Ô nhiễm môi trường ở dự án tuyến đường xã Như Xuân đi Thượng Ninh (Thanh Hóa)

Tuyến đường từ xã Như Xuân đi xã Thượng Ninh, tỉnh Thanh Hóa được kỳ vọng là trục giao thông quan trọng, mở hướng giao thương cho các địa phương trong khu vực. Tuyến đường hiện đang trong quá trình thi công, tuy nhiên thời gian thi công kéo dài đã khiến dự án phát sinh nhiều bất cập, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân, trong đó có việc ô nhiễm môi trường và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

Bụi bay trắng trời, hoàn toàn che khuất tầm nhìn và khu vực xung quanh mỗi khi xe tải chạy qua tuyến đường.

Theo ghi nhận của phóng viên, tuyến đường trên hiện đang trong quá trình thi công phần mặt đường và một vài vị trí liên quan đến hệ thống thoát nước. Tuy nhiên, trong quá trình thi công đã xảy ra tình trạng ô nhiễm, ảnh hưởng không nhỏ đến cuộc sống của không ít các hộ dân dọc hai bên tuyến.

Đặc biệt, mỗi khi có xe tải lớn chạy qua là bụi từ mặt đường lại cuốn lên bay trắng trời, phủ kín khu vực xung quanh rồi ập vào nhà dân dọc hai bên đường. Bụi cũng khiến tầm nhìn của người điều khiển phương tiện tham gia giao thông trên tuyến bị che khuất, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông. Bụi còn bám, phủ những hàng cây xanh dọc hai bên đường và biến nó thành màu xám trắng, trông giống như bức tường quét vôi lỗ chỗ.

Người dân điều khiển xe máy đi ra từ "biển bụi", tầm nhìn bị che khuất, nguy cơ mất an toàn giao thông.

Để ngăn bụi tràn vào nhà, không ít hộ dân đã mua lưới về căng nhưng giải pháp của họ cũng chỉ ngăn được một phần không đáng kể. Bà Năm, người dân sinh sống ngay bên đường tại thôn Trung Thành, xã Như Xuân bức xúc phản ánh với phóng viên: “Bụi lắm! Ngày nào cũng dọn, ngày nào cũng quét, bụi phả vào nhà không thở được! Mấy đứa cháu nhỏ đã ho vì bụi. Lúc nào chúng tôi cũng phải đóng kín cửa, không dám ra ngoài”. Bà Năm còn cho biết thêm, đơn vị thi công có tưới nước nhưng tưới ít lắm, chỉ tưới rớt tí thôi và tưới được một lượt đi duy nhất trong ngày mà không thấy tưới lượt về.

Người dân dùng lưới ngăn bụi bay vào nhà.

Một người dân khác cũng sinh sống ngay tuyến đường và cùng xóm với bà Năm cho hay: “Bụi lắm các chú à. Nhà không dám mở cửa, đóng cửa cả ngày cả đêm luôn, lau cũng không được, chỉ được có tí thôi, xe đi qua lại bụi, lại bay vào nhà. Trong nhà người thì ho, người thì hắt xì hơi”. Được biết, người dân thôn Thấng Sơn, xã Như Xuân cũng đã từng nhiều lần kiến nghị, đề xuất phương án đảm bảo môi trường trong thi công cũng như phương án đẩy nhanh tiến độ. Sau đó, đơn vị thi công đã khắc phục “ổ voi, ổ gà” bằng việc san gạt, đổ đá mạt. Dù vậy, tình trạng ô nhiễm môi trường vẫn không được cải thiện.

Dự án đường giao thông từ nội thị Yên Cát theo quy hoạch đi xã Cát Vân, huyện Như Xuân, tỉnh Thanh Hóa (nay là tuyến đường từ xã Như Xuân đi xã Thượng Ninh) có tổng mức đầu tư 90 tỷ đồng; chiều dài tuyến gần 10km thiết kế theo tiêu chuẩn đường cấp III miền núi, nền đường rộng 9m, trong đó mặt đường rộng 6m. Trước đây, chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Như Xuân (nay được chuyển giao về UBND xã Như Xuân); nhà thầu là Công ty Cổ phần IDI và Công ty Công trình giao thông I Thanh Hóa.

Bụi biến hàng rào cây xanh bên đường thành bức tường xám trắng.

Ông Lê Bình Dương, Trưởng phòng Kinh tế xã Như Xuân, cho biết: "Chủ đầu tư đã làm việc với các nhà thầu là Công ty Cổ phần IDI và Công ty Công trình giao thông I Thanh Hóa đề nghị tập trung máy móc, nhân công, đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

Theo quy định tại Điều 3 Thông tư 02/2018/TT-BXD, trách nhiệm của chủ dự án trong công tác bảo vệ môi trường như sau:

Lập kế hoạch quản lý và bảo vệ môi trường trên cơ sở chương trình quản lý môi trường trong báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt hoặc kế hoạch bảo vệ môi trường đã được cấp có thẩm quyền xác nhận.

Bố trí nhân sự phụ trách về môi trường theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường để kiểm tra, giám sát nhà thầu thực hiện kế hoạch quản lý và bảo vệ môi trường và các quy định về bảo vệ môi trường trong thi công xây dựng; Bố trí đầy đủ kinh phí để thực hiện kế hoạch quản lý và bảo vệ môi trường trong quá trình thi công xây dựng.

Tổ chức kiểm tra, giám sát các nhà thầu tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường trong thi công xây dựng công trình; Đình chỉ thi công và yêu cầu nhà thầu khắc phục để đảm bảo yêu cầu về bảo vệ môi trường khi phát hiện nhà thầu vi phạm nghiêm trọng các quy định về bảo vệ môi trường trong thi công xây dựng công trình hoặc có nguy cơ xảy ra sự cố môi trường nghiêm trọng.

Phối hợp với nhà thầu thi công xây dựng công trình xử lý, khắc phục khi xảy ra ô nhiễm, sự cố môi trường, kịp thời báo cáo, phối hợp với cơ quan có thẩm quyền để giải quyết ô nhiễm, sự cố môi trường nghiêm trọng và các vấn đề phát sinh.

Điều 4 Thông tư 02/2018/TT-BXD cũng quy định trách nhiệm của nhà thầu thi công xây dựng như sau:

Thực hiện kế hoạch quản lý và bảo vệ môi trường và các quy định về bảo vệ môi trường trong quá trình thi công gói thầu; Bố trí nhân sự phụ trách về môi trường theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường để thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường theo Báo cáo đánh giá tác động môi trường hoặc kế hoạch bảo vệ môi trường của dự án.

Xây dựng và thực hiện nội quy, quy định về bảo vệ môi trường trong thi công xây dựng công trình; Tổ chức tập huấn, phổ biến hướng dẫn các nội quy, quy trình, biện pháp bảo vệ môi trường cho cán bộ, công nhân, người lao động và các đối tượng có liên quan trên công trường.

Dừng thi công xây dựng công trình khi phát hiện nguy cơ xảy ra ô nhiễm, sự cố môi trường nghiêm trọng và có biện pháp khắc phục để đảm bảo tuân thủ các yêu cầu về bảo vệ môi trường trước khi tiếp tục thi công; Thực hiện các nội dung khác theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.

Đình Đông