Pháp phát triển thành công da nhân tạo, có thể cấy ghép cho bệnh nhân năm 2040
Da nhân tạo của Urgo được kỳ vọng giúp giảm sự phụ thuộc vào nguồn da tự thân, hạn chế nguy cơ nhiễm trùng; công nghệ này cũng có tiềm năng ứng dụng trong điều trị các vết thương mãn tính khó lành.

Ảnh minh họa. (Nguồn: AP)
Theo phóng viên TTXVN tại Paris, Tập đoàn dược phẩm và thiết bị y tế Urgo của Pháp vừa công bố chế tạo thành công da nhân tạo sống từ tế bào người, có khả năng bảo quản lâu dài và sẵn sàng cấy ghép.
Thành tựu này được kỳ vọng mở ra hướng điều trị mới cho bệnh nhân bỏng nặng và những người có vết thương mãn tính, với thử nghiệm lâm sàng dự kiến bắt đầu năm 2030 và mục tiêu thương mại hóa từ năm 2040.
Theo thông báo ngày 20/11, đây là kết quả của dự án Genesis, được triển khai trong 5 năm với tổng kinh phí 100 triệu euro (109 triệu USD), trong đó 22,8 triệu euro do Ngân hàng Đầu tư Công Pháp (Bpifrance) hỗ trợ. Liên minh nghiên cứu gồm Urgo, Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp (CNRS), Đại học Lyon 1, Trung tâm Nghiên cứu Tế bào gốc CECS/I-Stem, Cơ quan Máu Pháp và Tập đoàn Dassault Systèmes.
Khác với các vật liệu thay thế da thông thường, sản phẩm của Urgo được tạo thành từ tế bào sống, hướng tới tái tạo cấu trúc và các chức năng cơ bản của da người. Công nghệ chủ đạo được sử dụng là tế bào gốc đa năng cảm ứng (iPS), cho phép tái lập trình tế bào trưởng thành thành tế bào có khả năng biệt hóa thành nhiều loại tế bào khác nhau. Công nghệ này gắn với công trình nghiên cứu được trao giải Nobel Y học năm 2012.
Để chế tạo da nhân tạo, các nhà khoa học phải giải quyết 3 thách thức lớn: tạo ra và nhân rộng hàng tỷ tế bào cần thiết; tổ chức các tế bào thành cấu trúc mô hoàn chỉnh với từng loại tế bào nằm đúng vị trí; đồng thời bảo đảm sản phẩm có khả năng được cơ thể bệnh nhân tiếp nhận. Urgo cũng đã xây dựng ngân hàng tế bào đạt tiêu chuẩn dược phẩm, một điều kiện quan trọng để bảo đảm chất lượng và khả năng sản xuất quy mô lớn.
Một điểm đột phá khác là khả năng bảo quản sản phẩm. Urgo đã phát triển quy trình đông lạnh sâu ở nhiệt độ khoảng âm 150 độ C, giúp vận chuyển và lưu trữ da nhân tạo mà không làm mất các đặc tính sinh học. Sau khi rã đông, tế bào vẫn duy trì chức năng cần thiết cho việc cấy ghép. Nhờ đó, sản phẩm có thể được chế tạo trước và cung cấp ngay khi bệnh nhân cần, thay vì phải chờ nuôi cấy mô sau chấn thương.
Hiện nay, phương pháp phổ biến điều trị bỏng nặng là ghép da tự thân, tức lấy da khỏe mạnh từ một vị trí khác trên cơ thể bệnh nhân để ghép vào vùng tổn thương. Phương pháp này thường gây đau đớn, đòi hỏi thêm phẫu thuật và có thể gặp khó khăn khi bệnh nhân bị bỏng trên diện rộng, do không còn đủ vùng da lành để lấy.
Da nhân tạo của Urgo được kỳ vọng giúp giảm sự phụ thuộc vào nguồn da tự thân, hạn chế nguy cơ nhiễm trùng, đau đớn và thời gian nằm viện. Công nghệ này cũng có tiềm năng ứng dụng trong điều trị các vết thương mãn tính khó lành.
Tuy nhiên, trước khi đưa vào sử dụng, sản phẩm cần vượt qua các yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn, chất lượng và hiệu quả điều trị. Hiện Urgo có thể sản xuất khoảng 100 mẫu da nhân tạo trong phòng thí nghiệm.
Trong 3 năm tới, tập đoàn sẽ tập trung hoàn thiện quy trình sản xuất công nghiệp, xây dựng thiết bị có khả năng sản xuất số lượng lớn với chi phí hợp lý. Đáng chú ý, sản phẩm dùng trong thử nghiệm lâm sàng cũng phải được chế tạo theo quy trình công nghiệp dự kiến áp dụng khi thương mại hóa./.
