Sân khấu kịch Tết phía Nam: Đa dạng sắc màu

Sân khấu nhỏ ưu tiên kịch thiếu nhi

Thời điểm này, hầu hết sân khấu xã hội hóa tại TP Hồ Chí Minh đều “chốt sổ” các vở sẽ trình làng dịp Tết Bính Ngọ. Mỗi sân khấu chỉ dựng một hoặc hai vở mới, diễn xen kẽ với các vở diễn cũ. Năm nay, Nhà hát kịch Sân khấu nhỏ ưu tiên mảng kịch thiếu nhi khi trình làng đến 2 vở mới mang tên “Náo động rừng cổ tích” và “Bí mật rạp xiếc và chú ngựa thần”.

“Náo động rừng cổ tích” xoay quanh hành trình khám phá khu rừng cổ tích cùng bà tiên của cậu bé Nhân. Vốn không tin vào những phép màu trong truyện cổ, Nhân dần nhận ra điều kỳ diệu khi tự mình vượt qua những thử thách về sự dũng cảm, lòng kiên trì, trí thông minh và vẻ đẹp của tâm hồn. Mỗi chặng đường đi qua là một lần Nhân hiểu thêm rằng: không ai có thể thay mình bước qua khó khăn, và chỉ khi tự đứng lên, phép màu mới bắt đầu thành sự thực.

Cảnh trong vở “Náo động rừng cổ tích”.

Hình ảnh Thánh Gióng được gửi gắm khi cậu bé 10 tuổi đối mặt với lâm tặc. Cậu bé được các tinh linh tiếp sức để trở nên phi thường, đánh đuổi kẻ ác ra khỏi khu rừng. Vở diễn có sự góp mặt của NSND Mỹ Uyên, Minh Quốc, Khánh Đăng, Huỳnh Nhu, Kỳ Thiên Cảnh, bé Gia Hân, bé Thiên Kim... Tương tự, “Bí mật rạp xiếc và chú ngựa thần” cũng gửi gắm những thông điệp tích cực, ý nghĩa đến các em nhỏ nhân dịp đầu năm mới.

Cũng khai thác màu sắc náo kịch, sân khấu Trương Hùng Minh đầu tư vào vở hài kịch “Cô gái triệu đô” (kịch bản: Vương Huyền Cơ; đạo diễn: Chánh Trực). Tác phẩm không chỉ dừng lại ở những tiếng cười sảng khoái từ các tình huống tréo ngoe, mà còn là lăng kính soi rọi giá trị nhân bản và cái giá của lòng tham. Vở hài kịch - hành động “Đại ca, mình đi đâu thế” của sân khấu Hồng Vân cũng đắt show trong dịp Tết này bởi màu sắc trẻ trung, dí dỏm, bắt kịp nhịp sống đương đại.

Nếu yêu thích sắc màu dân gian - lịch sử, khán giả có thể chọn Nhà hát kịch Idecaf. Ngoài lịch diễn dày đặc của các vở cũ như “Quạ hồng tung cánh”, “Dưới bóng giai nhân”, “Lệ Chi Viên”, “Lê Văn Duyệt”, đơn vị này còn trình làng vở “Làng vô tặc” do NSƯT Thanh Thủy đạo diễn. Bà cũng đảm nhiệm vai chính Thị Dần - cô thôn nữ nghèo quyết tâm kiện vợ ông Lý Mùi giật chồng mình và chiếm đoạt chiếc vòng ngọc huyết. Từ những cuộc kiện cáo phức tạp của dân trong làng, vở kịch lên án thói lộng quyền, nhũng nhiễu dân lành của bọn tham quan. Dù mang không khí cổ xưa nhưng thông điệp “Làng vô tặc” mang lại không hề cũ mà vẫn nặng tính thời sự.

Những chuyện đời trong mùa đoàn viên

Nhiều sân khấu chọn gam màu trầm nhưng đầy lắng đọng để gửi gắm những câu chuyện rất đời trong mùa đoàn viên. Nổi bật nhất ở dòng kịch này là Sân khấu Hoàng Thái Thanh với vở “Hẹn nhau ở cuối con đường”.

Vốn được biết đến với dòng kịch tâm lý, xã hội đầy éo le, Hoàng Thái Thanh viết nên câu chuyện tình yêu trắc trở của Tuấn và Hiền. Dù xuất thân khác nhau, gia cảnh không môn đăng hộ đối nhưng tình yêu của đôi trẻ không vì thế mà chia lìa. Tuy nhiên, thời cuộc loạn lạc và những mưu mô của người lớn đã khiến cuộc tình ấy phải đứt gánh. Hơn 20 năm sau, họ mới tìm lại được nhau để hàn gắn nỗi đau của quá khứ.

Ngay ở buổi diễn ra mắt hồi đầu tháng 1, “Hẹn nhau ở cuối con đường” được giới chuyên môn và công chúng hết lời khen ngợi. Chất lượng vở diễn được bảo chứng bởi ngoài sự dẫn dắt của “thuyền trưởng” Ái Như, vở còn có sự tham gia của các diễn viên gạo cội như NSƯT Thành Hội, diễn viên Trí Quang, Hồng Ánh, Hoàng Vân Anh...

Cũng khai thác dòng tâm lý - xã hội, Sân khấu Thiên Đăng của nghệ sĩ Thành Lộc hướng tới chiều sâu nội tâm phức tạp của con người qua vở “Chung nhà”. Kịch bản được phóng tác từ truyện ngắn “Không có vua” của nhà văn Nguyễn Huy Thiệp, phản ánh những va đập trong đời sống gia đình và sự đổ vỡ âm thầm của các mối quan hệ giữa cơn lốc biến động xã hội.

