Pháp mở rộng kho hạt nhân, tuyên bố thành lập nhóm chỉ đạo
Ngày 2-3, Tổng thống Emmanuel Macron tuyên bố Pháp sẽ tăng số lượng đầu đạn hạt nhân và mở rộng hợp tác răn đe với các đồng minh châu Âu, đánh dấu một trong những thay đổi quan trọng nhất trong học thuyết hạt nhân của Paris kể từ sau Chiến tranh Lạnh.
Phát biểu tại căn cứ hải quân Ile Longue - nơi đặt các tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo chiến lược của Pháp - ông Macron khẳng định việc tăng cường kho vũ khí là cần thiết để duy trì "độ tin cậy" của lực lượng răn đe trong bối cảnh môi trường an ninh quốc tế ngày càng bất ổn. Ông nhấn mạnh Pháp sẽ không công bố chi tiết số lượng đầu đạn hiện có cũng như mức tăng dự kiến, đồng thời khẳng định đây "không phải là một cuộc chạy đua vũ trang".
Theo các ước tính công khai, Pháp hiện sở hữu khoảng 300 đầu đạn hạt nhân, là cường quốc hạt nhân duy nhất của Liên minh châu Âu kể từ khi Anh rời khối năm 2020. Không giống Anh, Pháp không tham gia Nhóm Quy hoạch Hạt nhân của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), và theo Hiến pháp Pháp, quyền quyết định sử dụng vũ khí hạt nhân thuộc riêng Tổng thống. Nhà lãnh đạo Pháp cho biết Paris sẵn sàng mở rộng "răn đe tiên tiến" thông qua các cuộc tập trận chung và khả năng triển khai tạm thời máy bay mang vũ khí hạt nhân tới các nước đối tác. Ông nêu tên Đức, Ba Lan, Hà Lan, Bỉ, Hy Lạp, Thụy Điển và Đan Mạch là những quốc gia tham gia đối thoại về phối hợp chiến lược. Tuy nhiên, ông Macron nhấn mạnh mọi sáng kiến sẽ "bổ sung chứ không thay thế" sứ mệnh hạt nhân của NATO.
Cùng ngày, Pháp và Đức tuyên bố thành lập một "nhóm chỉ đạo hạt nhân" cấp cao nhằm tăng cường phối hợp về răn đe. Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho biết Berlin sẽ tham gia thường xuyên các cuộc tập trận hạt nhân của Pháp và hai nước dự kiến triển khai những bước cụ thể ngay trong năm nay, bao gồm các chuyến thăm chung tới địa điểm chiến lược và phát triển năng lực quốc phòng thông thường với các đối tác châu Âu. Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk xác nhận Warsaw đang thảo luận với Paris và một nhóm đồng minh châu Âu về chương trình răn đe tiên tiến. Trong khi đó, Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson và Thủ tướng Bỉ Bart De Wever đều bày tỏ sự ủng hộ, coi đây là bước đi bổ sung cho năng lực phòng thủ tập thể.
Động thái của Pháp diễn ra trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine kéo dài và nhiều chính phủ châu Âu đặt câu hỏi về độ tin cậy lâu dài của các bảo đảm an ninh từ Mỹ. Ông Macron cho rằng các mối đe dọa đang tiến hóa, từ sự phát triển hệ thống phòng thủ tên lửa của đối thủ đến nguy cơ phối hợp giữa các cường quốc, đòi hỏi Pháp phải củng cố năng lực răn đe. Theo Tổng thống Pháp, "nửa thế kỷ tới sẽ là kỷ nguyên hạt nhân", và Paris sẽ đóng vai trò trung tâm trong cấu trúc an ninh mới của châu Âu.
