Phát hiện vùng đất miền Trung từng lạnh -8°C, tuyết phủ trắng núi rừng, cảnh sắc như Bắc Âu

Vì sao miền Trung lại có nơi lạnh đến vậy?

Nhắc đến miền Trung, nhiều người thường nghĩ đến nắng nóng gay gắt và những mùa hè khô hạn. Thế nhưng, tại vùng núi phía tây Nghệ An, từng có nơi nhiệt độ giảm sâu tới -8°C, khiến đường đi, cây cối và hoa rừng bị băng tuyết bao phủ, tạo nên khung cảnh hiếm thấy ở khu vực này.

Địa điểm đặc biệt đó là Buộc Mú, thuộc xã Na Ngoi, tỉnh Nghệ An, nằm trong khu vực Kỳ Sơn trước đây, sát biên giới Việt Nam - Lào.

Ảnh: Saigonee.

Cuối tháng 1/2016, một đợt không khí lạnh mạnh tràn xuống khiến nhiều khu vực vùng cao Nghệ An chìm trong giá rét. Theo những ghi nhận được công bố vào thời điểm đó, nhiệt độ tại khu vực Buộc Mú và vùng lân cận có lúc giảm xuống khoảng -5 đến -8°C.

Không chỉ riêng Buộc Mú, các khu vực như Na Ngoi, Mường Lống và Nậm Cắn thuộc địa bàn Kỳ Sơn cũ cũng xuất hiện băng tuyết.

Tuyết rơi trong nhiều giờ, phủ trắng đường đi, cành cây và các sườn núi. Những cây đào rừng vừa chớm nở bị băng giá bao phủ, tạo nên khung cảnh tương phản giữa sắc trắng của băng tuyết và màu hồng của hoa.

Ảnh: Saigonee.

Trong điều kiện thời tiết thông thường, miền Trung ít khi xuất hiện tuyết rơi như các vùng núi cao phía Bắc. Vì vậy, hiện tượng này từng thu hút sự chú ý của người dân và du khách. Khung cảnh núi rừng phủ trắng khiến nhiều người liên tưởng đến những khu rừng mùa đông ở Bắc Âu.

Đáng chú ý, hiện tượng băng giá tại khu vực này không chỉ xuất hiện trong những tư liệu cũ.

Đầu tháng 1/2026, Buộc Mú tiếp tục ghi nhận một đợt rét mạnh. Theo thông tin được báo chí phản ánh, sáng 9/1, nhiệt độ tại đây có thời điểm giảm xuống khoảng -4 đến -5°C, khiến mặt đất, cành cây và nhiều khu vực núi cao xuất hiện lớp băng giá.

Dù không phải đợt nào nhiệt độ xuống thấp cũng có tuyết rơi, những lần băng giá xuất hiện vẫn cho thấy sự khắc nghiệt của mùa đông tại vùng núi cao Nghệ An.

Đó là khu vực Buộc Mú, xã Na Ngoi, tỉnh Nghệ An, thuộc vùng Kỳ Sơn cũ và nằm sát biên giới Việt Nam - Lào. (Ảnh: Môi trường Xây dựng)

Khả năng xuất hiện băng thường tập trung vào các đợt rét đậm, rét hại mạnh trong khoảng tháng 12 đến tháng 2. (Ảnh: Vntrip)

Buộc Mú nằm ở phía tây Nghệ An, thuộc khu vực miền núi Trường Sơn và gần biên giới Việt Nam - Lào. Địa hình cao khiến nhiệt độ tại đây có thể thấp hơn đáng kể so với các khu vực đồng bằng và ven biển.

Ở vùng lân cận còn có đỉnh Puxailaileng, cao khoảng 2.700 m, thuộc nhóm những đỉnh núi cao nổi bật của khu vực Bắc Trường Sơn.

Khi các đợt không khí lạnh mạnh tràn xuống, nhiệt độ tại những khu vực có độ cao lớn có thể giảm xuống dưới 0°C. Nếu điều kiện độ ẩm và thời tiết phù hợp, hơi nước có thể đóng băng trên cành cây, ngọn cỏ và mặt đất.

Tuy nhiên, cần phân biệt giữa băng giá và tuyết. Băng giá hình thành khi nước hoặc hơi nước đóng băng trên bề mặt vật thể, trong khi tuyết là các tinh thể băng hình thành trong khí quyển và rơi xuống mặt đất. Vì vậy, không phải mọi đợt rét sâu ở Buộc Mú đều tạo ra tuyết rơi.

Tuyết rơi liên tục trong nhiều giờ, phủ kín đường đi và cây cối. (Ảnh: Vntrip)

Băng giá phủ kín cây cối khi nhiệt độ xuống thấp. Ảnh: B. Phòng

Không có tuyết, Buộc Mú vẫn hấp dẫn với biển mây

Băng tuyết là hiện tượng hiếm gặp và khó dự đoán chính xác. Nhưng ngay cả khi nhiệt độ không xuống dưới 0°C, vùng núi này vẫn có sức hút riêng nhờ cảnh quan thiên nhiên và những biển mây xuất hiện vào thời điểm thích hợp.

Khi thời tiết thuận lợi, những lớp mây trắng có thể bao phủ các thung lũng, len qua sườn núi và tạo cảm giác các đỉnh núi nổi lên giữa biển mây rộng lớn. Đây cũng là lý do Buộc Mú được nhắc đến như một điểm săn mây đáng chú ý của miền Tây xứ Nghệ.

