Phụ huynh kiến nghị gỡ vướng quy định Ban đại diện, Bộ Giáo dục nói gì?

Nhiều vướng mắc thực tiễn từ quy định cấm thu, quản lý tiền hỗ trợ

Bộ GD&ĐT cho biết nhận được phản ánh, kiến nghị của công dân V.T.M.T liên quan đến việc thực hiện Thông tư số 81/2026/TT-BGDĐT ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh.

Trong văn bản gửi Bộ GD&ĐT, công dân đề nghị hướng dẫn việc tổ chức các hoạt động tập thể, mua sắm hàng hóa, dịch vụ phục vụ học sinh khi mức độ tham gia hỗ trợ của cha mẹ học sinh khác nhau; đồng thời làm rõ trách nhiệm của Ban đại diện cha mẹ học sinh và cơ sở giáo dục.

Cụ thể, phản ánh nêu rõ quy định Ban đại diện cha mẹ học sinh không được thu, tiếp nhận hoặc quản lý tiền hỗ trợ có thể gây khó khăn cho các hoạt động nhỏ nhưng có nhiều phụ huynh cùng tham gia (như tổ chức Trung thu, sinh nhật, liên hoan...). Nếu hàng chục phụ huynh phải tự chuyển tiền trực tiếp cho bên cung cấp dịch vụ sẽ phát sinh nhiều giao dịch; nhưng nếu nhờ một người nhận tiền để thanh toán hộ thì lại có thể bị coi là thu, tiếp nhận hoặc quản lý tiền hỗ trợ.

Công dân cũng đề nghị làm rõ sự khác biệt giữa tiền hỗ trợ hoạt động của Ban đại diện với tiền mua chung hàng hóa, dịch vụ cho chính con mình. Đồng thời, đề nghị hướng dẫn xử lý tình huống tự nguyện và tâm lý công bằng: Khi nguồn hỗ trợ không đủ chi trả cho toàn bộ lớp, nếu dùng tiền của người tham gia mua quà cho cả lớp thì người đóng phải gánh thêm chi phí; nhưng nếu chỉ mua cho học sinh có cha mẹ tham gia hỗ trợ thì lại phát sinh nguy cơ phân biệt đối xử.

Hỗ trợ dựa trên tự nguyện, cấm phân biệt đối xử với học sinh

Về các nội dung phản ánh, kiến nghị của công dân, Bộ GD&ĐT đã có văn bản trả lời, làm rõ các nguyên tắc và quy định triển khai:

Phụ huynh kiến nghị làm rõ cơ chế thanh toán các hoạt động tập thể và trách nhiệm giữa nhà trường với Ban đại diện cha mẹ học sinh. Ảnh minh họa AI

Về việc hỗ trợ tổ chức các hoạt động cho học sinh: Theo Điều 3 và Điều 17 của Điều lệ, hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh phải bảo đảm nguyên tắc tự nguyện, dân chủ, công khai, minh bạch, đúng nhiệm vụ, quyền hạn. Khoản 3 Điều 17 quy định cha mẹ học sinh tự nguyện quyết định việc hỗ trợ thông qua hình thức cung cấp trực tiếp hàng hóa, dịch vụ hoặc thanh toán trực tiếp cho bên cung cấp; Ban đại diện không thu, tiếp nhận hoặc quản lý tiền hỗ trợ.

Ban đại diện không ấn định, phân bổ mức hỗ trợ, không xác định mức hỗ trợ bình quân, mức hỗ trợ tối thiểu, thời hạn hỗ trợ hoặc lập danh sách cha mẹ học sinh phải hỗ trợ (Khoản 4 Điều 17). Việc hỗ trợ phải xuất phát từ sự tự nguyện, phù hợp với điều kiện và nguyện vọng của từng gia đình, không được chuyển thành nghĩa vụ tài chính bắt buộc. Trường hợp nguồn hỗ trợ không đáp ứng nhu cầu, Ban đại diện phối hợp với cơ sở giáo dục điều chỉnh nội dung, quy mô hoặc phương thức thực hiện theo Khoản 5 Điều 17.

Về việc thanh toán trực tiếp và xử lý tình huống phát sinh: Quy định thanh toán trực tiếp nhằm phòng ngừa việc thu, quản lý tiền sai quy định. Trường hợp cha mẹ học sinh tự nguyện mua hàng hóa, dịch vụ hoặc thỏa thuận thanh toán với bên cung cấp, việc thực hiện thuộc quan hệ giữa các bên theo quy định pháp luật. Không được sử dụng hình thức thỏa thuận, thu hộ hoặc thanh toán hộ để tổ chức việc thu, tiếp nhận, quản lý tiền hỗ trợ thay cho Ban đại diện. Đối với hoạt động không bảo đảm đủ điều kiện tổ chức, cần xem xét điều chỉnh quy mô, phương thức thực hiện hoặc lựa chọn hình thức phù hợp; không yêu cầu cha mẹ học sinh phải đóng góp để bù đắp phần kinh phí còn thiếu.

Về trách nhiệm phối hợp và bảo đảm quyền lợi học sinh: Theo Điều 11, Điều 13, Điều 14 và Điều 15 của Điều lệ, Ban đại diện cha mẹ học sinh có trách nhiệm phối hợp với cơ sở giáo dục trong chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục học sinh; không thay thế trách nhiệm quản lý, tổ chức hoạt động giáo dục của cơ sở giáo dục. Mọi hoạt động có học sinh tham gia phải bảo đảm an toàn, phù hợp với độ tuổi, điều kiện thực tế. Tuyệt đối không được phân biệt đối xử hoặc gây bất lợi đối với học sinh vì cha mẹ học sinh không tham gia hỗ trợ hoạt động của Ban đại diện.

Bộ GD&ĐT ghi nhận kiến nghị về việc tăng cường hướng dẫn, tuyên truyền nhằm tạo sự thống nhất trong triển khai; bảo đảm nguyên tắc tự nguyện, công khai, minh bạch, phòng ngừa lạm thu và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của học sinh.