu nhận. Suốt nhiều năm qua, gia đình không ngừng dò hỏi, tìm kiếm thông tin về hai liệt sĩ qua các cơ quan chức năng, đồng đội và các kênh thông tin chính thống, nhưng mọi manh mối vẫn bặt vô âm tín.
Ở tuổi 83, sức khỏe đã kém, chân yếu, thính lực cũng không còn như trước, nhưng bà Lẻ vẫn kiên trì nuôi hy vọng có ngày tìm lại được hai người anh trai. Đứng trước bàn lấy mẫu ADN, bà Lẻ lặng lẽ đưa cánh tay cho cán bộ y tế với mong muốn thực hiện được ý nguyện của gia đình hơn nửa thế kỷ qua.
Cán bộ làm nhiệm vụ tại điểm tiếp nhận mẫu hỗ trợ các cụ lớn tuổi.
"Mẹ tôi sinh được bốn người con, giờ chỉ còn mình tôi. Tôi chỉ mong lần đối chiếu ADN này sẽ giúp gia đình tìm được các anh, để người đã khuất có tên, có quê hương, còn người ở lại cũng được thanh thản", bà Lẻ nói.
Cũng tại điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN, gia đình bà Hoàng Thị Dự (85 tuổi, xã Quy Mông, tỉnh Lào Cai) có mặt từ sớm để thực hiện lấy mẫu. Bà Dự là em gái của liệt sĩ Hoàng Văn Có. Tuổi đã cao, lưng còng, đi lại khó khăn, sức khỏe và trí nhớ đều giảm sút, bà được cháu gái là bà Hoàng Thị Chúng (62 tuổi, xã Quy Mông, tỉnh Lào Cai) dìu từng bước đến khu vực lấy mẫu.
Bà Chúng cho biết, nhiều năm qua, gia đình luôn đau đáu mong tìm được phần mộ liệt sĩ Hoàng Văn Có. Tuy nhiên, do điều kiện kinh tế khó khăn, đến năm 2020 gia đình mới bắt đầu hành trình tìm kiếm.
"Bác tôi hy sinh tại thị xã Nghĩa Lộ, tỉnh Yên Bái cũ. Gia đình đã đến nhiều nơi, dò hỏi nhưng vẫn chưa có thông tin. Đến nay, các anh chị em của bác chỉ còn cô Dự là người còn sống. Vì vậy, khi biết có chương trình lấy mẫu ADN, gia đình đưa cô đến tham gia với hy vọng sớm tìm được bác. Chúng tôi rất xúc động khi Đảng, Nhà nước quan tâm, thấu hiểu nỗi mong mỏi của thân nhân các liệt sĩ. Gia đình tôi sẽ cố gắng giữ gìn sức khỏe để chờ ngày đón bác trở về", bà Chúng chia sẻ.
Hỗ trợ lấy mẫu ADN tận nhà
Từ ngày 13 đến 17/7, tỉnh Lào Cai triển khai thu nhận hơn 3.400 mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Đợt cao điểm được tổ chức tại các phường Yên Bái, Lào Cai, Nghĩa Lộ và xã Khánh Hòa.

Những chuyến xe đưa đón thân nhân liệt sĩ thu nhận mẫu ADN.
Ngay từ những ngày đầu triển khai chương trình, tại điểm thu nhận ở phường Yên Bái, nhiều chuyến xe 45 chỗ liên tục đưa thân nhân liệt sĩ từ các xã đến làm thủ tục lấy mẫu. Trên mỗi chuyến xe là những mái đầu bạc, những bước chân chậm chạp của các cụ già có quá nửa đời người ngóng tin người thân hy sinh. Với những người đi lại khó khăn, lực lượng công an, đoàn viên thanh niên tận tình dìu đỡ, cõng hoặc hỗ trợ đưa lên khu vực lấy mẫu.
Tại các điểm thu nhận, đông đảo thân nhân liệt sĩ có mặt từ sớm để hoàn thiện hồ sơ. Nhiều người tuổi đã ngoài 80, sức khỏe yếu, phải nhờ con cháu hoặc cán bộ hỗ trợ di chuyển, nhưng vẫn quyết tâm có mặt với hy vọng mẫu ADN hôm nay sẽ mở ra cơ hội xác định danh tính người thân sau nhiều thập kỷ chờ đợi.

Thân nhân liệt sĩ được lấy mẫu ADN tại phường Yên Bái, tỉnh Lào Cai.
Đối với những trường hợp tuổi cao, bệnh nặng hoặc không thể tự di chuyển, lực lượng công an chủ động đến tận nhà lấy mẫu hoặc bố trí phương tiện đưa đón, bảo đảm mọi thân nhân đủ điều kiện đều được tham gia chương trình.
Tại mỗi điểm thu nhận, cán bộ làm nhiệm vụ hướng dẫn thân nhân hoàn thiện hồ sơ, đối chiếu thông tin, giải thích quy trình lấy mẫu và thực hiện các bước thu nhận sinh phẩm theo đúng quy định. Mọi khâu đều được triển khai khẩn trương nhưng cẩn trọng, nhằm bảo đảm độ chính xác của dữ liệu ADN phục vụ công tác tìm kiếm, xác định danh tính liệt sĩ.
Trung tá Nguyễn Quang Tú, Phó Trưởng phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh Lào Cai, cho biết, phần lớn thân nhân liệt sĩ đến lấy mẫu ADN đều đã cao tuổi, nhiều cụ từ hơn 80 đến trên 90 tuổi. Đối với những trường hợp còn có thể đi lại, Công an tỉnh Lào Cai đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương, công an cấp xã bố trí phương tiện đưa đón đến điểm lấy mẫu. Các địa phương ở xa hỗ trợ thuê xe tập trung để tạo điều kiện thuận lợi, hạn chế việc đi lại vất vả cho các cụ.
"Có trường hợp cụ đã 107 tuổi, chúng tôi đến tận nơi để thăm hỏi, hoàn thiện thủ tục và lấy mẫu ADN ngay trong đợt triển khai chương trình", Trung tá Tú cho biết. Theo Trung tá Nguyễn Quang Tú, việc thu nhận mẫu ADN được triển khai theo kế hoạch của Bộ Công an và UBND tỉnh. Trong đợt này, toàn tỉnh dự kiến thu nhận hơn 3.400 mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính.












