Quảng Ngãi tạo đà bứt phá từ lọc hóa dầu và năng lượng xanh

Công nghiệp giữ nhịp tăng trưởng, đón cơ hội mới

Trong bối cảnh Quảng Ngãi đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế 9% năm 2026, ngành công nghiệp đang tiếp tục khẳng định vai trò dẫn dắt, tạo nền tảng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Cùng với việc duy trì đà tăng trưởng sản xuất, tỉnh tập trung phát huy lợi thế KKT Dung Quất, phát triển năng lượng xanh, năng lượng sạch và thu hút các dự án công nghiệp có giá trị gia tăng cao.

Quảng Ngãi định hướng phát triển năng lượng xanh, năng lượng tái tạo. Ảnh. Thiên Tân Group

Theo ông Nguyễn Thanh Mân - Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Quảng Ngãi, định hướng xây dựng Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia ở KKT Dung Quất được kỳ vọng mở ra không gian phát triển mới, góp phần nâng cao vị thế công nghiệp của tỉnh trong khu vực miền Trung - Tây Nguyên.

Năm 2026, Quảng Ngãi được giao chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế 9%. Để thực hiện mục tiêu này, tỉnh đã tập trung chỉ đạo, triển khai đồng bộ các giải pháp thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, trong đó công nghiệp tiếp tục là một trong những động lực quan trọng.

Trong 9 tháng đầu năm, tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh (GRDP) đạt 117.629 tỉ đồng, tăng 9,16%. Riêng khu vực công nghiệp đạt khoảng 39.918 tỉ đồng, tăng 17,7%, chiếm 33,9% GRDP.

Hoạt động sản xuất công nghiệp tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Trong 10 tháng, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 13,85% so với cùng kỳ. Trong đó, công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 14,65%; khai khoáng tăng 17,55%; sản xuất và phân phối điện, khí đốt tăng 7,84%.

Đáng chú ý, sản lượng thép xây dựng ước đạt 8,656 triệu tấn, tăng 50,1%; sản phẩm lọc dầu đạt 7,065 triệu tấn, tăng 7,2%. Nhiều sản phẩm khác như đường RE, sữa, bánh kẹo, dăm gỗ và sợi cũng ghi nhận mức tăng trưởng khá.

Những kết quả này tiếp tục khẳng định vai trò của các ngành công nghiệp chủ lực, đặc biệt là lọc hóa dầu, luyện thép và công nghiệp chế biến, chế tạo trong cơ cấu kinh tế Quảng Ngãi.

Theo ông Mân, Chính phủ đã trình Quốc hội xem xét các cơ chế, chính sách liên quan đến định hướng xây dựng Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia tại Quảng Ngãi. Đây được kỳ vọng là cơ hội quan trọng để địa phương thu hút đầu tư, phát triển công nghiệp trong giai đoạn tới.

KKT Dung Quất với các dự án công nghiệp lọc hóa dầu, luyện thép giữ vai trò động lực tăng trưởng kinh tế Quảng Ngãi.

Nếu được thông qua và triển khai, các cơ chế, chính sách ưu đãi đặc thù sẽ tạo thêm động lực cho KKT Dung Quất nói riêng và ngành công nghiệp Quảng Ngãi nói chung.

Đón đầu cơ hội, nhiều doanh nghiệp đang đẩy mạnh đầu tư, mở rộng sản xuất, đổi mới công nghệ. Trong đó, lĩnh vực lọc hóa dầu tiếp tục được định hướng nâng công suất; ngành thép chú trọng phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, phục vụ những công trình hạ tầng lớn và thị trường xuất khẩu.

Bên cạnh đó, làn sóng đầu tư vào các khu, cụm công nghiệp và công nghiệp hỗ trợ được kỳ vọng tạo thêm việc làm, nâng cao năng lực sản xuất và sức cạnh tranh của doanh nghiệp.

Trên cơ sở kết quả đạt được, chỉ số sản xuất công nghiệp năm 2026 của tỉnh ước tăng 13,6%, vượt 0,6 điểm phần trăm so với kế hoạch.

