Oanh tạc cơ B-2 Spirit hoạt động thế nào: Bí mật phía sau 'đôi cánh ma'

Nhìn từ xa, oanh tạc cơ B-2 Spirit giống một chiếc boomerang khổng lồ đang bay trên bầu trời. Không thân máy bay rõ rệt, không đuôi đứng như những oanh tạc cơ truyền thống, B-2 gần như chỉ gồm một đôi cánh màu xám đen.

Nhưng chính hình dáng khác thường đó lại là một phần quan trọng trong công nghệ tàng hình của máy bay.

Oanh tạc cơ B-2 có sải cánh 52,12 m, dài 20,9 m và sử dụng 4 động cơ General Electric F118-GE-100.

Máy bay có tải trọng tối đa khoảng 27,2 tấn và tầm bay không tiếp nhiên liệu khoảng 9.600 km. Không quân Mỹ xếp B-2 vào nhóm oanh tạc cơ hạng nặng đa nhiệm, có khả năng mang cả vũ khí thông thường và hạt nhân.

Nhưng hình dáng chỉ là một phần. B-2 còn sử dụng vật liệu composite và lớp phủ đặc biệt để giảm khả năng phản xạ sóng radar.

Composite cũng giúp tạo ra một cấu trúc nhẹ nhưng đủ chắc chắn cho một máy bay có kích thước rất lớn. Không quân Mỹ cho biết thiết kế cánh bay, vật liệu composite và các lớp phủ đặc biệt đều góp phần tạo nên khả năng tàng hình của B-2.

Một chi tiết khác nằm ở khu vực động cơ. 4 động cơ F118 được bố trí bên trong thân máy bay thay vì để lộ hoàn toàn dưới cánh.

Cách bố trí này góp phần giảm tín hiệu có thể bị phát hiện, trong khi phần cửa hút khí và các đường nét trên thân cũng được thiết kế phù hợp với yêu cầu giảm khả năng quan sát.

Tàng hình của B-2 cũng không chỉ nhằm giảm tín hiệu radar. Không quân Mỹ cho biết khả năng quan sát thấp của máy bay là kết quả tổng hợp của việc giảm tín hiệu radar, hồng ngoại, âm thanh, điện từ và thị giác.

Nói cách khác, B-2 không đơn giản là một chiếc máy bay “ít phản xạ radar” mà là một hệ thống được thiết kế để giảm nhiều dấu hiệu có thể giúp đối phương phát hiện và theo dõi nó.

Để điều khiển một thiết kế cánh bay lớn như vậy, B-2 cần hệ thống điều khiển bay điện tử. Máy tính liên tục hỗ trợ phi công duy trì trạng thái bay ổn định và điều khiển một chiếc máy bay không có cấu hình đuôi truyền thống.

Đây là một trong những yếu tố khiến thiết kế cánh bay có thể được đưa từ ý tưởng thử nghiệm thành một oanh tạc cơ hoạt động thực tế.

Một yếu tố ít được chú ý nhưng đặc biệt quan trọng là bảo dưỡng. Khả năng tàng hình không phải đặc tính có được một lần rồi giữ nguyên trong suốt vòng đời máy bay.

Các kỹ thuật viên phải thường xuyên kiểm tra bề mặt, xử lý những vết xước, hư hỏng và duy trì lớp vật liệu giảm tín hiệu.

Không quân Mỹ từng mô tả việc bảo đảm đặc tính tàng hình của B-2 là một quy trình phức tạp và đòi hỏi máy bay phải được duy trì ở trạng thái gần như hoàn hảo.

Vì vậy, gọi B-2 là “oanh tạc cơ vô hình” chỉ là cách nói dễ hình dung. Trên thực tế, tàng hình không đồng nghĩa với vô hình. B-2 vẫn có thể bị phát hiện trong những điều kiện nhất định.

Mục tiêu của công nghệ tàng hình là làm giảm tín hiệu của máy bay và khiến quá trình phát hiện, theo dõi, nhận dạng và đánh chặn trở nên khó khăn hơn. Không quân Mỹ cũng thừa nhận nhiều chi tiết về công nghệ giảm khả năng quan sát của B-2 vẫn được giữ bí mật.

Đó chính là bí mật lớn nhất phía sau “đôi cánh ma”. Sức mạnh của B-2 không nằm ở một công nghệ duy nhất mà ở cách hàng loạt giải pháp được kết hợp thành một chỉnh thể..

Hình dáng, vật liệu, lớp phủ, động cơ, hệ thống điều khiển và khả năng giảm nhiều loại tín hiệu cùng tạo nên một oanh tạc cơ có khả năng hoạt động trong môi trường mà những máy bay thông thường khó tiếp cận.