Những tiết học 'không lời' đặc biệt

Trong khuôn khổ chương trình học tập và trải nghiệm tại Việt Nam, đoàn sinh viên Trường Farnborough College of Technology (Vương quốc Anh) đã có cơ hội giảng dạy tiếng Anh cho học sinh khiếm thính tại Trung tâm Hỗ trợ Phát triển Giáo dục Hòa nhập Hà Nội (Trường Cao đẳng Sư phạm Trung ương).

Hoạt động kéo dài ba ngày, trước khi các sinh viên bước vào chương trình học tập thực tế về ẩm thực Việt Nam. Tại các lớp học đặc biệt ấy, sinh viên quốc tế cùng học sinh khiếm thính tham gia các hoạt động học từ vựng tiếng Anh, trò chơi ngôn ngữ và các bài tập sáng tạo bằng hình ảnh, ngôn ngữ cơ thể.

Những lo lắng đầu tiên trước lớp học đặc biệt

Đối với nhiều sinh viên của Trường Farnborough College of Technology, lần đầu tiên đặt chân tới Việt Nam, điều khiến họ hồi hộp hơn cả không phải sự khác biệt về văn hóa hay khí hậu, mà là việc đứng lớp trước những học sinh khiếm thính.

Abigail Burke, sinh viên tham gia chương trình cho biết, cô vừa háo hức vừa lo lắng khi tham gia chương trình. “Tôi rất phấn khích vì đây là cơ hội để tìm hiểu về các phương pháp giảng dạy dành cho những nhóm học sinh khác nhau. Nhưng tôi cũng lo lắng vì rào cản ngôn ngữ và việc làm thế nào để giao tiếp với các em”, cô chia sẻ.

Không chỉ riêng Abigail, nhiều sinh viên trong đoàn cũng mang tâm trạng tương tự. Charlie Dawson cho biết khoảng cách trong giao tiếp là điều khiến anh băn khoăn nhất trước chuyến đi. “Chúng tôi nói tiếng Anh, các bạn học sinh sử dụng ngôn ngữ ký hiệu và tiếng Việt. Ban đầu tôi nghĩ điều đó sẽ tạo ra rất nhiều khó khăn”, Charlie kể.

Những buổi học đầu tiên diễn ra theo cách rất khác so với những lớp học ngoại ngữ thông thường. Không có những bài giảng dài hay các cuộc trao đổi liên tục bằng lời nói. Thay vào đó là sự kết hợp giữa ánh mắt, cử chỉ, hình ảnh trực quan và ngôn ngữ ký hiệu. “Chúng tôi phải học cách quan sát nhiều hơn, sử dụng ngôn ngữ cơ thể nhiều hơn và kiên nhẫn hơn rất nhiều”, Abigail nhớ lại.

Khi ngôn ngữ không còn là rào cản lớn nhất

Sau những bỡ ngỡ ban đầu, khoảng cách giữa người dạy và người học dần được thu hẹp. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào phiên dịch, các sinh viên quốc tế chủ động học những động tác ký hiệu cơ bản, sử dụng hình ảnh trực quan và ngôn ngữ cơ thể để truyền đạt nội dung bài học.

Những bài học đơn giản về màu sắc, trái cây hay đồ vật quen thuộc nhanh chóng trở thành cầu nối giữa hai bên. Một trong những hoạt động được yêu thích nhất là cùng nhau nặn đất sét theo chủ đề ẩm thực. Những chiếc bánh mì, trái cây hay món ăn lần lượt xuất hiện dưới đôi bàn tay khéo léo của các em học sinh.

“Các em thực sự khiến tôi bất ngờ. Các em rất sáng tạo và thông minh. Nhiều em có thể viết từ vựng và ghi nhớ bài học rất nhanh”, Abigail chia sẻ.

Không chỉ các sinh viên quốc tế để lại ấn tượng trong lòng học sinh, các em học sinh khiếm thính cũng đón nhận những người thầy, người cô đặc biệt bằng sự hào hứng. Theo cô Hoàng Thị Hương Giang, giáo viên chủ nhiệm lớp 11A khối Điếc, học sinh rất mong chờ các buổi học cùng sinh viên quốc tế.

“Các em cảm thấy các thầy cô rất vui tính, thân thiện. Nội dung bài học gần gũi, dễ hiểu và mang lại nhiều từ vựng mới nên các em rất thích thú”, cô Giang cho biết. Dù việc học ngoại ngữ đối với trẻ khiếm thính luôn là một thách thức, những cơ hội giao tiếp thực tế như vậy đã giúp các em tự tin hơn và có thêm động lực học tập. Không ít học sinh bày tỏ mong muốn tiếp tục học tiếng Anh để có thêm cơ hội trong tương lai, thậm chí có em còn mơ ước được đi du học hoặc du lịch nước ngoài.

Nhịp cầu kết nối giữa những nền văn hóa

Theo bà Gwen Grace, Phó hiệu trưởng Trường Farnborough College of Technology, giá trị lớn nhất của chương trình không nằm ở kiến thức chuyên môn mà ở những trải nghiệm thực tế giúp sinh viên trưởng thành và có cái nhìn cởi mở hơn về thế giới. “Chúng tôi mong muốn sinh viên bước ra khỏi lớp học truyền thống để trải nghiệm thế giới. Những trải nghiệm này giúp các em trưởng thành hơn và nhìn nhận thế giới bằng một góc nhìn rộng mở hơn”, bà cho biết.

Trong khi đó, anh Đào Khắc Việt, Giám đốc Quốc gia Projects Abroad Vietnam, cho biết chương trình được xây dựng nhằm kết hợp giữa trải nghiệm học thuật và trách nhiệm cộng đồng, giúp sinh viên quốc tế hiểu hơn về xã hội Việt Nam, đồng thời tạo cơ hội để trẻ khiếm thính được giao lưu và thể hiện bản thân.

“Chúng tôi muốn các bạn trẻ quốc tế không chỉ học về ẩm thực Việt Nam mà còn hiểu thêm về xã hội Việt Nam, đặc biệt là những nhóm đối tượng còn gặp nhiều khó khăn trong cuộc sống. Với trẻ khiếm thính, các em luôn khao khát được giao tiếp và được công nhận. Những hoạt động như thế này giúp cả hai phía cùng học hỏi từ nhau”, anh Việt chia sẻ.

Khép lại ba ngày đứng lớp, điều các sinh viên mang về không chỉ là những trải nghiệm tại Việt Nam mà còn là bài học về sự thấu hiểu, sẻ chia và kết nối. Bởi trong những lớp học đặc biệt ấy, mọi khoảng cách về ngôn ngữ, quốc tịch hay văn hóa dường như đã được thu hẹp bằng sự kiên nhẫn, đồng cảm và mong muốn học hỏi từ nhau.