Quân sự thế giới hôm nay (5-6): Tuần dương hạm hạt nhân Đô đốc Nakhimov của Nga sắp tái xuất?

* Máy bay chiến đấu Rafale sẽ sớm gia nhập đội hình của Ukraine

Đại sứ Pháp tại Thụy Điển Thierry Carlier mới đây cho biết các máy bay chiến đấu Rafale dự kiến sẽ sớm được biên chế cho Không quân Ukraine, bổ sung năng lực tác chiến tấn công tầm xa bên cạnh các dòng máy bay F-16, Mirage 2000-5 và Gripen.

Động thái này được đánh giá sẽ đẩy nhanh quá trình chuyển đổi của Ukraine khỏi nền tảng hàng không quân sự thời Liên Xô, đồng thời tăng cường khả năng tiến hành các cuộc tấn công tầm xa, duy trì hoạt động không quân trên phạm vi chiến trường rộng lớn hơn.

Máy bay chiến đấu Rafale sẽ tạo ra bước nhảy vọt đáng kể về năng lực tác chiến cho Không quân Ukraine nhờ được trang bị khả năng hợp nhất dữ liệu cảm biến tiên tiến, radar mảng pha quét điện tử chủ động, hệ thống tác chiến điện tử SPECTRA được nâng cấp và khả năng mang tải trọng vũ khí linh hoạt hơn. Ảnh: French MoD

Rafale sở hữu sự kết hợp giữa tải trọng lớn, tầm hoạt động xa, hệ thống cảm biến tiên tiến và khả năng tích hợp nhiều loại vũ khí hiện đại, giúp mở rộng đáng kể phạm vi tác chiến của Ukraine. Trong khi F-16 và Gripen nhiều khả năng sẽ đóng vai trò xương sống về số lượng trong các chiến dịch không quân tương lai, Rafale có thể đảm nhiệm hiệu quả các nhiệm vụ tấn công sâu, ngăn chặn chiến lược, tác chiến chống hạm và hoạt động trong môi trường phòng không dày đặc. Điều này phản ánh xu hướng xây dựng một lực lượng không quân hiện đại hơn, có khả năng kết nối và tác chiến mạng hóa cao.

Với lượng nhiên liệu lớn hơn gần 40% và tải trọng ngoài lớn hơn 20%, Rafale có thể thực hiện những nhiệm vụ mà các loại máy bay khác phải cần đến máy bay tiếp dầu, nhiều máy bay tham gia hoặc buộc phải giảm tải trọng vũ khí. Máy bay được trang bị 14 giá treo vũ khí, cho phép mang đồng thời tên lửa không đối không, vũ khí tấn công ngoài tầm phòng không đối phương và thùng dầu phụ. Trên thực tế, một chiếc Rafale cấu hình tấn công tầm xa có thể mang cùng lúc tên lửa hành trình SCALP-EG, tên lửa không đối không MICA hoặc Meteor, các thùng nhiên liệu phụ và hệ thống chỉ thị mục tiêu trong một lần xuất kích.

* Tuần dương hạm hạt nhân Đô đốc Nakhimov bước vào giai đoạn thử nghiệm cuối cùng

Bộ Giao thông vận tải Nga công bố, tuần dương hạm hạt nhân Đô đốc Nakhimov của Nga đã bước vào giai đoạn thử nghiệm trên biển cuối cùng sau khi rời nhà máy đóng tàu Sevmash, đánh dấu sự trở lại của một trong những tàu chiến mặt nước có hỏa lực mạnh nhất thế giới sau thời gian đại tu và hiện đại hóa.

Tuần dương hạm Đô đốc Nakhimov của Nga đã bước vào giai đoạn thử nghiệm trên biển cuối cùng sau khi rời nhà máy đóng tàu Sevmash. Ảnh: X.com

Việc tái kích hoạt chiến hạm này được cho là sẽ tăng cường khả năng bảo vệ các vùng biển chiến lược ở Bắc Cực và các khu vực triển khai tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo của Hạm đội phương Bắc - một thành tố then chốt trong thế trận răn đe hạt nhân của Nga.

Sau quá trình nâng cấp toàn diện, tàu Đô đốc Nakhimov được thay thế hoàn toàn hệ thống vũ khí thời Chiến tranh Lạnh bằng 80 ống phóng thẳng đứng đa năng có khả năng khai hỏa các loại tên lửa Kalibr, Oniks và Zircon. Hệ thống này được hỗ trợ bởi mạng lưới phòng không nâng cấp sâu cùng các hệ thống tác chiến hiện đại, với tổ hợp Fort-M làm nòng cốt, kết hợp sáu hệ thống phòng thủ tầm gần Pantsir-M, hệ thống điều khiển hỏa lực mới và các cảm biến radar hiện đại.