Trong quý IV, ngành Công Thương tiếp tục phối hợp tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, bảo đảm nguồn cung điện, thúc đẩy xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường và hỗ trợ đổi mới công nghệ, góp phần hoàn thành mục tiêu tăng trưởng kinh tế của tỉnh.

Phát huy lợi thế, hướng tới trung tâm năng lượng quốc gia

Cùng với phát triển công nghiệp, Quảng Ngãi xác định năng lượng là lĩnh vực có tiềm năng lớn, đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển dài hạn.

Theo Giám đốc Sở Công Thương Nguyễn Thanh Mân, hiện trên địa bàn tỉnh có khoảng 1.200 MW công suất điện cung cấp lên lưới và hơn 650 MW phục vụ tiêu thụ tại chỗ. Đây là nền tảng để Quảng Ngãi vừa đáp ứng nhu cầu phát triển công nghiệp, kinh tế - xã hội, vừa tham gia cung ứng năng lượng cho thị trường.

Một trong những hướng phát triển được tỉnh đặc biệt quan tâm là năng lượng tái tạo, nhất là điện mặt trời tại khu vực phía Tây Quảng Ngãi.

Theo ông Mân, khu vực này có lợi thế về diện tích đất đai và điều kiện nắng, tạo dư địa phát triển các dự án điện mặt trời. Tỉnh đang kiến nghị Bộ Công Thương xem xét bổ sung hơn 5.000 MW điện mặt trời vào quy hoạch, hướng tới khai thác hiệu quả tiềm năng năng lượng tái tạo trong giai đoạn đến năm 2030 và những năm tiếp theo.

Bên cạnh điện mặt trời, Quảng Ngãi cũng định hướng phát triển công nghiệp khí, nghiên cứu khai thác tiềm năng mỏ khí Cá Voi Xanh để phát triển nhiệt điện, từng bước đa dạng hóa nguồn cung năng lượng.

Ông Nguyễn Thanh Mân - Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Quảng Ngãi

Việc phát triển năng lượng xanh, năng lượng sạch không chỉ góp phần giảm phát thải khí nhà kính mà còn tạo lợi thế thu hút các doanh nghiệp đầu tư nước ngoài có yêu cầu cao về tiêu chuẩn môi trường và sản xuất bền vững.

Đặc biệt, cơ chế mua bán điện trực tiếp được kỳ vọng mở ra cơ hội để nguồn điện sản xuất tại Quảng Ngãi cung cấp cho doanh nghiệp ở các địa phương khác, tăng cường liên kết năng lượng trong khu vực miền Trung - Tây Nguyên và trên phạm vi cả nước.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Sở Công Thương đang chủ trì phối hợp với các sở, ngành, địa phương, tham mưu UBND tỉnh đề xuất Bộ Công Thương rà soát, điều chỉnh các quy hoạch và cơ chế liên quan, tạo điều kiện phát huy lợi thế của địa phương.

Ngành Công Thương cũng chú trọng thu hút các doanh nghiệp áp dụng công nghệ hiện đại, tiêu chuẩn sản xuất xanh, sạch, có giá trị gia tăng cao và hạn chế tác động đến môi trường.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là kiến nghị các bộ, ngành trung ương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam quan tâm đầu tư hệ thống lưới truyền tải, bảo đảm khả năng giải tỏa công suất các dự án điện khi đi vào hoạt động.

Song song đó, tỉnh tiếp tục kêu gọi xã hội hóa đầu tư 18 công trình điện, huy động nguồn lực ngoài ngân sách để hoàn thiện hạ tầng năng lượng, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Với nền tảng công nghiệp hiện có, lợi thế từ KKT Dung Quất cùng định hướng phát triển năng lượng xanh, Quảng Ngãi đang từng bước chuẩn bị các điều kiện để tham gia sâu hơn vào mạng lưới cung ứng năng lượng quốc gia.

Việc phát huy hiệu quả các cơ chế chính sách, thu hút đầu tư và hoàn thiện hạ tầng được kỳ vọng tạo thêm động lực tăng trưởng, góp phần đưa Quảng Ngãi trở thành một cực phát triển công nghiệp và năng lượng quan trọng của khu vực miền Trung - Tây Nguyên.