Theo các thông tin du lịch từng được đăng tải, khu vực này cách trung tâm Vinh khoảng 250 km, tùy tuyến đường và điểm đến cụ thể. Hành trình chủ yếu đi về phía tây Nghệ An, càng gần vùng núi cao càng có nhiều đoạn đường đèo dốc.

Ngay cả khi nhiệt độ không xuống âm, Buộc Mú vẫn có một cảnh quan đáng chú ý khác là biển mây. (Ảnh: Checkin Nghệ An)

Với quãng đường tương đối dài, du khách nên dành ít nhất 2 ngày 1 đêm hoặc 3 ngày 2 đêm để chủ động thời gian di chuyển và khám phá.

Nếu muốn kết hợp săn mây, tìm hiểu văn hóa bản địa và nghỉ dưỡng giữa vùng núi cao, du khách có thể cân nhắc ghé thăm Mường Lống.

Khác với Na Ngoi, xã Mường Lống vẫn giữ tên gọi hành chính sau đợt sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã năm 2025. Khu vực này nằm ở độ cao lớn, có khí hậu mát mẻ, thường xuất hiện sương mù và mây thấp.

Tháng 7/2025, Mường Lống được UBND tỉnh Nghệ An công nhận là điểm du lịch cộng đồng. Du khách đến đây có thể đi bộ khám phá bản làng, tìm hiểu đời sống của đồng bào dân tộc Mông và Khơ Mú, trải nghiệm ẩm thực địa phương hoặc nghỉ tại các cơ sở lưu trú cộng đồng.

So với hành trình tiến sâu vào khu vực biên giới Buộc Mú, Mường Lống có thể là lựa chọn thuận tiện hơn cho những người muốn kết hợp nghỉ ngơi và khám phá văn hóa vùng cao.

Ngoài mùa đông, nơi đây còn có sức hút vào mùa xuân và mùa hoa, khi cảnh quan núi rừng chuyển sắc, những vườn mận và bản làng tạo nên không gian yên bình.

Du khách có thể đi bộ quanh các bản làng, săn mây ở khu vực cổng trời, tìm hiểu đời sống của cộng đồng người Mông và Khơ Mú hoặc nghỉ tại các cơ sở lưu trú cộng đồng. (Ảnh: Tạp chí Nông nghiệp Hữu cơ Việt Nam)

Thời điểm nào thích hợp để săn băng giá?

Khả năng xuất hiện băng giá tại các vùng núi cao Nghệ An thường tăng trong những đợt rét đậm, rét hại, đặc biệt vào khoảng tháng 12 đến tháng 2. Tuy nhiên, đây chỉ là khoảng thời gian tham khảo, không bảo đảm băng tuyết sẽ xuất hiện trong mọi năm.

Trước chuyến đi, du khách nên theo dõi dự báo thời tiết tại Na Ngoi và các xã vùng cao phía tây Nghệ An, thay vì chỉ căn cứ vào nhiệt độ tại thành phố Vinh. Khi có dự báo rét sâu, cần liên hệ người dân hoặc cơ sở lưu trú địa phương để cập nhật tình trạng đường sá và khả năng xuất hiện băng giá.

Do nằm gần khu vực biên giới, việc di chuyển đến Buộc Mú cũng cần được chuẩn bị kỹ. Du khách nên tìm hiểu trước các quy định tiếp cận khu vực biên giới, không tự ý đi vào đường hạn chế hoặc khu vực kiểm soát khi chưa được phép.

Nếu đi vào mùa đông, cần chuẩn bị áo giữ nhiệt, áo khoác chắn gió, mũ len, găng tay và giày có độ bám tốt. Đường núi có thể trơn trượt khi xuất hiện băng, trong khi sương mù dày làm giảm tầm nhìn, gây nguy hiểm cho người điều khiển xe máy và ô tô.

Các vườn mận và khung cảnh bản làng giữa núi cao tạo nên một trải nghiệm nhẹ nhàng hơn nhiều so với hành trình săn băng giá. (Ảnh: Vntrip)

Bên cạnh cảnh quan thiên nhiên, ẩm thực địa phương cũng là một phần trải nghiệm đáng chú ý khi khám phá vùng núi phía tây Nghệ An.

Du khách có thể tìm hiểu và thưởng thức những món ăn như gà bản, thịt nướng, cá suối, rau rừng và xôi nếp, tùy theo thực đơn của từng cơ sở lưu trú. Nếu đi theo nhóm đông, nên liên hệ đặt phòng và bữa ăn trước vì dịch vụ tại các vùng núi xa trung tâm chưa phong phú như những điểm du lịch lớn.

Từ đợt rét xuống khoảng -8°C năm 2016 đến hiện tượng băng giá được ghi nhận đầu năm 2026, Buộc Mú cho thấy miền Trung không chỉ có nắng nóng mà còn sở hữu những vùng núi có mùa đông khắc nghiệt.

Khi thời tiết hội đủ điều kiện, cảnh quan nơi đây có thể khoác lên mình màu trắng hiếm gặp, gợi liên tưởng đến những khu rừng mùa đông ở Bắc Âu. Còn trong những ngày không có băng tuyết, núi rừng, biển mây và đời sống bản địa vẫn là những lý do để du khách tìm đến vùng đất phía tây Nghệ An.