Ông Trump dọa 'san phẳng' Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump trả lời báo giới bên lề hội nghị thượng đỉnh NATO tại Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ, ngày 8/7. Ảnh: Reuters.

Ngày 10/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo trên Truth Social: "1.000 tên lửa đã được nạp đạn, khóa mục tiêu và chĩa thẳng vào Cộng hòa Hồi giáo Iran. Hàng nghìn quả khác sẽ lập tức được triển khai nếu chính phủ Iran thực hiện những lời đe dọa ám sát đương kim Tổng thống Mỹ, trong trường hợp này là TÔI!".

"Các mệnh lệnh đã được ban hành và quân đội Mỹ sẵn sàng, quyết tâm và đủ năng lực để san phẳng, phá hủy hoàn toàn mọi khu vực của Iran trong thời hạn một năm, có thể gia hạn", ông cảnh báo.

Truyền thông Mỹ đưa tin rằng đầu tuần này, Israel đã cảnh báo Washington về một âm mưu mới của Iran nhằm ám sát ông Trump.

Các nguồn tin từ CNN cho biết, thông tin tình báo mới từ Israel mô tả một kế hoạch đang được triển khai với các chi tiết cụ thể. Tờ Wall Street Journal cũng xác nhận đây là mối đe dọa mới.

Động thái này đã khiến Cơ quan Mật vụ Mỹ đề nghị ông Trump đổi máy bay khi rời hội nghị thượng đỉnh NATO tại Thổ Nhĩ Kỳ vào đầu tuần.

Đáp lại sức ép ngày càng gia tăng từ Washington, trưởng đoàn đàm phán kiêm Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf tuyên bố Tehran sẽ không bao giờ đầu hàng Mỹ. Ông nhấn mạnh Iran sẵn sàng tự vệ nếu Washington rút khỏi bản ghi nhớ do Pakistan làm trung gian.

“Chúng tôi chưa bao giờ ngừng chuẩn bị bảo vệ đất nước. Nếu vào bất kỳ thời điểm nào người Mỹ phản bội thỏa thuận, chúng tôi sẵn sàng tiến hành phòng vệ toàn diện”, ông Ghalibaf nói.

Các bên trung gian nỗ lực cứu vãn đối thoại Mỹ - Iran

Bất chấp việc hai bên liên tục đưa ra tối hậu thư và Mỹ mở nhiều đợt không kích nhằm vào 5 tỉnh của Iran, các cuộc đàm phán ngoại giao mang tính quyết định vẫn đang âm thầm diễn ra. Các nhà trung gian Qatar đã tới Tehran, theo Al Jazeera.

Mỹ không kích gần 90 mục tiêu quân sự tại Iran Ngày 8/7, CENTCOM công bố video các cuộc không kích mới đã nhắm vào hệ thống phòng không, kho tên lửa, máy bay không người lái và hạ tầng quân sự dọc bờ biển Iran.

Theo hãng thông tấn Tasnim, Bộ trưởng Ngoại giao Abbas Araghchi hiện có mặt tại thủ đô Muscat (Oman) để thảo luận về an ninh tại Eo biển Hormuz chiến lược.

Cùng lúc đó, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif đã điện đàm với Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian để bày tỏ "quan ngại sâu sắc" trước tình trạng leo thang gần đây, đồng thời hối thúc cả Iran và Mỹ kiềm chế.

Từ Tehran, phóng viên Mahmoud Abdelwahed của Al Jazeera cho biết: "Một loạt hoạt động ngoại giao đang được triển khai nhằm cứu vãn các vòng đàm phán bế tắc. Tuy nhiên, giới chức Iran vẫn hết sức hoài nghi về Mỹ, đặc biệt là sau đợt không kích mới nhất và những tuyên bố từ Tổng thống Trump".

Trong khi đó, từ Washington D.C., phóng viên Kimberly Halkett của Al Jazeera đưa tin: "Mỹ nhấn mạnh điều kiện tiên quyết cho bất kỳ thỏa thuận nào là Iran phải chấp nhận các giới hạn và giao nộp vật liệu hạt nhân.

Washington bi quan về thỏa thuận hạt nhân với Tehran

Thế nhưng tờ Wall Street Journal ngày 10/7 dẫn lời các quan chức cấp cao Mỹ cho rằng chính quyền Tổng thống Trump nhận định khả năng đạt được thỏa thuận hạt nhân với Iran đang ngày càng mong manh.

Giới chức Mỹ yêu cầu Tehran phải tuyên bố mở cửa trở lại Eo biển Hormuz và chấm dứt các vụ nổ súng nhằm vào tàu thuyền. Một quan chức cảnh báo Iran sẽ đối mặt với hậu quả nghiêm trọng nếu không đưa ra cam kết này trước ngày 11/7.

Những tuyên bố trên làm dấy lên nghi vấn về việc liệu Tổng thống Trump có đang chuẩn bị cho một sự thay đổi chiến lược lớn sau khi tuyên bố lệnh ngừng bắn Mỹ - Iran đã chấm dứt hay không.

Theo Wall Street Journal, các lựa chọn của nhà lãnh đạo Mỹ đang xem xét bao gồm: nối lại chiến dịch quân sự quy mô lớn nhằm ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, chấp nhận một thỏa thuận không đáp ứng đầy đủ các yêu cầu, hoặc rút lui hoàn toàn khỏi cuộc xung đột. Tuy nhiên, nếu rút lui, quyền kiểm soát Eo biển Hormuz sẽ trở thành câu hỏi bị bỏ ngỏ.

Các quan chức cấp cao Mỹ cho rằng nếu Iran không tuân thủ bản ghi nhớ - vốn mang lại lợi ích tài chính cho Tehran để đổi lấy việc mở lại Eo biển Hormuz - thì gần như không còn hy vọng đạt được thỏa thuận hạt nhân cuối cùng.

Thỏa thuận hạt nhân cuối cùng đó bao gồm các điều khoản về xử lý kho vật liệu hạt nhân và áp đặt các giới hạn lâu dài đối với chương trình hạt nhân của Iran.

Mặc dù Iran gần đây thừa nhận với Mỹ rằng vụ nổ súng vào tàu thương mại là "một sai lầm" và mong muốn tiếp tục đàm phán, giới chức Mỹ khẳng định thỏa thuận sẽ bất khả thi nếu Tehran không chuyển giao quyền kiểm soát lượng uranium làm giàu tại các cơ sở ngầm cho Washington.

Tiến sĩ Majid Rafizadeh, nhà khoa học chính trị chuyên về chính sách đối ngoại Mỹ và Trung Đông, cho rằng dù hai bên liên tục đưa ra những tuyên bố cứng rắn và xuất hiện các vụ đụng độ lẻ tẻ, nhưng sức ép kinh tế, quân sự và chính trị trong nước khiến cả Mỹ lẫn Iran đều có nhiều động lực theo đuổi giải pháp ngoại giao.

Ảnh vệ tinh cho thấy Iran có thể khôi phục các cơ sở hạt nhân Hình ảnh vệ tinh độc quyền do CNN thu thập và phân tích, với sự phối hợp từ Viện Khoa học và An ninh Quốc tế, cho thấy các dấu hiệu Iran có thể đang nỗ lực tái thiết những cơ sở hạt nhân.