Các sân khấu kịch cà phê cũng ưu ái kịch bản giản dị, gần gũi mà sâu sắc, gợi nhiều suy tư. Mùa Tết 2026, nhóm kịch Đời giới thiệu chùm 3 vở kịch ngắn. Đại diện nhóm Đời, nghệ sĩ Hồng Trang cho biết: “Ôm Tết về nhà” là nỗi lòng cha mẹ mòn mỏi chờ con mỗi độ xuân về. “Những chiếc que diêm” kể về những đứa trẻ thiệt thòi, lạc lõng khi Tết cận kề. “Điều còn lại” là câu chuyện 3 người đàn ông xa lạ cùng giúp một sản phụ vượt cạn giữa lúc người người hối hả về nhà đón Giao thừa. 3 mảnh ghép cuối năm được kết nối bằng hơi ấm tình người, có buồn, có nước mắt nhưng đọng lại là sự sẻ chia và yêu thương”.

Dù là nhóm kịch cà phê, Hồng Trang và các cộng sự của Đời vẫn dàn dựng các vở chỉn chu, kỹ lưỡng. Từng ánh mắt, giọng nói mộc mạc khắc nên những phận người quanh ta để khiến ta phải thảng thốt nhìn lại mà rưng rưng đồng cảm.

Thông điệp gửi gắm

Nhìn tổng thể, mùa kịch Tết Bính Ngọ ở phía Nam cho thấy sự chuyển động theo hướng chắc chắn và bền vững. Các sân khấu không chạy theo trào lưu giật gân, mà tập trung vào những đề tài gần gũi, nhân văn, phù hợp không khí sum vầy đầu năm. Điểm đáng chú ý của mùa kịch Tết Bính Ngọ năm nay là sự chú trọng rõ nét đến yếu tố nội dung và thông điệp. Không chỉ mang chức năng giải trí, các vở diễn còn lồng ghép các vấn đề xã hội, môi trường, nội tâm phức tạp của con người nhằm tạo chiều sâu cho tác phẩm.

Ở “Náo động rừng cổ tích”, ê-kíp xây dựng tuyến nhân vật có chiều sâu hơn, tạo tình huống kịch hấp dẫn để trẻ em vừa xem vừa học được cách sẻ chia, biết bảo vệ lẽ phải. Với “Hẹn nhau ở cuối con đường”, điểm thu hút nằm ở cách kể chuyện tiết chế, tập trung vào diễn xuất nội tâm. Các mâu thuẫn được triển khai theo hướng đời thường, không kịch tính hóa quá mức, nhưng đủ chạm đến cảm xúc của người xem. Sân khấu tối giản, chú trọng ánh sáng và không gian, giúp tôn lên diễn xuất của diễn viên, đúng với thương hiệu Hoàng Thái Thanh - nơi khán giả tìm đến để thưởng thức những câu chuyện gần gũi, sâu lắng, thấm đẫm tình người - tình đời.

Nghệ sĩ Trí Quang và Hồng Ánh trong vở “Hẹn nhau ở cuối con đường”.

Sự chuyển dịch này bắt nguồn từ nhu cầu của khán giả. Khán giả trẻ ngày nay không còn là những kẻ chỉ thích cười một phút rồi quên ngay. Đối diện với đời sống lắm phức tạp và vội vàng, họ cần những phút lắng sâu tinh tế để chữa lành trong tâm hồn mình. Và, kịch nói không là ngoại lệ. Những góc khuất tâm lý hay vấn đề thời đại được nghệ thuật hóa trên sàn gỗ, tháo gỡ những nỗi niềm khiến khán giả trẻ dễ tìm được sự đồng cảm.

Không ai hiểu người trẻ bằng chính người trẻ. Do đó, nhiều sân khấu mạnh dạn trao quyền cho ê-kíp trẻ ở các vị trí quan trọng như biên kịch, đạo diễn, diễn viên chính... Điển hình, Sân khấu kịch Hồng Vân với vở “Đại ca, mình đi đâu thế”, “Náo động rừng cổ tích”... Nhờ vậy, các vở kịch này đều có tiết tấu nhanh, câu chuyện rõ ràng, gần gũi dễ tiếp cận theo kiểu dàn dựng hiện đại nhưng không hề hời hợt về nội dung. NSND Mỹ Uyên khẳng định: "Đội ngũ trẻ của chúng tôi đã ngày một tự tin khẳng định cho tôi thấy tôi dám giao thì các bạn dám thực hiện và làm được, làm tốt".

So với những mùa kịch Tết trước, sân khấu TP Hồ Chí Minh năm nay cho thấy xu hướng “giảm lượng, tăng chất”. Thay vì tung ra nhiều vở cùng lúc, các đơn vị chọn lọc kịch bản kỹ hơn, đầu tư chiều sâu nội dung và chăm chút cho từng chi tiết dàn dựng. Sự đa dạng về tệp khán giả - từ thiếu nhi đến người lớn - giúp thị trường kịch Tết duy trì được độ phủ nhất định, dù phải cạnh tranh gay gắt với phim Tết và các loại hình giải trí khác.

Trong bức tranh chung của đời sống văn hóa đô thị, những ánh đèn sân khấu vẫn sáng và dưới khán đài ken đặc khán giả như một lời khẳng định: dù trải qua nhiều thăng trầm, kịch nói vẫn giữ được chỗ đứng riêng, đặc biệt trong khoảnh khắc thiêng liêng của những ngày đầu năm mới.

Mai Quỳnh Nga