Quyết tâm chặn đứng bệnh dại từ cơ sở

Các đại biểu thuộc các đơn vị y tế, thú y, bệnh viện và trạm y tế trong tỉnh tập huấn giám sát, đẩy mạnh mô hình kiểm soát bệnh dại

Nỗi đau từ sự chủ quan

Bệnh dại từ lâu đã được xác định là bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm bởi khi vi rút đã khởi phát triệu chứng lâm sàng, tỷ lệ tử vong gần như là tuyệt đối. Tuy nhiên, y học hiện đại khẳng định căn bệnh này hoàn toàn có thể ngăn ngừa thành công nếu người bệnh được xử lý vết thương đúng cách và tiêm chủng vắc xin, huyết thanh kháng dại kịp thời sau phơi nhiễm.

Ông Lê Văn Hồng - Phó Giám đốc Sở Y tế cho biết, từ năm 2022 đến tháng 10/2026, bệnh dại đã khiến 28 người tử vong tại Lâm Đồng. Đáng chú ý, 100% trường hợp tử vong đều chưa từng được tiêm vắc xin hoặc huyết thanh kháng dại. Năm 2024 ghi nhận số ca tử vong cao nhất với 11 trường hợp. Chó tiếp tục là nguồn lây truyền chủ yếu, chiếm 82,1%.

Lực lượng chức năng ra quân bắt chó thả rông tại khu vực Đà Lạt. (Ảnh: Tư liệu)

Theo Chi cục Chăn nuôi và Thú y, giai đoạn 2022 - 2026, toàn tỉnh ghi nhận 44 trường hợp chó mắc bệnh dại tại 27 xã, phường; riêng năm 2024 có 15 ca, cao nhất trong giai đoạn này. Năm 2026, tổng đàn chó, mèo khoảng 218.700 con nhưng tỷ lệ tiêm phòng mới đạt 40,55%. Bên cạnh tỷ lệ tiêm phòng thấp, tình trạng người bị động vật cắn không đến cơ sở y tế mà tự điều trị bằng thuốc dân gian; chi phí vắc xin còn cao đối với hộ nghèo; chó thả rông, không rọ mõm đã làm gia tăng nguy cơ lây lan bệnh dại, dẫn đến những ca tử vong đáng tiếc.

Bà Nguyễn Thị Hoa (phường Lâm Viên - Đà Lạt) cho biết, gần đây bà xem trên mạng hình ảnh một cháu bé tại khu vực Đức Trọng bị đàn chó dữ tấn công, gây thương tích nghiêm trọng, để lại những tổn thương cả thể chất lẫn tinh thần. Theo bà, yêu thương vật nuôi phải đi đôi với trách nhiệm quản lý, tiêm phòng đầy đủ và rọ mõm khi đưa chó ra nơi công cộng. Không thể vì sự thiếu trách nhiệm của chủ nuôi mà ảnh hưởng đến an toàn của cộng đồng.

Chủ động tiêm vắc xin phòng bệnh dại khi bị chó, mèo cào, cắn

Chung tay theo mô hình “Một sức khỏe”

Trước những thách thức lớn trên, ngành y tế và thú y tỉnh đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp căn cơ theo tinh thần “Một sức khỏe”. Điểm cốt lõi của chiến lược mới là thiết lập cơ chế chia sẻ thông tin hai chiều, khép kín vòng lặp từ cơ sở. Cụ thể, khi người dân đến 128 điểm tiêm chủng trên địa bàn vì bị động vật nghi dại cắn, cán bộ y tế sẽ ghi nhận chi tiết thông tin và chuyển ngay cho ngành thú y để điều tra, xác minh dịch tễ trên đàn vật nuôi. Ngược lại, thông tin về ổ dịch hoặc động vật dương tính từ phía thú y cũng sẽ được chuyển giao tức tốc để ngành y tế rà soát, tư vấn và dự phòng sớm cho những người có nguy cơ.

Ông Lê Văn Hồng, Phó Giám đốc Sở Y tế Lâm Đồng phát biểu trong chương trình

Theo Phó Giám đốc Sở Y tế Lê Văn Hồng, để hỗ trợ người dân dễ dàng tiếp cận, ngành y tế cam kết bảo đảm nguồn cung vắc xin. Đồng thời phân bổ hiệu quả các nguồn viện trợ để tiêm miễn phí cho hộ nghèo, gia đình chính sách và đồng bào dân tộc thiểu số. Về phía ngành thú y, địa phương đang đẩy mạnh rà soát toàn bộ đàn vật nuôi đến tận thôn, bản, kiên quyết xử lý tình trạng chó thả rông, phấn đấu duy trì tỷ lệ tiêm phòng dại trên đàn vật nuôi đạt tối thiểu 80%.

Định hướng đến năm 2030, Lâm Đồng đặt mục tiêu xây dựng ít nhất một vùng an toàn dịch bệnh dại tại khu vực đông dân cư hoặc trọng điểm du lịch.

Sự phối hợp chặt chẽ, phân công rõ người, rõ việc giữa ngành y tế và thú y sẽ nâng cao hiệu quả giám sát, phòng, chống bệnh dại. Qua đó, hướng đến mục tiêu không để xảy ra thêm những ca tử vong đáng tiếc do căn bệnh hoàn toàn có thể phòng ngừa này.