Pù Luông – Nơi bản sắc đánh thức tiềm năng, du lịch xanh định vị điểm đến
Giữa đại ngàn xứ Thanh, Pù Luông hấp dẫn du khách bởi những thung lũng xanh, ruộng bậc thang uốn lượn, bản làng nép mình bên sườn núi và đời sống văn hóa đặc sắc của đồng bào các dân tộc. Không chỉ sở hữu lợi thế về cảnh quan, nơi đây còn có sức hút từ những giá trị văn hóa bản địa được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Khai thác tiềm năng gắn với bảo tồn bản sắc, phát triển du lịch xanh và tạo sinh kế cho người dân đang mở ra hướng đi bền vững cho điểm đến này.
Pù Luông sở hữu vẻ đẹp hài hòa giữa núi rừng, những thửa ruộng bậc thang và các bản làng mang đậm kiến trúc truyền thống. Bên cạnh cảnh quan, sức hấp dẫn của vùng đất còn được tạo nên từ đời sống văn hóa phong phú với điệu khặp Thái, điệu xường, tiếng khèn bè, tiếng khua luống, nghề dệt thổ cẩm, ẩm thực và phong tục tập quán được lưu truyền qua nhiều thế hệ.
ĐÁNH THỨC VẺ ĐẸP TỪ THIÊN NHIÊN VÀ CHIỀU SÂU VĂN HÓA
Đây chính là lợi thế khác biệt trong bối cảnh du khách ngày càng quan tâm đến những hành trình trải nghiệm thiên nhiên, tìm hiểu văn hóa bản địa và nghỉ dưỡng theo hướng xanh, có trách nhiệm.
Tối 16/11/2026, Ngày hội Du lịch cộng đồng Pù Luông năm 2026 được khai mạc tại sân vận động khu Leo, thôn Đôn, xã Pù Luông với chủ đề “Kết nối cộng đồng - Lan tỏa bản sắc - Kiến tạo điểm đến xanh”. Tham dự sự kiện có Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Tô Anh Dũng, cùng đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, địa phương, doanh nghiệp du lịch và đông đảo Nhân dân, du khách trong nước, quốc tế.
Một trong những điểm nhấn của ngày hội là hoạt động ra mắt Bộ nhận diện du lịch Pù Luông, góp phần xây dựng hình ảnh điểm đến thống nhất, chuyên nghiệp và mang bản sắc riêng.
Diễn ra từ ngày 16 đến 18/11, ngày hội còn tổ chức nhiều hoạt động như phiên chợ truyền thống, trình diễn trang phục dân tộc, giới thiệu sản phẩm địa phương, trò chơi dân gian và chương trình nghệ thuật “Sắc màu Pù Luông”.
Tại sự kiện, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Tô Anh Dũng cùng du khách tham quan các gian hàng, tìm hiểu sản phẩm đan lát, dệt thổ cẩm, nông sản và trải nghiệm nhạc cụ truyền thống. Qua đó, góp phần quảng bá hình ảnh Pù Luông thân thiện, giàu bản sắc và giàu tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng.

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Tô Anh Dũng tham quan không gian trưng bày sản phẩm địa phương. Ảnh: Minh Hiếu
Không chỉ là hoạt động quảng bá, ngày hội còn truyền tải thông điệp phát triển du lịch bền vững, trong đó người dân là chủ thể gìn giữ văn hóa, trực tiếp tham gia cung cấp dịch vụ và thụ hưởng thành quả từ du lịch.
KHI NGƯỜI DÂN TRỞ THÀNH ĐẠI SỨ, BẢN LÀNG TRỞ THÀNH SẢN PHẨM DU LỊCH
Để tạo sức hút lâu dài, du lịch Pù Luông cần chuyển từ khai thác cảnh quan đơn thuần sang phát triển những sản phẩm có chiều sâu trải nghiệm. Một nếp nhà sàn truyền thống, khung cửi dệt thổ cẩm, món ăn bản địa hay điệu múa dân gian đều có thể trở thành sản phẩm du lịch đặc sắc nếu được tổ chức và khai thác phù hợp.
Địa phương đang chú trọng cải thiện hạ tầng, bảo đảm an ninh, an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường; khuyến khích người dân phát triển homestay, dịch vụ ẩm thực, sản phẩm thủ công, sản phẩm OCOP và các hoạt động trải nghiệm văn hóa. Cùng với đó là nâng cao kỹ năng, kiến thức làm du lịch cho cộng đồng, từng bước chuyên nghiệp hóa dịch vụ nhưng vẫn giữ được nét chân thực vốn có.
Mô hình du lịch cộng đồng tại bản Năng Cát, xã Linh Sơn là một minh chứng. Nằm dưới chân núi Chí Linh, bản hấp dẫn bởi cảnh quan núi rừng, thác Ma Hao cùng những nếp nhà sàn và không gian văn hóa của đồng bào Thái. Toàn bản có 124 hộ dân, trong đó 122 hộ sinh sống trong nhà sàn. Nhiều giá trị văn hóa như tiếng nói, trang phục, lễ hội Chá Mùn, Chá Một, múa xòe, khua luống, nhảy sạp vẫn được gìn giữ.
Từ lợi thế đó, người dân từng bước phát triển dịch vụ lưu trú, ăn uống và trải nghiệm văn hóa. Hiện bản có 10 hộ kinh doanh homestay, sức chứa trên 300 khách. Từ đầu năm 2026 đến nay, Năng Cát đón gần 30.000 lượt khách tham quan, trải nghiệm, tạo việc làm cho hàng chục lao động địa phương với thu nhập khoảng 4-5 triệu đồng/người/tháng.

Hiện nay, bản Năng Cát có 10 hộ gia đình tham gia làm homestay phục vụ khách du lịch, với sức chứa khoảng trên 300 khách lưu trú. Ảnh: Hoài Anh
Đáng chú ý, du lịch còn mở rộng đầu ra cho nông sản, ẩm thực và sản phẩm truyền thống. Phiên chợ đêm vùng cao được duy trì vào tối thứ bảy hằng tuần trở thành không gian giới thiệu hàng hóa, giao lưu cộng đồng. Việc thành lập Câu lạc bộ “Phát triển du lịch sinh thái cộng đồng bản Năng Cát” và tổ chức tập huấn kỹ năng phục vụ cũng góp phần nâng cao năng lực làm du lịch của người dân.
Thực tế cho thấy, khi văn hóa và cảnh quan trở thành nguồn lực tạo sinh kế, cộng đồng sẽ có thêm động lực bảo tồn nhà sàn, nghề truyền thống, lễ hội và môi trường sinh thái. Đây cũng là nền tảng để du lịch cộng đồng phát triển lâu dài thay vì chỉ khai thác những lợi thế sẵn có trong ngắn hạn.
LIÊN KẾT ĐỂ VƯƠN XA, GÌN GIỮ ĐỂ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG
Dù sở hữu nhiều lợi thế, tiềm năng du lịch Pù Luông vẫn chưa được khai thác tương xứng. Sản phẩm cần tiếp tục đa dạng hóa, chất lượng dịch vụ cần nâng cao, trong khi sự liên kết giữa các điểm đến, cơ sở kinh doanh và doanh nghiệp lữ hành còn cần được tăng cường.
Trong khuôn khổ Ngày hội Du lịch cộng đồng Pù Luông năm 2026, đoàn Hiệp hội Du lịch và doanh nghiệp lữ hành đến từ các tỉnh đồng bằng sông Hồng đã khảo sát thực tế các sản phẩm, dịch vụ, trao đổi và nghiên cứu xây dựng tour, tuyến đưa khách đến Pù Luông. Hoạt động này mở ra cơ hội kết nối trực tiếp giữa điểm đến với thị trường, giúp các cơ sở du lịch cộng đồng tiếp cận doanh nghiệp lữ hành và mở rộng nguồn khách.

Các hoạt động trải nghiệm văn hóa góp phần làm phong phú sản phẩm du lịch cộng đồng tại Pù Luông. Ảnh: Minh Hiếu
Bên cạnh kết nối thị trường, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, chuẩn hóa dịch vụ và cải thiện hạ tầng thiết yếu cũng là những yêu cầu quan trọng. Du khách không chỉ cần nơi lưu trú thuận tiện mà còn mong muốn được trải nghiệm văn hóa bản địa, thưởng thức ẩm thực đặc sắc và tham gia các hoạt động cộng đồng.
Đây cũng là cơ hội để Thanh Hóa phát triển các sản phẩm du lịch bổ trợ, kết nối nghỉ dưỡng với chăm sóc sức khỏe, khám phá thiên nhiên, trải nghiệm nông nghiệp và nghề truyền thống. Các dịch vụ massage, ngâm tắm thảo dược, xông hơi, dưỡng sinh và thư giãn tinh thần có thể góp phần đa dạng hóa trải nghiệm, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng giá trị từ mỗi chuyến đi.
Trong bức tranh chung, Pù Luông là một mắt xích quan trọng trong hệ thống sản phẩm du lịch đa dạng của Thanh Hóa, bổ trợ cho các điểm đến biển, di sản văn hóa, lịch sử và nghỉ dưỡng. Việc tổ chức các hoạt động quảng bá, xúc tiến và kích cầu du lịch, trong đó có Gala Sao Mai 2026 tại Sầm Sơn, góp phần mở rộng sức lan tỏa của hình ảnh du lịch xứ Thanh.
Tuy nhiên, phát triển du lịch xanh không chỉ được đo bằng lượng khách hay tốc độ tăng trưởng. Giá trị bền vững còn nằm ở việc bảo vệ cảnh quan, giữ gìn môi trường sinh thái, trao truyền bản sắc văn hóa và cải thiện đời sống người dân. Vì vậy, quan điểm không đánh đổi thiên nhiên, môi trường và văn hóa để lấy tăng trưởng trước mắt cần được đặt ra xuyên suốt trong quy hoạch, đầu tư và quản lý du lịch.
Để làm được điều đó, cần sự phối hợp giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư. Chính quyền hoàn thiện hạ tầng, nâng cao hiệu quả quản lý; doanh nghiệp đầu tư sản phẩm, kết nối thị trường; người dân trực tiếp gìn giữ văn hóa, bảo vệ môi trường và tham gia cung cấp dịch vụ.
Sức hấp dẫn của Pù Luông không chỉ nằm ở cảnh sắc núi rừng mà còn ở những trải nghiệm văn hóa, ẩm thực và sự thân thiện của người dân bản địa. Mỗi nếp nhà sàn, điệu múa, tiếng khèn hay món ăn truyền thống đều góp phần tạo nên dấu ấn riêng cho điểm đến.
Ngày hội Du lịch cộng đồng Pù Luông năm 2026 vì thế không chỉ là dịp quảng bá sản phẩm mà còn góp phần khơi dậy niềm tự hào, nâng cao trách nhiệm của cộng đồng trong bảo tồn tài nguyên, văn hóa; đồng thời mở rộng kết nối với doanh nghiệp, thị trường và du khách.
Từ những lợi thế riêng có, Pù Luông đang từng bước chuyển hóa tài nguyên thiên nhiên và di sản văn hóa thành nguồn lực phát triển. Hành trình ấy đòi hỏi những sản phẩm đặc trưng, dịch vụ chất lượng, liên kết rộng mở và cách làm du lịch có trách nhiệm.

