Sandbox tài sản mã hóa ở Đà Nẵng: Không dừng ở thử nghiệm, phải tạo giá trị thực

Chiều 16/10, tại TP. Đà Nẵng, Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) phối hợp với các đơn vị: CTCP AlphaTrue Solutions, Tập đoàn Tether, CTCP PayD, CTCP Dịch vụ tài sản số Icetea Solution tổ chức hội thảo: “Sandbox tài sản mã hóa: Động lực tăng trưởng mới cho du lịch số Đà Nẵng”.

Các đại biểu đã tập trung trao đổi về khung pháp lý, cơ chế giám sát mô hình thí điểm và khả năng ứng dụng tài sản số vào hoạt động kinh tế thực, nhất là lĩnh vực du lịch.

Mở không gian thử nghiệm, kiểm soát chặt rủi ro

Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Hồ Quang Bửu cho biết, thành phố xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực quan trọng cho phát triển. Trước sự phát triển nhanh của các mô hình tài chính số, tài sản số, thành phố cần tạo điều kiện thử nghiệm giải pháp mới nhưng phải bảo đảm giám sát chặt chẽ, kiểm soát rủi ro.

Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Hồ Quang Bửu phát biểu tại hội thảo. Ảnh: AN

Theo đó, với nhu cầu đa dạng của du khách và hệ thống dịch vụ phong phú, du lịch là lĩnh vực có điều kiện để thử nghiệm, đánh giá mức độ thuận tiện và hiệu quả của các giải pháp công nghệ. Thành phố cần làm rõ khung pháp lý, tiêu chí lựa chọn, cơ chế đánh giá và giám sát; đồng thời chú trọng phòng, chống rửa tiền, bảo đảm an ninh mạng, bảo mật dữ liệu và bảo vệ người dùng.

Lãnh đạo thành phố cũng đề nghị nhận diện những vướng mắc trong trải nghiệm thanh toán của khách quốc tế, nghiên cứu giải pháp thanh toán không tiền mặt phù hợp và tham khảo kinh nghiệm quản lý, mô hình hợp tác công – tư tại các đô thị du lịch.

Việc kết nối giữa ngân hàng, doanh nghiệp công nghệ và doanh nghiệp du lịch cần được tăng cường để nâng cao hiệu quả thử nghiệm, cải thiện trải nghiệm du khách và mở rộng cơ hội kinh doanh.

Về cơ sở triển khai, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Lê Sơn Phong cho biết, Sở đã tham mưu UBND thành phố trình HĐND thành phố ban hành Nghị quyết số 20/2026/NQ-HĐND, quy định tiêu chí, điều kiện và thủ tục thử nghiệm có kiểm soát các giải pháp công nghệ mới, cụ thể hóa cơ chế đặc thù tại Nghị quyết số 136/2024/QH15 của Quốc hội.

Thành phố đồng thời triển khai các chính sách hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo, giảm chi phí sử dụng hạ tầng, hỗ trợ đào tạo, nghiên cứu, thử nghiệm và thu hút chuyên gia. Quy trình sandbox được xây dựng từ tiếp nhận, thẩm định hồ sơ đến giám sát, đánh giá và tổng hợp dữ liệu, làm căn cứ tham mưu UBND thành phố quyết định mở rộng, điều chỉnh hoặc dừng mô hình.

Theo thông tin tại hội thảo, trong 6 giải pháp đã được UBND thành phố phê duyệt, Basal Pay là mô hình đầu tiên được cấp phép. Sau hơn một năm triển khai, phạm vi thử nghiệm được mở rộng từ 3 lên 10 khu vực du lịch trọng điểm.

Đối với các giải pháp tài sản mã hóa, thành phố áp dụng giới hạn địa điểm, định danh khách hàng điện tử, quy tắc phòng, chống rửa tiền và hạn mức giao dịch cụ thể. Kết quả bước đầu là cơ sở để xem xét các mô hình tiếp theo, hướng đến mở rộng thử nghiệm sang stablecoin, tài chính du lịch và quyết toán xuyên biên giới. Tuy nhiên, việc mở rộng cần dựa trên hiệu quả thực tế và năng lực tuân thủ của doanh nghiệp.

Lấy dữ liệu thực tế làm căn cứ hoàn thiện chính sách

Từ góc độ lập pháp, PGS.TS Trần Mạnh Huy, đại biểu Quốc hội khóa XVI, Ủy viên Ban Chấp hành Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) cho rằng câu hỏi cốt lõi là làm thế nào để khách quốc tế chi tiêu tại Đà Nẵng thuận tiện, an toàn hơn, trong khi cơ quan quản lý vẫn kiểm soát được dòng tiền và doanh nghiệp hoạt động đúng pháp luật.

