Reuters: Li-băng là 'chìa khóa' cho thỏa thuận Mỹ - Iran
Các cuộc đàm phán Mỹ - Iran dự kiến diễn ra tại Thụy Sĩ đang được xem là bước đi quan trọng nhằm biến thỏa thuận ngừng bắn tạm thời thành một khuôn khổ hòa bình lâu dài. Tuy nhiên, những diễn biến căng thẳng mới tại Li-băng được đánh giá có thể trở thành phép thử lớn đối với nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột khu vực.
Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump, Steve Witkoff, cùng Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi đang trên đường tới Thụy Sĩ để tiến hành các cuộc đàm phán nhằm củng cố thỏa thuận ngừng bắn tạm thời vừa đạt được.
Cuộc gặp giữa ông Witkoff và ông Araqchi được kỳ vọng sẽ mở đường cho việc chuyển hóa thỏa thuận tạm thời 14 điểm đạt được trong tuần này thành một thỏa thuận khu vực dài hạn, qua đó khép lại cuộc xung đột bùng phát từ ngày 28/2.

Giới quan sát nhận định việc duy trì lệnh ngừng bắn tại Li-băng là điều kiện tiên quyết để khởi động giai đoạn đàm phán kéo dài 60 ngày giữa Mỹ và Iran. Các cuộc thương lượng này sẽ tập trung vào chương trình hạt nhân của Tehran cùng nhiều vấn đề an ninh khu vực khác, đồng thời được xem là yếu tố then chốt để mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz và ổn định thị trường năng lượng toàn cầu.
Theo một quan chức cấp cao Mỹ, lệnh ngừng bắn tại Li-băng chính thức có hiệu lực vào khoảng 16 giờ ngày 19/6 (giờ địa phương). Hai nguồn tin từ Hezbollah và một quan chức cấp cao Israel cũng xác nhận thông tin này.
Tuy nhiên, chỉ vài giờ sau khi lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hezbollah có hiệu lực, các cuộc không kích và tấn công bằng máy bay không người lái của Israel tại miền nam Li-băng đã khiến ít nhất 5 người thiệt mạng.
Li-băng là chìa khóa cho thỏa thuận bền vững giữa Mỹ và Iran
Trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Pakistan hôm 19/6, Ngoại trưởng Araqchi nhấn mạnh Mỹ sẽ phải chịu trách nhiệm cho bất kỳ vi phạm nào đối với các cam kết của mình theo thỏa thuận, bao gồm cả việc chấm dứt giao tranh ở Li-băng.
Li-băng bị cuốn vào cuộc xung đột khu vực khi Hezbollah phóng tên lửa vào Israel ngày 2/3, dẫn đến chiến dịch quân sự đáp trả của Israel và các hoạt động tác chiến tại miền nam nước này.
Trước các vụ tấn công mới nhất, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và Tổng thống Li-băng Joseph Aoun đã thảo luận về khả năng tổ chức các cuộc đàm phán Israel - Li-băng tại Washington trong tuần tới. Phủ Tổng thống Li-băng cho biết một thỏa thuận ngừng bắn toàn diện là nền tảng cơ bản cho mọi tiến trình ngoại giao tiếp theo.
Cuộc chiến Iran đã khiến ít nhất 7.000 người thiệt mạng, phần lớn tại Iran và Li-băng, đồng thời gây ra những cú sốc lớn đối với thị trường năng lượng toàn cầu.
Giá dầu Brent đã giảm khoảng 8% trong tuần qua, trong khi lưu lượng tàu chở dầu qua eo biển Hormuz gia tăng sau khi thỏa thuận tạm thời được ký kết. Trước đó, tuyến hàng hải này từng vận chuyển gần 20% lượng dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu trước khi bị Iran phong tỏa.
Cơ quan quản lý eo biển Hormuz do Iran thành lập cũng thông báo sẽ miễn một số loại phí trong thời gian diễn ra các cuộc đàm phán.
Thỏa thuận tạm thời được cho là sẽ mở đường cho việc nới lỏng một phần các lệnh trừng phạt nhằm vào Iran, giải phóng hàng chục tỷ USD tài sản bị đóng băng và cho phép Washington miễn trừ đối với hoạt động xuất khẩu dầu của Tehran. Văn kiện này cũng đề cập đến quỹ tái thiết trị giá 300 tỷ USD dành cho Iran cùng nhiều ưu đãi tài chính khác.