Tàu Đô đốc Nakhimov còn được trang bị hệ thống thông tin liên lạc mới, cấu trúc quản lý tác chiến kỹ thuật số, mạng phân phối điện năng, thiết bị tác chiến điện tử và các hệ thống điều khiển nội bộ hiện đại.

Hệ thống động lực cũng trải qua quá trình cải tạo sâu rộng. Một lò phản ứng hạt nhân KN-3 được khởi động lại vào tháng 12-2024 và lò còn lại vào tháng 2-2025, khôi phục năng lực vận hành bằng năng lượng hạt nhân của con tàu lần đầu tiên sau nhiều thập niên.

Mặc dù sở hữu năng lực mang tên lửa lớn và khả năng hoạt động dài ngày phù hợp với môi trường Bắc Cực, hiệu quả tác chiến thực tế của con tàu vẫn phụ thuộc nhiều vào hệ thống trinh sát, chỉ thị mục tiêu và mạng lưới tác chiến hỗ trợ.

Giá trị quân sự lớn nhất của tàu Đô đốc Nakhimov nằm ở năng lực mang tên lửa. Các đánh giá hiện nay cho thấy con tàu sở hữu tổng cộng khoảng 176 ống phóng, gồm 80 ống phóng tên lửa tấn công và 96 ống phóng tên lửa phòng không tầm xa.

Trong số bốn tuần dương hạm hạt nhân lớp Orlan được chế tạo ban đầu của Nga, hai chiếc đã bị tháo dỡ, một chiếc có thể nghỉ hưu mà không được hiện đại hóa và duy nhất tàu Đô đốc Nakhimov đã hoàn thành chương trình tái thiết toàn diện.

* EM&E Group ra mắt hệ thống cối tự hành mới

EMOC là hệ thống cối tự hành 120mm tiên tiến, được phát triển nhằm nâng cao đáng kể khả năng cơ động chiến thuật và độ chính xác của hỏa lực pháo binh hạng nhẹ.

Được nghiên cứu và chế tạo hoàn toàn bởi công ty quốc phòng Tây Ban Nha EM&E Group, hệ thống này kết hợp công nghệ cơ khí hiện đại, các thiết bị điện tử tiên tiến và phần mềm điều khiển tối tân.

Hệ thống dẫn đường quán tính mới được lắp trực tiếp trên nòng súng bảo đảm EMOC có thể đánh trúng mục tiêu với độ chính xác rất cao ngay cả khi tín hiệu GPS bị gây nhiễu hoặc phương tiện dịch chuyển trong quá trình khai hỏa trên địa hình gồ ghề. Ảnh: EM&E Group

Ưu điểm nổi bật của EMOC nằm ở thiết kế gọn nhẹ và tối ưu hóa trọng lượng, cho phép tích hợp trên các phương tiện cơ động bánh lốp 4x4 nhưng vẫn duy trì hỏa lực mạnh mà không ảnh hưởng đến độ ổn định của xe trong quá trình tác chiến. Bên cạnh đó, hệ thống có khả năng vào trạng thái chiến đấu hoặc thu hồi trong thời gian 20 giây, đồng thời có thể bắn 3 quả đạn trong vòng chưa đầy một phút. Đây được đánh giá là bước nhảy vọt đáng kể về khả năng cơ động chiến thuật, mức độ bảo vệ và tốc độ phản ứng trên chiến trường hiện đại.

Trong bối cảnh các loại đạn tuần kích, máy bay không người lái FPV (góc nhìn thứ nhất) và radar phản pháo ngày càng phổ biến, thời gian sống sót của các trận địa súng cối cố định thường chỉ được tính bằng vài phút. Vì vậy, khả năng "bắn rồi cơ động" (shoot-and-scoot) của EMOC mang lại lợi thế đáng kể, giúp kíp chiến đấu nhanh chóng khai hỏa và rời khỏi vị trí trước khi bị đối phương phát hiện hoặc phản kích.

Nhờ sự kết hợp giữa hỏa lực mạnh của cối 120mm, tốc độ triển khai nhanh và khả năng tích hợp trên các phương tiện cơ động hạng nhẹ, EMOC được xem là một giải pháp phù hợp cho các lực lượng bộ binh cơ giới, đơn vị phản ứng nhanh và các nhiệm vụ tác chiến trong môi trường có mức độ đe dọa cao từ các phương tiện trinh sát và tấn công không người lái.