'Những tầng ký ức' đối thoại giữa họa sĩ Vichit Nongnual và lịch sử Mỹ thuật

Đây là triển lãm cá nhân thứ hai của họa sĩ Vichit Nongnual tại Việt Nam, sau "Diện mạo châu Á" (2019). Người đồng hành cùng triển lãm là họa sĩ Trần Đại Thắng - Giám đốc Đông A Books.

Trong dòng chảy nghệ thuật đương đại Đông Nam Á, Vichit Nongnual được biết đến nhờ khả năng kiến tạo ngôn ngữ thị giác riêng biệt với nhiều phương pháp thực hành khác nhau. Với ông, hội họa không phải phương tiện mô tả thế giới quan sát được, mà là một cơ chế tích lũy, chồng lớp và chiêm nghiệm.

Tranh của Vichit gây ấn tượng mạnh bởi kích thước lớn, màu sắc biến ảo cùng hệ thống hoa văn, ký hiệu dày đặc, khiến người xem nhận ra sự lắng đọng đầy thú vị ẩn sau những hiệu quả thị giác tức thời.

Triển lãm "Những tầng ký ức - Layers of Memory" trưng bày 32 tác phẩm khổ lớn. Các tác phẩm này hướng vào việc đối thoại với các danh họa và những nhân vật thuộc lịch sử mỹ thuật thế giới.

Ở đó, ngôn ngữ hội họa của ông càng bộc lộ rõ nội tâm suy tưởng. Họa sĩ không còn chỉ đặt câu hỏi "con người là ai" mà còn đặt câu hỏi "lịch sử được ghi nhớ như thế nào".

Khi vẽ lại các bậc thầy, Vichit không hành xử như một người sao chép hình ảnh, cũng không chỉ làm công việc tưởng niệm. Ông đưa các nhân vật ấy đi qua hệ thống ngôn ngữ tạo hình của riêng mình, khiến họ xuất hiện như những hình ảnh đã được ký ức hấp thụ, biến đổi và tái sinh.

Nói cách khác, ông không tái hiện lịch sử mỹ thuật ở dạng nguyên bản, ông trình bày lịch sử trong trạng thái đã đi qua trí nhớ, cảm xúc và kinh nghiệm thẩm mỹ của một nghệ sĩ đương đại. Chính ở đây, khái niệm "Những tầng ký ức" trở nên thêm phần xác đáng.

Ấn phẩm "Những tầng ký ức - Layers of Memory" do họa sĩ Trần Đại Thắng thực hiện khi đồng hành với triển lãm cùng tên. Sách song ngữ Việt - Anh, do Jesse Peterson chuyển ngữ, được phát hành dưới dạng ấn bản giới hạn.

Đây là ấn phẩm thứ hai của họa sĩ Trần Đại Thắng, sau "Tôi kể - Tất cả đều từ sách". Khác với cuốn sách đầu tiên là hồi ký về cuộc đời và nghề nghiệp của mình, ở cuốn sách thứ hai này, tác giả giữ vai trò người đồng hành, như ông tự nhận: "Nếu giám tuyển là người sắp đặt câu chuyện, thì đồng hành là người đi trong câu chuyện đó. Nhiệm vụ của tôi bắt đầu từ việc cùng họa sĩ chọn chủ đề cho loạt tranh, rồi sau khi Vichit xây dựng câu chuyện, chúng tôi sẽ liên tục đối thoại, tranh biện để tạo nên một thông điệp thống nhất".

Ấn phẩm giới thiệu hành trình sáng tạo, quan niệm nghệ thuật và những tác phẩm tiêu biểu của họa sĩ Vichit Nongnual. Ngoài Lời giới thiệu, Lời bạt và Chỉ mục, cuốn sách gồm 3 chương: Những tầng ký ức - Layers of Memory; Quan niệm nghệ thuật - Artistic Concept; Câu chuyện nghệ thuật - The Story of Art.

Chương 1 giới thiệu các tác phẩm của họa sĩ Vichit Nongnual tại triển lãm.

Chương 2 giới thiệu về hành trình nghệ thuật đầy đam mê của Vichit Nongnual: từ cậu bé trong một gia đình khó khăn ở miền Nam Thái Lan, đến thi đỗ vào Đại học Silpakorn - học viện mỹ thuật danh giá nhất xứ sở Chùa Vàng và thành danh sau này. Ông bày tỏ: "Tôi không muốn đi trên con đường mà người khác đã vạch sẵn, tôi muốn tạo ra con đường của riêng mình.

Chương 3 điểm lại những triển lãm mà Vichit Nongnual đã thực hiện và giới thiệu bài viết của một số nhà phê bình nghệ thuật.

Vượt ra ngoài vai trò của một ấn phẩm đồng hành cùng triển lãm, "Những tầng ký ức - Layers of Memory" mở ra hành trình tiếp cận thế giới nghệ thuật của Vichit Nongnual từ nhiều góc độ: tác phẩm, tư tưởng, ký ức và đời sống sáng tạo. Qua vai trò người đồng hành của tác giả Trần Đại Thắng, cuốn sách trở thành không gian đối thoại giữa nghệ sĩ, nghệ thuật và người xem, đồng thời lưu giữ một dấu mốc đáng chú ý trong nghệ thuật đương đại khu vực.

Triển lãm tranh diễn ra từ 16 đến 24 tháng 5 năm 2026 tại Nhà triển lãm Nghệ thuật Việt Nam, 29 Hàng Bài, Hoàn Kiếm, Hà Nội.