Những góc khuất chưa có lời giải trong cái chết của Julius Caesar

Ngày 15 tháng 3 năm 44 trước Công nguyên, Julius Caesar bước vào Curia Pompeia, phòng họp Thượng viện nằm trong quần thể Nhà hát Pompey ở Rome. Ông không bước vào một nơi hoàn toàn bất ngờ: những người âm mưu đã chuẩn bị kế hoạch từ trước và có hơn 60 người tham gia, trong đó nổi bật là Gaius Cassius Longinus, Marcus Junius Brutus và Decimus Junius Brutus.

Ảnh: rawpixel

Điều ít được chú ý là kế hoạch ban đầu không nhất thiết phải diễn ra trong phòng họp Thượng viện. Theo Suetonius, những kẻ âm mưu từng cân nhắc phục kích Caesar tại nhiều địa điểm khác nhau, thậm chí có phương án tấn công ông khi ông tham gia cuộc bỏ phiếu ở Campus Martius. Cuối cùng, cuộc họp Thượng viện tại Curia Pompeia được lựa chọn vì tạo ra một không gian thuận lợi hơn cho vụ ám sát.

Một góc khuất khác nằm ở chính những người tham gia. Shakespeare khiến Brutus trở thành nhân vật trung tâm, nhưng các nghiên cứu lịch sử cho thấy âm mưu phức tạp hơn nhiều. Cassius thường được xem là người thúc đẩy kế hoạch, trong khi Decimus Brutus, một tướng lĩnh và người thân cận của Caesar, đóng vai trò quan trọng trong việc thuyết phục Caesar đến cuộc họp hôm đó. Một số kẻ âm mưu từng là người ủng hộ Caesar trong nội chiến, số khác đứng về phía Pompey. Vì vậy, động cơ của họ không thể giản lược thành một lý do duy nhất.

Ảnh: bookpalace

Các nguồn cổ đại cũng không hoàn toàn thống nhất về những giây phút cuối cùng. Hình ảnh Caesar nói “Et tu, Brute?” (“Cả anh nữa sao, Brutus?”) nổi tiếng đến mức gần như trở thành sự thật lịch sử, nhưng câu nói này chủ yếu gắn với Shakespeare. Plutarch kể rằng Caesar không nói gì, chỉ kéo áo toga che đầu khi nhìn thấy Brutus; Suetonius cũng ghi nhận những truyền thống khác nhau về lời cuối cùng của ông.

Đáng chú ý nhất là địa điểm Caesar chết. Ông ngã xuống dưới chân bức tượng của chính Pompey Đại đế – đối thủ mà Caesar từng đánh bại trong cuộc nội chiến. Chi tiết này khiến vụ ám sát mang một tính biểu tượng đặc biệt: người từng đánh bại Pompey lại bị những người nhân danh nền cộng hòa giết chết ngay trước hình ảnh của ông.

Ảnh: vinecitynews

Nhưng những kẻ ám sát đã không đạt được mục tiêu ổn định nền cộng hòa. Cái chết của Caesar mở ra một cuộc đấu tranh quyền lực mới, cuối cùng dẫn đến sự thất bại của phe Brutus và Cassius và sự trỗi dậy của Octavian, người sau này trở thành Augustus. Vì thế, nghịch lý lớn nhất của ngày 15 tháng 3 năm 44 trước Công nguyên là: những người giết Caesar để ngăn quyền lực cá nhân có thể trở thành chế độ một người lại góp phần mở đường cho một trật tự chính trị mới của Rome.

Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi.