Quản lý bệnh không lây nhiễm từ cộng đồng

Công tác phòng bệnh từng bước chuyển từ cách làm thụ động, chờ người dân có triệu chứng mới đến cơ sở y tế sang chủ động phát hiện sớm, quản lý và theo dõi sức khỏe ngay tại cộng đồng thông qua mạng lưới y tế cơ sở.

Nhân viên y tế hướng dẫn người dân sử dụng ứng dụng “Sức sống mới - SSM” để theo dõi sức khỏe.

Trước đây, việc quản lý các bệnh như tăng huyết áp, đái tháo đường tại tuyến cơ sở phần lớn dựa trên hồ sơ giấy. Y sĩ Hoàng Tuấn Du, nhân viên Trạm Y tế xã Hợp Thành, cho biết: Quản lý trên sổ sách mất nhiều thời gian, trong khi khả năng nhận diện người có nguy cơ mắc bệnh còn hạn chế. Đây là một trong những lý do đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức quản lý, với sự phối hợp giữa Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh và tổ chức PATH.

Cách làm mới tập trung nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ y tế địa phương, đồng thời phát huy vai trò của y tế thôn bản trong tiếp cận, tư vấn và theo dõi sức khỏe người dân.

Hoạt động sàng lọc, tư vấn, hướng dẫn kiểm tra sức khỏe định kỳ được triển khai thường xuyên, giúp phát hiện sớm những trường hợp có nguy cơ và đưa vào quản lý, điều trị.

Tại xã Vô Tranh, từ đầu năm tới nay, Trạm Y tế xã đã đo huyết áp sàng lọc cho hơn 6.000 người từ 40 tuổi trở lên, thực hiện test nguy cơ đái tháo đường cho hơn 900 trường hợp.

Qua đó, đơn vị phát hiện và đưa vào điều trị 187 ca tăng huyết áp mới. Những con số này cho thấy vai trò của y tế cơ sở trong phát hiện bệnh sớm, nhất là với các bệnh thường diễn biến âm thầm và có nguy cơ gây biến chứng nếu không được theo dõi, điều trị kịp thời.

Hoạt động sàng lọc, tư vấn, hướng dẫn kiểm tra sức khỏe định kỳ được triển khai thường xuyên tại cộng đồng.

Cùng với các phương pháp quản lý trực tiếp, ứng dụng “Sức sống mới - SSM” được đưa vào sử dụng, hỗ trợ người dân theo dõi sức khỏe và duy trì chế độ sinh hoạt phù hợp. Theo kết quả tổng hợp, toàn tỉnh hiện có gần 15.000 người cài đặt và sử dụng ứng dụng.

Thạc sĩ, bác sĩ Phạm Thị Lệ Thu, Trưởng Khoa Phòng chống bệnh không lây nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, đánh giá: Dự án đã từng bước hình thành chuỗi cung cấp dịch vụ, từ truyền thông, sàng lọc, phát hiện bệnh đến quản lý lâu dài. Việc kết nối các khâu giúp hoạt động phòng, chống bệnh không lây nhiễm được triển khai liên tục hơn, gắn trách nhiệm của cơ sở y tế với sự tham gia của người dân.

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Hải Thượng, Phó Giám đốc dự án PATH khu vực Đông Nam Á, cho rằng: Việc kết hợp sự tham gia của cộng đồng với các công cụ kỹ thuật số tạo ra cách tiếp cận mới, hỗ trợ cán bộ y tế theo dõi đầy đủ hơn quá trình điều trị và chăm sóc người bệnh.

Sau 3 năm triển khai, Dự án đã cung cấp thông tin cho gần 169.000 người, sàng lọc 40.000 người và hơn 18.000 người được chẩn đoán, điều trị.

Tuy nhiên, công tác phòng, chống bệnh không lây nhiễm tại cơ sở vẫn gặp một số khó khăn. Dân cư phân tán, năng lực điều trị và danh mục thuốc tại một số tuyến cơ sở còn hạn chế. Người cao tuổi cũng gặp trở ngại khi tiếp cận các ứng dụng công nghệ.

Trước yêu cầu đó, ngành Y tế Thái Nguyên tiếp tục duy trì phương thức phòng bệnh chủ động, chú trọng phát hiện sớm, quản lý người có nguy cơ và chăm sóc liên tục tại cộng đồng.

Việc nâng cao năng lực y tế cơ sở, phát huy vai trò của mạng lưới y tế thôn bản và hỗ trợ người dân tiếp cận các công cụ quản lý sức khỏe sẽ là những nội dung được quan tâm trong thời gian tới.