Sắc xuân hội tụ nơi miền di sản Bắc Ninh

Hội hát Sloong hao và Phiên chợ Xuân vùng cao - Hơi thở văn hóa cộng đồng

Hưởng ứng Festival “Về miền di sản - 2026”, từ ngày 26 đến 28/02/2026, UBND xã Tân Sơn sẽ tổ chức Hội hát Sloong hao và Phiên chợ Xuân vùng cao, mở ra không gian sinh hoạt văn hóa đậm đà bản sắc các dân tộc miền núi trong những ngày đầu năm mới.

Hội hát Sloong hao là loại hình dân ca truyền thống đặc sắc của đồng bào Cao Lan, được lưu truyền qua nhiều thế hệ và gắn bó mật thiết với đời sống tinh thần của cộng đồng. Sloong hao thường được diễn xướng theo hình thức hát giao duyên đối đáp giữa nam và nữ, với giai điệu chậm rãi, sâu lắng, lời ca mộc mạc nhưng giàu hình ảnh, cảm xúc. Qua mỗi câu hát, người hát gửi gắm tình yêu quê hương, tình cảm lứa đôi, cùng ước vọng về cuộc sống yên bình, mùa màng tươi tốt.

Không gian hội hát thường diễn ra tại sân đình, bãi đất rộng hoặc khu vực trung tâm xã, nơi trai gái trong trang phục truyền thống tụ hội, hát đối qua nhiều canh giờ. Đây không chỉ là sinh hoạt văn nghệ dân gian mà còn là dịp để thế hệ trẻ học hỏi tiếng nói, phong tục, tập quán và đạo lý của cha ông, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc trong đời sống hiện đại.

Phiên chợ Xuân vùng cao. (Ảnh minh họa)

Song hành với hội hát là Phiên chợ Xuân vùng cao, mang đậm sắc thái sinh hoạt cộng đồng của đồng bào miền núi. Khác với chợ thường ngày, chợ Xuân không chỉ là nơi mua bán, trao đổi hàng hóa mà còn là không gian gặp gỡ, giao lưu, chúc tụng đầu năm. Tại đây, người dân mang đến các sản vật địa phương, nông sản, đồ thủ công truyền thống, thổ cẩm và ẩm thực vùng cao, tạo nên bức tranh sinh động về đời sống lao động và văn hóa bản địa.

Việc tổ chức Hội hát Sloong hao và Phiên chợ Xuân vùng cao không chỉ góp phần làm phong phú chuỗi hoạt động của Festival “Về miền di sản - 2026” mà còn tạo điểm nhấn thu hút du khách, góp phần quảng bá hình ảnh con người và văn hóa Tân Sơn đến đông đảo nhân dân trong và ngoài tỉnh.

Lễ khai hội Xuân Tây Yên Tử - Hành trình tâm linh trở về cội nguồn

Cũng trong không khí rộn ràng của mùa xuân mới, UBND xã Tây Yên Tử sẽ tổ chức Lễ khai hội Xuân Tây Yên Tử năm 2026 từ ngày 27 đến 28/02/2026 tại Khu du lịch tâm linh - sinh thái Tây Yên Tử. Đây là một trong những lễ hội lớn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, thu hút đông đảo tăng ni, phật tử và du khách thập phương về tham dự.

Lễ khai hội Xuân Tây Yên Tử gắn liền với quần thể di tích và không gian văn hóa Phật giáo Trúc Lâm, nơi lưu dấu hành trình tu hành, hoằng dương Phật pháp của Phật hoàng Trần Nhân Tông. Trong tâm thức người dân và du khách, hành trình trẩy hội Tây Yên Tử đầu xuân không chỉ là chuyến du xuân mà còn là dịp tìm về cội nguồn tâm linh, cầu mong quốc thái dân an, gia đình bình an, cuộc sống hanh thông.

Lễ hội Tây Yên tử năm 2025. (Ảnh: baobacninhtv.vn)

Phần lễ được tổ chức trang nghiêm với các nghi thức truyền thống như dâng hương, cầu an, khai hội, thể hiện sự tôn kính đối với tiền nhân và các bậc tiền bối đã góp phần tạo dựng nên giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất Tây Yên Tử. Phần hội diễn ra trong không khí vui tươi với nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ dân gian, tạo nên sự hài hòa giữa yếu tố tâm linh và sinh hoạt cộng đồng.

Việc tổ chức Lễ khai hội Xuân Tây Yên Tử không chỉ đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng của nhân dân mà còn góp phần bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với du lịch tâm linh - sinh thái, từng bước đưa Tây Yên Tử trở thành điểm đến quan trọng trên bản đồ du lịch văn hóa của Bắc Ninh và khu vực.

Lễ hội mở cửa rừng xã Kép - Nét tín ngưỡng nông nghiệp đặc trưng

Từ ngày 26 đến 28/02/2026, xã Kép sẽ tổ chức Lễ hội mở cửa rừng tại thôn Việt Hương. Đây là lễ hội truyền thống mang đậm yếu tố tín ngưỡng nông nghiệp, phản ánh mối quan hệ hài hòa giữa con người với thiên nhiên trong đời sống của cư dân miền núi.

Theo quan niệm dân gian, rừng là không gian linh thiêng, gắn liền với sinh kế và đời sống tinh thần của cộng đồng. Lễ hội mở cửa rừng được tổ chức vào đầu năm với ý nghĩa xin phép thần rừng, thần núi cho người dân được vào rừng khai thác lâm sản, làm ăn, sinh sống trong năm mới, đồng thời cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, cuộc sống bình yên.

Phần lễ được tiến hành trang trọng với các nghi thức cúng tế truyền thống, thể hiện lòng biết ơn đối với thiên nhiên và mong muốn sống hài hòa, bền vững với rừng núi. Phần hội diễn ra sôi nổi với các hoạt động văn hóa, trò chơi dân gian, giao lưu cộng đồng, tạo nên không khí vui tươi, gắn kết tình làng nghĩa xóm.

Trong bối cảnh hiện nay, Lễ hội mở cửa rừng không chỉ mang ý nghĩa tín ngưỡng mà còn góp phần nâng cao nhận thức của cộng đồng về bảo vệ rừng, giữ gìn môi trường sinh thái, phát huy giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển bền vững.

Thiết kế sân khấu chương trình khai mạc Lễ hội "Mở cửa rừng". (Ảnh: baovanhoa.vn)

Chuỗi lễ hội diễn ra tại xã Tân Sơn, Tây Yên Tử và xã Kép trong những ngày đầu xuân năm Bính Ngọ 2026 dự kiến sẽ tạo nên bức tranh đa sắc về đời sống văn hóa, tín ngưỡng của nhân dân Bắc Ninh. Mỗi lễ hội mang một màu sắc riêng, từ sinh hoạt dân ca, chợ Xuân vùng cao đến hành trình tâm linh và tín ngưỡng nông nghiệp, nhưng đều gặp nhau ở giá trị cốt lõi là sự gắn kết cộng đồng và khát vọng hướng tới cuộc sống tốt đẹp.

Việc duy trì và tổ chức các lễ hội truyền thống không chỉ đáp ứng nhu cầu văn hóa, tinh thần của nhân dân mà còn góp phần bảo tồn di sản, quảng bá hình ảnh địa phương, tạo động lực phát triển du lịch và kinh tế - xã hội. Trong dòng chảy hiện đại, những lễ hội này chính là “sợi dây” kết nối quá khứ với hiện tại, giúp các giá trị văn hóa dân tộc tiếp tục được nuôi dưỡng, lan tỏa và phát huy bền vững.

Xuân Trường