Sao chổi 41P bắt đầu xoay ngược lại
Theo phóng viên TTXVN tại New York, các nhà thiên văn học vừa ghi nhận một hiện tượng chưa từng thấy trong lịch sử quan sát vũ trụ: sao chổi 41P/Tuttle-Giacobini-Kresák dừng hẳn quá trình tự quay và sau đó bắt đầu xoay theo chiều ngược lại.
Khám phá này mở ra manh mối quan trọng giải thích lý do tại sao các sao chổi nhỏ thường biến mất một cách bí ẩn trong hệ Mặt Trời.
Sự kiện hy hữu này được phát hiện khi Tiến sĩ David Jewitt từ Đại học California, Los Angeles (UCLA) nghiên cứu các hình ảnh từ Kính viễn vọng Không gian Hubble chụp vào năm 2017. Trước đó, các nhà khoa học đã nhận thấy tốc độ tự quay của sao chổi 41P đang chậm lại đáng kể, nhưng dữ liệu mới nhất cho thấy nó không chỉ dừng lại mà đã đảo ngược hoàn toàn hướng xoay.
Theo các nhà khoa học, nguyên nhân của hiện tượng này bắt nguồn từ các luồng khí mạnh phun ra từ bề mặt sao chổi giống như vòi phun của động cơ phản lực khi nó tiến gần Mặt Trời. Khi băng trên bề mặt nóng lên và biến thành khí, lực đẩy từ các luồng phản lực này đủ mạnh để làm thay đổi hoàn toàn mô-men động lượng của vật thể.
Dữ liệu từ kính viễn vọng Swift của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) cho thấy trong khoảng thời gian từ tháng 3 - 5/2017, chu kỳ tự quay của sao chổi đã kéo dài từ 20 giờ lên 46 giờ. Sau một khoảng thời gian bị che khuất bởi ánh sáng Mặt Trời, đến tháng 12/2017, hình ảnh từ kinh thiên văn Hubble xác nhận sao chổi đã tăng tốc trở lại nhưng theo chiều ngược với tốc độ khoảng 14 giờ/vòng. Tiến sĩ Jewitt khẳng định cách giải thích duy nhất cho sự thay đổi này là sao chổi đã dừng quay hoàn toàn tại một thời điểm nào đó rồi bắt đầu xoay ngược lại.
thiên văn học Jane Luu, từ Đại học Oslo, nhận định đây là lần đầu tiên con người trực tiếp quan sát được quá trình đảo ngược vòng quay của một sao chổi. Phát hiện này có ý nghĩa rất lớn, giúp củng cố giả thuyết rằng nhiều sao chổi nhỏ có thể đã bị "thổi bay thành từng mảnh" do tốc độ tự quay quá nhanh dẫn đến sự mất ổn định cấu trúc.
Tiến sĩ Jewitt nhấn mạnh có bằng chứng cho thấy sao chổi không sống lâu đến thế. Chính quá trình tự quay là tác nhân phá hủy chúng. Dự kiến, sao chổi 41P sẽ quay trở lại gần Mặt Trời vào đầu năm 2028, tạo cơ hội cho các đài quan sát mới như Vera C. Rubin tại Chile thu thập thêm dữ liệu về các thay đổi hỗn loạn này.