PGS.TS Trần Mạnh Huy, đại biểu Quốc hội khóa XVI, Ủy viên Ban Chấp hành Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) phát biểu tại hội thảo.

Theo đó, công nghệ mới chỉ là một phần của lời giải; điều quan trọng hơn là năng lực đổi mới của địa phương, thể hiện ở khả năng chính quyền đồng hành với doanh nghiệp và chuyển hóa các cơ chế được trao thành kết quả cụ thể.

Ông đánh giá Đà Nẵng có những công cụ pháp lý quan trọng để triển khai sandbox, gồm Nghị quyết số 136/2024/QH15, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị quyết số 259/2025/QH15, và Nghị quyết số 20/2026/NQ-HĐND. Ở cấp quốc gia, Luật Công nghiệp công nghệ số ghi nhận tài sản số, trong đó có tài sản mã hóa; Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ cho phép thí điểm thị trường tài sản mã hóa.

Trong đó, sandbox giúp cân bằng giữa yêu cầu thúc đẩy đổi mới và kiểm soát rủi ro: mô hình được thử nghiệm trong phạm vi, thời gian xác định, có giám sát và đánh giá. Tuy nhiên, được chấp thuận thử nghiệm không có nghĩa là được hoạt động ngoài phạm vi phê duyệt.

Ông cũng lưu ý, theo pháp luật hiện hành, tài sản mã hóa được ghi nhận là tài sản nhưng không phải phương tiện thanh toán. Việc lựa chọn du lịch để thử nghiệm xuất phát từ nhu cầu thực tế. Trong 9 tháng năm 2026, các cơ sở lưu trú tại Đà Nẵng phục vụ khoảng 15,86 triệu lượt khách, tăng 26,4% so với cùng kỳ; riêng khách quốc tế đạt 7,73 triệu lượt, tăng 28,7%. Doanh thu dịch vụ lưu trú và ăn uống đạt gần 53.000 tỷ đồng.

Tuy nhiên, những bất tiện trong chuyển đổi tiền tệ và lựa chọn phương thức thanh toán có thể trở thành chi phí đáng kể khi lặp lại trên quy mô lớn. Vì vậy, nếu công nghệ giúp rút ngắn thời gian, giảm chi phí và tăng tính minh bạch của giao dịch, hiệu quả đó cần được kiểm chứng qua thử nghiệm.

Đối chiếu với pháp luật Việt Nam hiện nay, ông cho rằng hướng chuyển đổi tài sản mã hóa sang đồng Việt Nam trước khi thanh toán phù hợp hơn với giai đoạn này. Để đánh giá đúng hiệu quả, đại biểu Quốc hội đề nghị thống nhất các chỉ tiêu đo lường ngay từ khi cấp phép.

"Việc đánh giá cần làm rõ du khách có thuận tiện hơn không, thời gian và chi phí chuyển đổi có giảm không, doanh nghiệp có nâng cao chất lượng phục vụ không và cơ quan quản lý có nhận diện được rủi ro hay không. Cùng với đó, các yêu cầu về định danh khách hàng, phòng, chống rửa tiền, quản lý ngoại hối, bảo vệ dữ liệu cá nhân, an ninh mạng, truy vết giao dịch và giải quyết khiếu nại phải được tính đến ngay từ khâu thiết kế hệ thống. Trách nhiệm của doanh nghiệp công nghệ, ngân hàng, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và cơ sở chấp nhận thanh toán cũng cần được phân định rõ".

Ông Huy đề nghị cơ quan quản lý, doanh nghiệp và Hiệp hội xây dựng cơ chế tổng kết, đánh giá định kỳ, có sự tham gia của đơn vị đánh giá độc lập. Kết quả cần chỉ rõ hiệu quả đạt được, rủi ro phát sinh và vướng mắc cần tháo gỡ.

Những mô hình chứng minh được tính an toàn, hiệu quả cần được xem xét hướng xử lý tiếp theo theo đúng quy định; vấn đề vượt thẩm quyền địa phương cần được tổng hợp, kiến nghị Trung ương.

Các đơn vị ký kết hợp tác. Ảnh: AN

Theo ĐBQH Trần Mạnh Huy, kinh nghiệm thực tiễn từ Đà Nẵng là căn cứ quan trọng để góp ý chính sách, hoàn thiện pháp luật trên phạm vi cả nước. Giá trị của sandbox không nằm ở số lượng mô hình được cấp phép, mà ở khả năng giải quyết nhu cầu thực tế, bảo đảm an toàn và tạo ra dữ liệu đáng tin cậy cho quá trình hoàn thiện thể chế.